Tρώμε πολύ, αλλά όχι καλά

Οι Έλληνες… υποσιτίζονται παρ’ ότι καταναλώνουν τρόφιμα που περιέχουν
άφθονες θερμίδες! Μελέτες του Πανεπιστημίου Κρήτης αποκαλύπτουν ότι σχεδόν ο
ένας στους τρεις δεν προσλαμβάνει αρκετές βιταμίνες και ιχνοστοιχεία, επειδή
απλούστατα τρέφεται με τρόφιμα μηδαμινής θρεπτικής αξίας.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή Προληπτικής Ιατρικής και Διατροφής κ.
Αντώνη Καφάτο, ανέλυσαν τα 24ωρα διαιτολόγια 702 παιδιών ηλικίας 10-12 ετών,
951 φοιτητών της Ιατρικής ηλικίας 20-24 ετών και 729 ανδρών και γυναικών
ηλικίας 20-94 ετών και διαπίστωσαν ότι η περιεκτικότητά τους σε ορισμένα
βασικά θρεπτικά συστατικά είναι ανησυχητικά χαμηλή.

Σύμφωνα με τις μελέτες, το 55% των αγοριών και το 60% των κοριτσιών ηλικίας
10-12 ετών δεν προσλαμβάνουν επαρκείς ποσότητες φολικού (ή φυλλικού) οξέος,
ενώ αντίστοιχη ανεπαρκής πρόσληψη καταγράφεται στο 58% των φοιτητών, στο 76%
των φοιτητριών, στο 60% των ανδρών και στο 66% των γυναικών.

H πρόσληψη βιταμινών A, E και C, καθώς και ασβεστίου και σιδήρου επίσης είναι
ελλιπής. Αντιθέτως, και στις τρεις ομάδες η συνολική πρόσληψη θερμίδων σε ένα
24ωρο είναι κάτι παραπάνω από ικανοποιητική – οι φοιτητές, λ.χ., κατανάλωναν
κατά μέσον όρο 2.493 θερμίδες και οι φοιτήτριες 1.675.

Επιπτώσεις στην υγεία. Τα ευρήματα αυτά αποδεικνύουν πως «πολλοί
Έλληνες τρώνε λίγα φρούτα, λαχανικά και όσπρια και προτιμούν φαγητά και
ροφήματα με πυκνό θερμιδικό φορτίο αλλά ελάχιστη θρεπτική αξία, όπως τα τσιπς,
τα γαριδάκια, τα φαγητά των φαστ φουντ και τα αναψυκτικά», εξηγεί ο κ.
Καφάτος. «H προτίμηση όμως σε φαγητά που δεν παρέχουν τίποτε περισσότερο από
θερμίδες, λίπη, ζάχαρη ή αλάτι, δεν είναι ωφέλιμη για την υγεία. Όταν αυτού
του είδους τα διαιτολόγια είναι καθημερινά, οδηγούν σε διατροφικές
ανεπάρκειες, οι οποίες υπονομεύουν την ανάπτυξη των παιδιών και την υγεία των
ενηλίκων, αυξάνοντας τον κίνδυνο αναπτύξεως ασθενειών, όπως η παχυσαρκία, η
στεφανιαία νόσος και ο καρκίνος».

«Έχω πάρει 3 κιλά». «Είναι γεγονός ότι ούτε εγώ, ούτε οι περισσότεροι
συνάδελφοί μου τρεφόμαστε υγιεινά», παραδέχεται η 27χρονη Ιουλία Καραθανάση.
«Τον τελευταίο χρόνο άρχισα μια νέα, πολλή απαιτητική δουλειά, η οποία με
αναγκάζει να βρίσκομαι εκτός σπιτιού επί τουλάχιστον 12 ώρες την ημέρα. Έτσι,
αναγκαστικά καταφεύγω στις εύκολες λύσεις, κυρίως σε καφέδες, σάντουιτς και
πατατάκια. Επειδή, όμως, πριν τρεφόμουν σωστά, η διαφορά στο σώμα μου είναι
ορατή – έχω ήδη πάρει τρία κιλά, παρ’ ότι προσπαθώ να πηγαίνω δύο φορές την
εβδομάδα στο γυμναστήριο. Μόνη μου ελπίδα για κάτι καλό είναι το
Σαββατοκύριακο, που μαγειρεύω και προσπαθώ να αναπληρώσω ό,τι έχασα μέσα στην
εβδομάδα».

«Πιο εύκολη η πίτσα». Για τον 28χρονο Δημήτρη Βουδούρη, τα πρόχειρα
φαγητά αποτελούν τη βάση της διατροφής του. «Εντάξει, μου αρέσουν κιόλας, αλλά
λείπω όλη μέρα από το σπίτι», λέει. «Αμέσως μόλις ξυπνήσω το πρωί φεύγω για τη
δουλειά – εννοείται χωρίς πρωινό. Μόλς φτάσω, πίνω τον πρώτο καφέ και μετά
αρχίζει το τσιμπολόγημα: κρουασάν, σοκολάτες, γαριδάκια, πατατάκια, για
μεσημεριανό πίτσα, μακαρονάδα, σουβλάκια ή χάμπουργκερ, μαζί με τα απαραίτητα
αναψυκτικά. Δεν είναι, πάντως, ότι δεν μου αρέσουν τα πιο θρεπτικά φαγητά,
απλώς μου είναι πιο εύκολο να βρω την πίτσα παρά τα φασολάκια».

Σκοτώνει η ανθυγιεινή διατροφή

H συστηματική ακολούθηση ανθυγιεινής διατροφής μπορεί να επιφέρει πολλά δεινά
στην υγεία, κατά τον καθηγητή Αντώνη Καφάτο.

Χωρίς αρκετό ασβέστιο, λ.χ., τα οστά των παιδιών δεν αναπτύσσονται
φυσιολογικά, ενώ αργότερα στη ζωή μπορεί να αναπτυχθεί οστεοπόρωση. Ο σίδηρος,
εξάλλου, είναι απαραίτητος για την αποφυγή της αναιμίας, το φολικό οξύ για την
ομαλή ανάπτυξη των παιδιών, τη γέννηση υγιών παιδιών και την πρόληψη του
εμφράγματος στους ενηλίκους, ενώ οι βιταμίνες A, E και C είναι αντιοξιδωτικές
και συμβάλλουν στην πρόληψη νοσημάτων, όπως ο καρκίνος και η καρδιοπάθεια.

Καλές πηγές ασβεστίου είναι τα γαλακτοκομικά προϊόντα, τα μικρά ψάρια, τα
λαχανικά και τα όσπρια (οι ειδικοί συνιστούν κατανάλωση 2-3 μερίδων την ημέρα,
με ένα ποτήρι γάλα ή ένα γιαούρτι να θεωρείται μία μερίδα), ενώ καλές πηγές
σιδήρου είναι το ψάρι, το κρέας, το συκώτι και τα όσπρια (συνιστάται
καθημερινή κατανάλωση 200-300 γραμμαρίων από αυτά).

Οι καλύτερες πηγές φολικού οξέος είναι τα πράσινα λαχανικά και τα όσπρια
(κυρίως τα μαυρομάτικα φασόλια), ενώ οι καλύτερες πηγές βιταμινών A, E και C
είναι τα φρούτα, τα λαχανικά, οι ελιές και οι ξηροί καρποί. Οι ειδικοί
συνιστούν κατανάλωση 2-3 φρούτων και 2-3 μερίδων λαχανικών (λ.χ. δύο σαλάτες)
την ημέρα για την προάσπιση της υγείας.