Διαστάσεις Στην υπηρεσία των φαρμακοβιομηχανιών

Είσαι γιατρός, δουλεύεις στο εθνικό σύστημα υγείας και ταυτόχρονα
πληρώνεσαι από μια φαρμακευτική εταιρεία για να προωθείς τα προϊόντα της. Δεν
παραβιάζεις πουθενά τον νόμο – κι ας ευθύνεσαι για θανάτους ανθρώπων.

Εσείς, γιατρέ, με ποια εταιρεία συνεργάζεστε;

Ο Στήβεν Κατζ είναι ένας από τους πιο γνωστούς ερευνητές του Εθνικού
Ινστιτούτου Υγείας (NiH), που αποτελεί το σημαντικότερο ερευνητικό ινστιτούτο
της Αμερικής και υπάγεται στο υπουργείο Υγείας. Στις 4 Ιουνίου 1999, ήταν ο
πρώτος που ενημερώθηκε ότι το «υποκείμενο υπ’ αριθμόν 4» είχε πεθάνει στη 1
και 44 το πρωί. H αιτία του θανάτου ήταν σαφής: επιπλοκή κατά τη διάρκεια μιας
πειραματικής αγωγής για τη θεραπεία μιας νεφρικής φλεγμονής με τη χρήση ενός
νέου φαρμάκου που παράγει η γερμανική εταιρεία Schering AG. Λίγοι γνώριζαν ότι
το θύμα ήταν μια νέα κοπέλα ονόματι Τζέιμι Αν Τζάκσον. Ακόμα λιγότεροι
γνώριζαν ότι ο δρ Κατζ, εκτός από διευθυντής ενός από τα ινστιτούτα του NiH,
ήταν και υπάλληλος της Schering, από την οποία είχε εισπράξει μέχρι τότε
476.000 ώς 616.000 δολάρια. Κι αφού κανείς δεν το γνώριζε, συνέχισε κι αυτός
να δοκιμάζει το φάρμακο σε ανύποπτα πειραματόζωα.

Ο Ρίτσαρντ Ήστμαν θεωρείται ο μεγαλύτερος ειδικός του NiH για τον διαβήτη και
διηύθυνε μια έρευνα κόστους 150 εκατομμυρίων δολαρίων για το φάρμακο Rezulin
που παρήγε η Warner-Lambert. «Ο κίνδυνος για όποιον παίρνει το Rezulin είναι
ανύπαρκτος» έλεγε κατηγορηματικά στην επίσημη έκθεση που παρέδωσε στις 6
Νοεμβρίου 1997 στην Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων. Το φάρμακο εγκρίθηκε, και
μέχρι το 2000 που παρέμεινε στην κυκλοφορία πιστεύεται ότι προκάλεσε τον
θάνατο 556 ανθρώπων. Λεπτομέρεια: από το 1995 ώς το 1997, ο δρ Ήστμαν ήταν
έμμισθος υπάλληλος της Warner-Lambert.

Ο Ρόναλντ Τζέρμεν είναι υποδιευθυντής του μεγαλύτερου εργαστηρίου μολυσματικών
ασθενειών του NiH. Ταυτόχρονα συνεργάζεται όχι με μία, αλλά με πολλές
φαρμακευτικές εταιρείες, των οποίων τα προϊόντα αναλαμβάνει να προωθήσει.
Υπολογίζεται ότι τα 11 τελευταία χρόνια εισέπραξε από τις εταιρείες αυτές 1,4
εκατομμύρια δολάρια.

Ο δρ Κατζ, ο δρ Ήστμαν, ο δρ Τζέρμεν και οι άλλοι γιατροί του NiH που τα
ονόματά τους αποκάλυψαν οι Λος Άντζελες Τάιμς υποστηρίζουν ότι δεν
έκαναν τίποτα παράνομο. Πράγματι: με απόρρητο υπόμνημα που έστειλε το 1995
προς τους διευθυντές όλων των ινστιτούτων ο τότε διευθυντής του NiH Χάρολντ
Βάρμους, καταργούσε τον άγραφο νόμο σύμφωνα με τον οποίο οι γιατροί δεν πρέπει
να παίρνουν μισθό ή μετοχές από φαρμακευτικές εταιρείες. Κάντε ό,τι θέλετε,
τους έλεγε, αλλά με διακριτικότητα. Κι εκείνοι συμμορφώθηκαν μετά χαράς. Το
94% των πιο καλοπληρωμένων γιατρών του Ινστιτούτου έφτασαν να έχουν μυστικά
και μια δεύτερη θέση στον ιδιωτικό τομέα. Ώσπου ήλθαν οι Λος Άντζελες
Τάιμς και χάλασαν τη σούπα.

Συλλήψεις, πάντως, δεν ανακοινώθηκαν. Ούτε έγιναν γνωστές παραιτήσεις.