Φοβούνται εκτίναξη του πληθωρισμού

Φουντώνουν οι ανησυχίες της κυβέρνησης και της Τραπέζης της Ελλάδος για
έκρηξη των τιμών αλλά και εκδήλωση φαινομένων αισχροκέρδειας την περίοδο των
Ολυμπιακών Αγώνων που θα πλήξουν την τσέπη του καταναλωτή και θα προκαλέσουν
αναζωπύρωση του πληθωρισμού.

H έκθεση Νομισματικής Πολιτικής της Τραπέζης της Ελλάδος, που παρουσίασε χθες
ο διοικητής της Νίκος Γκαργκάνας, κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για
ανατιμήσεις σε βασικά καταναλωτικά αγαθά και υπηρεσίες που θα φέρει η
κατακόρυφη αύξηση της ζήτησης την περίοδο των Ολυμπιακών Αγώνων, δημιουργώντας
πιέσεις στον πληθωρισμό που δεν αποκλείεται – όπως αναφέρει – το 2004 να
ξεπεράσει την αρχική πρόβλεψη για 3,5% και να διαμορφωθεί σε υψηλότερα
επίπεδα.

Αβεβαιότητα

Κι αυτό αφού, όπως αναφέρει η έκθεση, φέτος περισσότερο απ’ ό,τι άλλες χρονιές
υπάρχουν σημαντικά στοιχεία αβεβαιότητας.

Οι παράγοντες αυτοί που είναι δυνατόν να επηρεάσουν δυσμενώς την πορεία του
πληθωρισμού, σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, είναι η εξέλιξη στις διεθνείς
τιμές του πετρελαίου – που επί τέσσερις συνεχείς εβδομάδες παραμένει πάνω από
τα 32 δολάρια το βαρέλι – η υπερβάλλουσα ζήτηση κατά την περίοδο των Αγώνων,
οι μισθολογικές αυξήσεις αλλά και ο ρυθμός ανόδου του κόστους εργασίας ανά
μονάδα προϊόντος.

Έκκληση Σιούφα

Την ανησυχία του για έξαρση των ανατιμήσεων τους προσεχείς μήνες και ιδιαίτερα
κατά την περίοδο των Αγώνων δεν έκρυψε ούτε ο υπουργός Ανάπτυξης Δημήτρης
Σιούφας, ο οποίος μιλώντας χθες στη γενική συνέλευση της Εθνικής
Συνομοσπονδίας Ελληνικού Εμπορίου απηύθυνε έκκληση στον επιχειρηματικό κόσμο
για αυτοσυγκράτηση στο θέμα των τιμών εν όψει του Πάσχα αλλά και των
Ολυμπιακών Αγώνων.

«Σας καλώ να κλείσουμε τους δρόμους της αισχροκέρδειας», είπε χαρακτηριστικά ο
κ. Σιούφας, για να προσθέσει πως «όσοι προσπαθούν να εκμεταλλευτούν συγκυριακά
γεγονότα για να αποκομίσουν περιστασιακά και ευκαιριακά υπερκέρδη δεν
υπηρετούν το εμπόριο, αλλά κάνουν κακό στον κλάδο τους».

Το ίδιο μέτρο!

Ο υπουργός Ανάπτυξης επιτέθηκε παράλληλα στην προηγούμενη κυβέρνηση, λέγοντας
ότι επιχειρούσε να συγκρατήσει τις τιμές με αναποτελεσματικές πρακτικές και
έφερε ως παράδειγμα τις λεγόμενες «συμφωνίες κυρίων» με τους φορείς της
αγοράς.

Ας σημειωθεί ωστόσο πως και η τωρινή ηγεσία του υπουργείου Ανάπτυξης
καταφεύγει στο ίδιο ακριβώς μέτρο για να περιορίσει τις ανατιμήσεις: Δηλαδή σε
συμφωνίες με φορείς της αγοράς για αυτοσυγκράτηση σε θέματα αυξήσεων, όπως
προκύπτει και από τις συναντήσεις που είχε μέχρι τώρα ο υφυπουργός Εμπορίου
Γιάννης Παπαθανασίου με εκπροσώπους του λιανεμπορίου και παραγωγικών κλάδων.

Συναντήσεις-συστάσεις

Ενδεικτικό είναι ότι σήμερα η ηγεσία του υπουργείου Ανάπτυξης συναντάται με το
προεδρείο του ΣΕΒ, όπου πρόκειται να απευθύνει ανάλογες συστάσεις, ενώ τις
επόμενες ημέρες θα υπάρξουν συναντήσεις με εκπροσώπους των ιδιωτικών σχολείων
και φροντιστηρίων και τη διοίκηση του Πανελληνίου Φαρμακευτικού Συλλόγου.

Χθες ο κ. Παπαθανασίου ενημερώθηκε για τα αιτήματα των φαρμακοβιομηχάνων από
εκπροσώπους του κλάδου, οι οποίοι μεταξύ των άλλων του υπέβαλαν το πάγιο
αίτημά τους για αυξήσεις στις τιμές των σκευασμάτων που είναι κάτω των 3 ευρώ,
καθώς και την αλλαγή στο ισχύον σύστημα τιμολόγησης στα φάρμακα.

Προσφορά ίση με τις ανάγκες

Μείωση της κατασκευαστικής δραστηριότητας και συνθήκες ισορροπίας στην
αγορά των κατοικιών βλέπει για το επόμενο διάστημα η Τράπεζα της Ελλάδος. Οι
τιμές των κατοικιών αυξήθηκαν το 2003 στην Αθήνα μόλις κατά 4% από 16% το
2002.

Όπως αναφέρει στην έκθεσή της, οι επενδύσεις σε κατοικίες αναμένεται να
σημειώσουν επιβράδυνση το 2004, λόγω κυρίως των υψηλών ρυθμών οικοδομικής
δραστηριότητας που σημειώθηκαν κατά την προηγούμενη διετία.

Το γεγονός αυτό είχε ως αποτέλεσμα, σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, να
δημιουργηθεί ήδη ένα σημαντικό απόθεμα κατοικιών που κρίνεται ότι βρίσκεται
κοντά στο επιθυμητό επίπεδο ζήτησης, με βάση τις τρέχουσες οικονομικές
συνθήκες αλλά και τις στεγαστικές ανάγκες των νοικοκυριών.

Από την άλλη, επισημαίνεται πως η σταδιακή επιβράδυνση στον ρυθμό ανόδου των
τιμών, μαζί με κάποιες ενδείξεις υποχώρησής τους που καταγράφονται τελευταία
σε ορισμένα τμήματα της αγοράς, συνηγορούν στην εκτίμηση ότι διαμορφώνονται
συνθήκες ισοροπίας στον τομέα των κατοικιών.

Τα συμπεράσματα αυτά της Τραπέζης της Ελλάδος επιβεβαιώνονται και από πρόσφατη
έρευνα του βρετανικού ινστιτούτου RICS, που κάνει λόγο για σταθεροποίηση ή και
υποχώρηση στις τιμές των ακινήτων το 2004 στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες,
μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα.

ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ

Κλειστά χαρτιά για ασφαλιστικό – αμοιβές

Στάση ουδετερότητας κράτησε χθες ο υπουργός Οικονομίας κ. Γιώργος
Αλογοσκούφης στο θέμα των μισθολογικών αυξήσεων αλλά και των αλλαγών στην
αγορά εργασίας, λέγοντας ότι οι σχετικές αποφάσεις ανήκουν στους κοινωνικούς
εταίρους και αποφεύγοντας να σχολιάσει τις σχετικές δηλώσεις του διοικητού της
Τραπέζης της Ελλάδος κ. Νίκου Γκαργκάνα.

Αποφασισμένος να αποφύγει κάθε πιθανό σκόπελο, στην πρώτη του συνέντευξη
Τύπου, ο κ. Αλογοσκούφης κράτησε κλειστά τα χαρτιά του στις ερωτήσεις για τα
επίμαχα θέματα. Έτσι, στην ερώτηση για το Ασφαλιστικό περιορίσθηκε να
απαντήσει ότι «η τοποθέτησή μας είναι σαφής», χωρίς άλλες διευκρινίσεις. Για
τις αυξήσεις είπε ότι «πρέπει να καθορίζονται στη βάση των ελεύθερων
συλλογικών διαπραγματεύσεων» και για τις αλλαγές στην αγορά εργασίας ότι
«μπορούν να τις συζητήσουν αν θέλουν η ΓΣΕΕ και ο ΣΕΒ».

Δεν σχολιάζω την έκθεση της Τραπέζης της Ελλάδος, είπε ο κ. Αλογοσκούφης, όταν
του επισημάνθηκε ότι για τα ίδια αυτά θέματα είχε μιλήσει νωρίτερα ο διοικητής
της.

Δεν σχολιάζω καμία συνέντευξη, είπε, εξάλλου, αναφερόμενος στις δηλώσεις του
υπουργού Τουρισμού κ. Δ. Αβραμόπουλου ότι δεν πρόκειται να εισαχθεί στο
Χρηματιστήριο η Εταιρεία Τουριστικών Ακινήτων (ETA). H απάντηση αυτή, πάντως,
υποδεικνύει έλλειψη συνεννόησης, αν όχι διαφωνία των δύο υπουργών για το θέμα
της ETA, αν και ο κ. Αλογοσκούφης είπε ότι η συνεργασία του «με όλους τους
υπουργούς είναι πολύ καλή».

Όσο για τις αυξήσεις των συντάξεων του ΟΓΑ και του ΕΚΑΣ που προβλέπει το
πρόγραμμα του κυβερνώντος κόμματος, διευκρίνισε ότι θα δοθούν τμηματικά, αρχής
γενομένης από το 2005.

Ο κ. Αλογοσκούφης συναντήθηκε στις Βρυξέλλες, όπου βρισκόταν για το Ευρωπαϊκό
Συμβούλιο, με τον Επίτροπο κ. Πέδρο Σόλμπες, τον οποίο και ενημέρωσε, όπως
είπε, για τη δημοσιονομική απογραφή.

Σύμφωνα με τον υπουργό Οικονομίας, ο κ. Σόλμπες εξέφρασε ανησυχία γιατί το
δημοσιονομικό έλλειμμα βρίσκεται κοντά στο 3% του ΑΕΠ, ενώ ο ίδιος απάντησε
ότι το δημοσιονομικό πρόβλημα θα αντιμετωπισθεί παρά τις δυσκολίες που
συνεπάγεται.

Θα αντιμετωπίσουμε, είπε στον Ισπανό Επίτροπο, τις αποκλίσεις του 2004 και θα
βάλουμε τις βάσεις για αξιόπιστους προϋπολογισμούς από το 2005 και μετά. Ο
ίδιος, εξάλλου, δήλωσε χθες ότι η κυβέρνηση θα προσπαθήσει να συγκρατήσει το
έλλειμμα του 2004 κάτω από το 3%, συγκρατώντας τις πρωτογενείς δαπάνες,
περιορίζοντας τη σπατάλη, τη φοροδιαφυγή και την εισφοροδιαφυγή.

Για το έλλειμμα του 2003 επανέλαβε ότι άγγιξε, αν δεν υπερέβη, το 2,7% του
ΑΕΠ, αν και η πλήρης εικόνα θα ανακοινωθεί αφού κλείσει οριστικά ο
προϋπολογισμός, στις 31 Μαρτίου.

Κίνδυνος υπερχρέωσης των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων

Προειδοποιητικό «καμπανάκι» για κίνδυνο υπερχρέωσης των νοικοκυριών και
των επιχειρήσεων χτύπησε χθες ο διοικητής της Τραπέζης της Ελλάδος κ. Νίκος
Γκαργκάνας, ο οποίος έσπευσε να προτρέψει τις τράπεζες να γίνουν πιο φειδωλές
στη χορήγηση δανείων, διότι αυξάνεται ο πιστωτικός κίνδυνος. Για τους λόγους
αυτούς, η Τράπεζα της Ελλάδος έχει ήδη εντείνει την προληπτική εποπτεία των
τραπεζών.

Σύμφωνα με στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος, τα χρέη των νοικοκυριών
αυξήθηκαν στο 26,2% του ΑΕΠ, έναντι 22,3% το 2002 και 9,3% το 1998. Μολονότι
το ποσοστό αυτό είναι σχεδόν το μισό που ισχύει στην Ευρώπη (48,9%), ο κ.
Γκαργκάνας επισημαίνει ότι υπάρχει κίνδυνος λόγω της αναμενόμενης αύξησης των
επιτοκίων εν όψει της ανάκαμψης στη ζώνη του ευρώ. H αύξηση των επιτοκίων του
ευρώ θα προκαλέσει άνοδο τόσο στα κυμαινόμενα όσο και στα σταθερά επιτόκια στα
στεγαστικά και στα καταναλωτικά δάνεια, με αποτέλεσμα να υπάρξει κίνδυνος τα
νοικοκυριά να μην μπορέσουν να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους. Για τον
λόγο αυτό συστήνει στα νοικοκυριά να είναι προσεκτικότερα σχετικά με τις
δυνατότητες που έχουν για δάνεια.

Το 2003 υπήρξε συγκράτηση στον ρυθμό αύξησης των στεγαστικών δανείων
(αυξήθηκαν κατά 27,1% στο τέλος του 2003 έναντι 35,4% το αντίστοιχο διάστημα
του 2002), ενώ η χορήγηση καταναλωτικών δανείων διατήρησε τους υψηλούς ρυθμούς
(27,2%). Από τα προϊόντα καταναλωτικής πίστης, υποχώρηση σημείωσε ο δανεισμός
μέσω πιστωτικών καρτών και καταναλωτικών δανείων που απαιτούν δικαιολογητικά,
ενώ αυξήθηκαν τα ποσά που χορηγήθηκαν χωρίς δικαιολογητικά.