[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Τις τελευταίες μέρες, στο πλαίσιο των προεκλογικών συζητήσεων,
ακούστηκαν διάφορες ανακρίβειες γύρω από την ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή
Ένωση (E.E.), όπως π.χ. για τον χρόνο υποβολής της αίτησης για την ένταξη. Όλα
αυτά δεν έχουν βεβαίως απολύτως καμία σχέση με την πραγματικότητα. H
πραγματικότητα είναι ότι η διαδικασία για την ένταξη της Κύπρου έχει τις
απαρχές της στο 1986. Τότε με πρωτοβουλία της ελληνικής κυβέρνησης (Πάγκαλος,
Κρανιδιώτης) επιτυγχάνεται σε Συμπεράσματα των Συμβουλίων η «διασύνδεση» της
ευρωπαϊκής πορείας της Τουρκίας με την επίλυση του κυπριακού προβλήματος. Το
1987 συμφωνήθηκε η τελωνειακή ένωση Κύπρου- E.E. Το 1988 η Ελλάδα πίεσε έντονα
την Κύπρο να προχωρήσει στην υποβολή της αίτησής της στη διάρκεια της δεύτερης
ελληνικής προεδρίας (β’ εξάμηνο 1988). H Κύπρος αρνήθηκε να το κάνει. H Κύπρος
τελικά υπέβαλε την αίτηση ένταξης τον Ιούλιο1990. Το δεύτερο σημαντικό βήμα
σημειώθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κέρκυρας (Ιούνιος 1994) κατά τη
διάρκεια της τρίτης ελληνικής προεδρίας, όταν στα σχετικά συμπεράσματα
συμπεριλήφθηκε η κρίσιμη φράση «ότι το επόμενο στάδιο της διεύρυνσης της
Ευρωπαϊκής Ένωσης θα περιλαμβάνει την Κύπρο (και τη Μάλτα)». Το τρίτο
σημαντικό βήμα πραγματοποιήθηκε το 1995. Τότε η Ελλάδα, προκειμένου να
συγκατατεθεί στην τελωνειακή ένωση Ευρωπαϊκής Ένωσης – Τουρκίας, απέσπασε τη
δέσμευση ότι οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις με την Κύπρο θα αρχίσουν έξι μήνες
μετά το τέλος της Διακυβερνητικής Διάσκεψης (που οδήγησε στη Συνθήκη του
Άμστερνταμ). Πράγματι οι διαπραγματεύσεις άρχισαν τον Μάρτιο του 1998 αν και
κανένας ουσιαστικά δεν πίστευε ότι η Κύπρος θα ενταχθεί στην Ένωση χωρίς
μάλιστα την προηγούμενη επίλυση του πολιτικού προβλήματος. Και πράγματι η
Κύπρος δεν θα είχε φθάσει στην ένταξη χωρίς την ιστορική απόφαση του
Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Ελσίνκι (Δεκέμβριος 1999) με την οποία η ένταξη της
Κύπρου «αποδεσμεύτηκε» από την προηγούμενη επίλυση του κυπριακού προβλήματος.
Αυτή η καθοριστική κίνηση της ελληνικής κυβέρνησης (Σημίτης, Παπανδρέου)
οδήγησε την Κύπρο στην Ένωση. Αυτή είναι, εν συντομία, η αλήθεια από έναν
άνθρωπο που ήταν παρών σε όλα τα στάδια της διαδικασίας…

Ο Π.K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και πρόεδρος
στο Ελληνικό Κέντρο Ευρωπαϊκών Μελετών (EKEM).