Eκλογές χωρίς αφίσες και κέντρα υποψηφίων

Ένα πρωτόγνωρο προεκλογικό τοπίο, χωρίς εκλογικά κέντρα, αφίσες, πανό,
περίπτερα και συνθήματα στους τοίχους, αλλά και τηλεοπτική και ραδιοφωνική
προβολή με το… σταγονόμετρο, «υπόσχεται» ο νέος νόμος για τις εκλογικές
δαπάνες των υποψηφίων βουλευτών και τους όρους του προεκλογικού αγώνα. H
εικόνα αυτών των εκλογών δεν θα έχει καμία σχέση με τις προηγούμενες, καθώς
για τους παραβάτες προβλέπεται ακόμη και έκπτωση από το βουλευτικό αξίωμα.

Οι ριζικές αλλαγές που επιφέρει ο σχετικός νόμος 3023/2002, ο οποίος θα
δοκιμαστεί τους αμέσως επόμενους μήνες, είναι κι ένα από τα μεγάλα στοιχήματα
των εκλογών. Κι αυτό γιατί εκτός από τους περιορισμούς στα μέσα προβολής,
καθιερώνεται και ανώτατο πλαφόν εξόδων για τους υποψήφιους βουλευτές, που
ξεκινά από τα 15.000 ευρώ (5.110.000 δρχ.) για τις μονοεδρικές περιφέρειες και
φθάνει στα 112.500 ευρώ (38.335.000 δρχ.) για τη B’ Αθήνας με τις 42
βουλευτικές έδρες.

«Οι νέες ρυθμίσεις για τη διεξαγωγή του προεκλογικού αγώνα αλλάζουν άρδην το
τοπίο, καθώς μειώνουν δραστικά το κόστος, διασφαλίζουν τον πλήρη έλεγχο των
δαπανών και εισάγουν για πρώτη φορά και την ποινή της έκπτωσης από το
βουλευτικό αξίωμα σε περίπτωση παραβάσεων…», σημειώνει ο κ. Σκανδαλίδης,
προβάλλοντας ιδιαίτερα την αναγκαιότητα που υπήρχε για την θέσπισή τους.

Παρά το γεγονός ότι ο νόμος προωθήθηκε με ευρύτατη διακομματική συναίνεση, από
την πρώτη συζήτηση στη Βουλή ακόμη, δεν έλειψαν τα παράπονα για μια σειρά από
τους νέους περιορισμούς.

Ο νέος νόμος οδηγεί σε φθηνότερο και πιο «καθαρό» προεκλογικό αγώνα, αφού
βάζει τέλος στην αφισορύπανση και στην ανάρτηση πανό, αλλά και οριστικό
«λουκέτο» στα εκλογικά κέντρα των υποψηφίων. «Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι
νέες ρυθμίσεις είναι εξαιρετικά σημαντικές και απαραίτητες, αλλά οι
πλουσιότεροι υποψήφιοι θα βρίσκονται πάντοτε ένα βήμα πιο μπροστά. Και, ας
είμαστε ειλικρινείς, αυτό δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί με καμία διάταξη…»,
σημειώνει ο βουλευτής κ. Ευτ. Δαμιανάκης (υποψήφιος στα Χανιά), ο οποίος ήταν
ο εισηγητής του σχετικού νομοσχεδίου στη Βουλή από την πλευρά της πλειοψηφίας.

Αγώνας δρόμου. Στον αγώνα δρόμου για μεγαλύτερη προβολή, είναι βέβαιο ότι
αρκετοί υποψήφιοι θα τρέξουν να εκμεταλλευτούν την περίοδο πριν από τη διάλυση
της Βουλής. «Είναι σαφέστατο ότι ο νόμος εφαρμόζεται αποκλειστικά και μόνο
κατά την προεκλογική περίοδο. Πριν από την έναρξή της (ένα μήνα προ των
εκλογών), ο καθένας μπορεί να παραβιάζει χωρίς προβλήματα τις διατάξεις που
περιορίζουν την τηλεοπτική προβολή, τη διακίνηση φυλλαδίων μέσω των εφημερίδων
κ.λπ….», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Δαμιανάκης, τονίζοντας παράλληλα την
αδυναμία πρόσβασης στα ραδιοτηλεοπτικά μέσα που έχουν οι περισσότεροι
υποψήφιοι της περιφέρειας. Το πρόβλημα, μάλιστα, εκτιμάται ότι θα είναι ακόμη
πιο έντονο στο σημερινό μεσοδιάστημα ως τις εκλογές. Ήδη κλείνουν οι
συνδυασμοί και ανακοινώνονται υποψήφιοι, ενώ η επίσημη έναρξη της προεκλογικής
περιόδου αργεί…

Από την άλλη πλευρά, οι «πλούσιοι» υποψήφιοι μπορούν να παραβούν τις νέες
διατάξεις πληρώνοντας πρόστιμα… H έκπτωση από το βουλευτικό αξίωμα
προβλέπεται μόνον για τη λειτουργία εκλογικού κέντρου και την υπέρβαση στο
διπλάσιο του ανωτάτου ορίου εκλογικών δαπανών. Για τις υπόλοιπες παραβάσεις η
ποινή είναι χρηματική (με βάση την ετήσια βουλευτική αποζημίωση).

Με δεδομένο, ότι βασικό μέσο προβολής ενός υποψηφίου θα είναι η διακίνηση
φυλλαδίων, χέρι με χέρι, αρκετοί θα δημιουργήσουν έναν «στρατό» από
«εθελοντές», οι οποίοι στην πραγματικότητα θα είναι έμμισθοι, αλλά δεν θα
δηλωθούν ποτέ.

Επίσης, ανοικτό παραμένει το ενδεχόμενο ένας υποψήφιος βουλευτής να
χρηματοδοτηθεί από υποστηριχτές του (σ.σ.: ο νόμος προβλέπει ότι η οικονομική
βοήθεια από έναν ιδιώτη δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 3.000 ευρώ), χωρίς να
δηλωθούν τα ποσά που έλαβε. «Αυτός ο νόμος μπορεί να ελέγξει πλήρως τις
δαπάνες, αλλά δεν μπορεί να ελέγξει πλήρως τις πηγές… Αυτό συμπληρώνεται με
το “πόθεν έσχες”…», σημειώνει ο κ. Σκανδαλίδης.