«Tαξίδι γνωριμίας με θεούς κι ανθρώπους»

Μία μνημειώδης συναρπαστική έκδοση κλείνει στις 450 σελίδες της όλη τη Δήλο:
το γρανιτένιο νησί του πιο λαμπερού φωτός στη γη, τόπο γέννησης του Απόλλωνα,
το σφύζον θρησκευτικό, εμπορικό και κοσμοπολίτικο κέντρο της αρχαιότητας, που
στέκει σήμερα ερειπωμένο και ακατοίκητο, αλλά πάντοτε ακτινοβόλο στο μέσο των
Κυκλάδων.

Για το 2004, χρονιά που η Ελλάδα σημαδεύεται από ένα γεγονός παγκόσμιας
εμβέλειας, τους Ολυμπιακούς Αγώνες, η EFG Eurobank Ergasias Α.Ε. του Ομίλου
Λάτση διάλεξε να αναδείξει μέσα από μια έκδοση (που δεν κυκλοφορεί στο
εμπόριο) την ομορφιά, την ακτινοβολία και τη σημασία της Δήλου, όπως την είδε
και τη βιώνει καθημερινά ένας αρχαιολόγος, με περισσή ευαισθησία και ευρύτερη
καλλιέργεια, ο οποίος έχει κάνει τη Δήλο σπίτι του εδώ και δέκα χρόνια, ο
Πάνος I. Χατζηδάκης. Όπως είπε ο ίδιος στη μεγάλη εκδήλωση της παρουσίασης,
την οποία προλόγισε ο υπουργός Πολιτισμού Ευάγγελος Βενιζέλος, είδε το βιβλίο
«σαν ένα ταξίδι στον χώρο και τον χρόνο, ένα ταξίδι γνωριμίας με τους θεούς
και τους ανθρώπους που περπάτησαν στο μικρό νησί της Δήλου κάνοντάς το
μοναδικό».

«Το βιβλίο-αφιέρωμα στη Δήλο διακρίνεται για το μέτρο και την ισορροπία
του. Είναι ανθρωποκεντρικό, όπως ανθρωποκεντρικός υπήρξε ο αρχαίος ελληνικός
πολιτισμός», εξήγησε η κ. Μαριάννα Λάτση, «εστιάζει στον δημιουργό και όχι στο
δημιούργημα, προβάλλει το μήνυμα και λιγότερο το μέσο και το μήνυμα αυτό είναι
ένα ταξίδι γνώσης και αυτογνωσίας μέσα από τα αρχαιολογικά μνημεία και τα ιερά
της πατρίδας μας».

Μια πρωτοτυπία του έργου είναι ότι οι περίπατοι στην Ιστορία, τους μύθους, τις
συνοικίες, τα λιμάνια, τις αγορές και τα ιερά όλων των θεών της Δήλου
συνδυάζονται με την παρουσίαση των εντυπωσιακών ευρημάτων που συνδέονται μ’
αυτά τα μέρη ή τα θέματα. Δίπλα στα ερείπια, τα αγάλματα, τα πολύτιμα
ψηφιδωτά, τα σκεύη, τα κοσμήματα, οι επιγραφές, οι τοιχογραφίες και τα
γκράφιτι. Δεν ισχύει εδώ ο διαχωρισμός αρχαιολογικός χώρος – μουσείο. «Στόχος
τους είναι να αποτελέσουν ενότητες, να φωτίσουν την ψυχοσύνθεση των ανθρώπων
που τα δημιούργησαν, τις αγωνίες και τους φόβους τους… Τα αντικείμενα
παρουσιάζονται σαν αφορμή, αφετηρία και μέσον για να πλησιάσουμε και να
κατανοήσουμε την εποχή». Την εποχή των μύθων και της ποίησης, που τοποθετεί
στην έρημη Δήλο τη γέννηση της Αρτέμιδος και του φωτός της Σελήνης και του
Απόλλωνα.

Τα πρώτα ίχνη ζωής ξεκινούν την 3η χιλιετία π.X. Ένας μικρός αγροτικός
οικισμός στο νησί, που έχει διαστάσεις 6X1,5 χιλιόμετρα, αποτελεί μία
μικρογραφία του κόσμου, με το βουνό, τη λίμνη, το ποταμάκι, τα λιμάνια. Εδώ
έφθασε ο Θησέας μετά τη σωτηρία του από τον λαβύρινθο, εδώ λατρεύτηκε πρώτα
στη μυκηναϊκή εποχή η γυναικεία θεότητα, εδώ αναπτύχθηκε το πανελλήνιο ιερό
του Απόλλωνα από τον 6ο αι. π.X. H Δήλος δε εξελίχθηκε σε διεθνές
πολυανθρώπινο εμπορικό κέντρο κατά τον 2ο αι. π.X.