Zητούνται… γαμπροί για την «προίκα» του 2004

Εννέα μήνες πριν από την έναρξη των Αγώνων οι διοργανωτές αναζητούν
βιώσιμες λύσεις για τη συντήρηση και λειτουργία των Ολυμπιακών εγκαταστάσεων,
ενώ για πέντε από αυτές, οι «μαύρες τρύπες» είναι ορατές από σήμερα. Ωστόσο,
απόρρητη έκθεση του Οικονομικού Πανεπιστημίου υπογραμμίζει ότι για αρκετές από
τις υπόλοιπες εγκαταστάσεις μπορεί να βρεθεί λύση

Βασική διαπίστωση της πρώτης και μοναδικής μέχρι στιγμής μελέτης για τη
μεταολυμπιακή ανάπτυξη των έργων, την οποία παρουσιάζουν «TA NEA», είναι ότι
«τη συντριπτική πλειονότητα των Ολυμπιακών έργων προβλέπεται να έχει σημαντική
μεταολυμπιακή χρήση». Το μεγάλο κόστος για τη συντήρηση και λειτουργία όλων
των Ολυμπιακών εγκαταστάσεων όμως έχει αναγκαστικά στρέψει την κυβέρνηση προς
αναζήτηση ενδιαφερόμενων ιδιωτών, προκειμένου να μη δημιουργηθεί μια – αθέατη
προς το παρόν – αλλά τεραστίων διαστάσεων οικονομική «μαύρη τρύπα» στο μέλλον.
Όπως προκύπτει από τη μελέτη, μετά τους Αγώνες ακόμα και μια μέση Ολυμπιακή
εγκατάσταση με ετήσιο κόστος συντήρησης 4.000.000 ευρώ π.χ. το Ολυμπιακό
Κέντρο Σκοποβολής θα πρέπει να απασχολεί περίπου 100 άτομα προσωπικό! Από την
άλλη πλευρά υπάρχουν και τα λεγόμενα «ολυμπιακά φιλέτα», δηλαδή εγκαταστάσεις
με πολύ μεγάλη εμπορική αξιοποίηση όπως π.χ. η νέα μαρίνα του Φαλήρου, το
Κανόε-Καγιάκ Σλάλομ στο Ελληνικό και το Διεθνές Κέντρο Ραδιοτηλεόρασης (IBC)
με τις 2.500 θέσεις στάθμευσης δίπλα στον κόμβο Κηφισίας – Αττική Οδός, τα
οποία και θα πουληθούν «σαν φρέσκο ψωμάκι». Επίσης υπάρχουν και τα λεγόμενα
έργα με πολύ σαφή μεταολυμπιακή χρήση, από τα οποία επωφελούνται άμεσα
ευαίσθητες ομάδες του πληθυσμού όπως το Ολυμπιακό Χωριό, τα σπίτια του οποίου
θα δοθούν σε δικαιούχους του Οργανισμού Εργατικής Κατοικίας.

Οι άλλες πόλεις. H στροφή προς ιδιώτες αποτελεί «στρατηγική επιλογή»
της κυβέρνησης προκειμένου να μην επιβαρυνθεί περισσότερο το δημόσιο ταμείο με
το κόστος συντήρησης και λειτουργίας τους μετά το 2004. Το παράδειγμα άλλων
πόλεων που διοργάνωσαν Αγώνες επίσης «δείχνουν» προς αυτή την κατεύθυνση.
Ακόμα και το «πλούσιο» Σίδνεϊ ψάχνει σήμερα να βρει τι θα κάνει με το μεγάλο
Ολυμπιακό Στάδιο, ενώ η Βαρκελώνη μόλις ξεχρέωσε με τα δικά της. Αυτήν τη
στιγμή η κυβέρνηση, εκτός από τη μελέτη που έχει στα χέρια της, έχει ξεκινήσει
τον πρώτο γύρο συζητήσεων με όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς.

Το ιδιοκτησιακό καθεστώς. Στη μελέτη που έγινε με την ευθύνη του
Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών για λογαριασμό της κυβέρνησης («Αναπτυξιακές
επιδράσεις των Ολυμπιακών Αγώνων του 2004: Μεταολυμπιακή αξιοποίηση των
υποδομών και του εξοπλισμού»), αναλύεται το κόστος συντήρησης και κόστος
λειτουργίας καθεμίας από τις 29 Ολυμπιακές εγκαταστάσεις. Σε ό,τι αφορά το
ιδιοκτησιακό τους καθεστώς τα έργα χωρίζονται σε τρεις μεγάλες κατηγορίες:
στην πρώτη είναι τα υπάρχοντα Νομικά Πρόσωπα όπως είναι το ΟΑΚΑ και το ΣΕΦ, τα
οποία και θα συνεχίσουν να λειτουργούν με το υφιστάμενο καθεστώς. H δεύτερη
και μεγαλύτερη κατηγορία είναι μέσω κοινοπρακτικών σχημάτων (μεικτά) με τη
συμμετοχή του υπουργείου Πολιτισμού ή της εταιρείας Ολυμπιακά Ακίνητα A.E.,
των τοπικών κοινωνιών (Δήμοι, ΟΤΑ κ.λπ.), αθλητικών Ομοσπονδιών και ιδιωτών.
Και η τρίτη κατηγορία αφορά έργα που πιθανότατα θα περάσουν εξ ολοκλήρου σε
ιδιώτες όπως είναι το Διεθνές Κέντρο Ραδιοτηλεόρασης και η νέα μαρίνα Φαλήρου
μαζί με ορισμένα καταστήματα και άλλους χώρους. Μόνο για τα δύο αυτά έργα έχει
εκτιμηθεί πως το Ελληνικό Δημόσιο θα εισπράξει τουλάχιστον 300 εκατ. ευρώ.

Κυβερνητικές πηγές μάλιστα υπογραμμίζουν ότι ήδη έχει εκδηλωθεί ενδιαφέρον από
ιδιωτικά κεφάλαια για επενδύσεις.

Τα πέντε Ολυμπιακά «αγκάθια»

Το συγκρότημα του ΟΑΚΑ αποτελούσε και πριν από τους Ολυμπιακούς Αγώνες
πονοκέφαλο, αφού το ετήσιο κόστος συντήρησής του ανερχόταν σε περίπου 6,5 δισ.
δραχμές ετησίως. H περίπτωση του Ελληνικού είναι επίσης ξεχωριστή, καθώς στον
χώρο του πρώην αεροδρομίου εκτός των Ολυμπιακών εγκαταστάσεων έχει εξαγγελθεί
από την κυβέρνηση η δημιουργία Μητροπολιτικού Πάρκου σε 4.000 στρέμματα και η
μερική οικοπεδοποίηση των υπόλοιπων 1.000. Όπως σημειώνεται στη μελέτη, στο
Ελληνικό μετά τους Ολυμπιακούς Αγώνες θα υπάρχουν εγκαταστάσεις που είναι
κερδοφόρες, όπως το Κανόε-Καγιάκ-Σλάλομ. Μάλιστα στο Σίδνεϊ η αντίστοιχη…
νεροτσουλήθρα ολυμπιακών διαστάσεων λειτούργησε από ιδιώτη με εισιτήριο
εισόδου προτού ακόμα αρχίσουν οι Αγώνες.

Το Κωπηλατοδρόμιο στον Σχινιά εκτιμάται ότι θα ήταν από τα περισσότερο
αξιοποιήσιμα (υπό την εμπορική έννοια) Ολυμπιακά έργα, «αν δεν αποτελούσε
στρατηγική επιλογή της κυβέρνησης η προστασία του υδροβιότοπου της περιοχής».
Το Προεδρικό Διάταγμα για τον Σχινιά απαγορεύει τη δημιουργία χρήσεων
αναψυχής, τουρισμού, εμπορικών κέντρων, οι οποίες θα έλυναν πολύ εύκολα το
πρόβλημα της μεταολυμπιακής συντήρησης και λειτουργίας του Κωπηλατοδρομίου. Οι
αρμόδιοι ελπίζουν ότι με τη σύσταση του Φορέα Διαχείρισης του Πάρκου στον
Σχινιά και την προώθηση ήπιων δράσεων στην περιοχή (ενδεχομένως εισιτήριο
εισόδου, ενοίκιο για χρήση του κωλατοδρομίου από αθλητικές ομάδες και
συλλόγους), η εγκατάσταση θα καλύψει τα έξοδά της.

Μεγαλύτερο πρόβλημα διαφαίνεται για τρία μεγάλα γήπεδα, εκ των οποίων δύο
είναι στην περιφέρεια. Οι λεγόμενοι και «λευκοί ελέφαντες» των Ολυμπιακών
Αγώνων της Αθήνας (δηλαδή ογκώδη κτίρια που φαίνονται κι από μακριά) είναι το
Σπίτι της Πάλης στα Άνω Λιόσια, το Παγκρήτιο στο Ηράκλειο Κρήτης και το
Παμπελοποννησιακό Στάδιο Πάτρας. Στη μελέτη αναφέρονται ορισμένα σενάρια, όπως
π.χ. στον περιβάλλοντα χώρο να γίνουν μίνι στάδια ποδοσφαίρου ή στο Παγκρήτιο
των 30.000 θέσεων να οργανώνονται τοπικά πρωταθλήματα ποδοσφαίρου (σε επίπεδο
Περιφέρειας Κρήτης). Και πάλι όμως η συντήρησή τους αποδεικνύεται πολύ δύσκολη
υπόθεση για μετά το 2004. Ειδικά για το Ηράκλειο και την Πάτρα το πρόβλημα
έγκειται και στη δυσκολία πρόσβασης (πολύωρα ταξίδια με πλοίο, και I.X.) από
την υπόλοιπη χώρα, με αποτέλεσμα να μη βρίσκεται εύκολα βιώσιμη μεταολυμπιακή
χρήση τους.

Κόντρες για το θέμα στη Βουλή

Πεδίο αντιπαράθεσης λαμπρό και άγριες κόντρες μεταξύ κυβέρνησης, αξιωματικής
αντιπολίτευσης αλλά και των άλλων κομμάτων προκάλεσε ήδη η μετα-Ολυμπιακή
χρήση των έργων. Το θέμα έχει φτάσει με ερωτήσεις βουλευτών πολλές φορές στη
Βουλή, ενώ λεκτικοί διαξιφισμοί αντηλλάγησαν κατά κόρον.

H Νέα Δημοκρατία, χωρίς να διαφωνεί επί της αρχής με την συμμετοχή και ιδιωτών
στην μετα-Ολυμπιακή διαχείρισή τους κάνει λόγο για «εκποίηση» δημόσιας
περιουσίας και διά της αρμόδιας για τους Ολυμπιακούς Αγώνες βουλευτού Φάνης
Πάλλη-Πετραλιά κατηγορεί την κυβέρνηση για έλλειψη σχεδιασμού.

«Το βασικό είναι να γίνει μια σοβαρή μελέτη και να αξιολογηθούν τα στοιχεία»,
τονίζει η κ. Πετραλιά. «H μετα-Ολυμπιακή χρήση δεν μπορεί να είναι
αποσπασματική. Υποτίθεται ότι υπάρχει μελέτη βιωσιμότητας για τα έργα την
οποία δεν έχουμε δει κι ούτε αποδεχτεί. Όλα γίνονται στον αέρα. H δική μας
πρόταση για την αξιοποίησή τους είναι να δοθεί έμφαση στην ανάπτυξη του
αθλητικού τουρισμού σε συνδυασμό με την ανάπτυξη γενικότερα εναλλακτικών
μορφών τουρισμού».