Φωτογράφισαν την ευτυχία
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
5 λεπτά  |
Το ταξίδι του Ρίτσαρντ Ντέιβιντσον στη Βόρεια Ινδία το 1992 δεν ήταν μία
συνηθισμένη τουριστική περιήγηση. Στις αποσκευές του δεν κουβαλούσε σουβενίρ
από τις τοπικές αγορές, αλλά φορητές ηλεκτρικές γεννήτριες, ηλεκτρονικούς
υπολογιστές και εξοπλισμό για εγκεφαλογραφήματα, τα οποία έστησε στους
πρόποδες των Ιμαλαΐων.
 |
|
Οι μοναχοί φορούν στο κεφάλι ένα πλέγμα από καλώδια (αριστερά), κάθονται στο |
Σκοπός του ταξιδιού του ήταν να μελετήσει τα νευρολογικά χαρακτηριστικά των
βουδιστών μοναχών την ώρα που διαλογίζονται και την επίδραση του διαλογισμού
στον εγκέφαλό τους. Ο Αμερικανός νευρολόγος, απόφοιτος του Χάρβαρντ και
καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Γουισκόνσιν, ερευνούσε για χρόνια τη φύση των
θετικών συναισθημάτων. H δουλειά του έφτασε μέχρι τα αυτιά του Δαλάι Λάμα, ο
οποίος τον προσκάλεσε στην καρδιά του Βουδισμού, προτρέποντάς τον να
καλωδιώσει τους εγκεφάλους των μοναχών για το καλό της επιστημονικής έρευνας.
Πολλοί ειδικοί έσπευσαν να απορρίψουν την ιδέα ότι κάτι χρήσιμο επιστημονικά
μπορεί να βγει από την ιδιότυπη συμμαχία επιστήμης και θρησκείας. Όμως, τα
τελευταία 10 χρόνια, η έρευνα πάνω στους βουδιστές έχει αποκτήσει αξιοπιστία
στην επιστημονική κοινότητα. H δουλειά του Ντέιβιντσον συνεχίζεται και πολλοί
μοναχοί τον έχουν επισκεφθεί στο εργαστήριό του στην Αμερική. Ένας από αυτούς
είναι ο Γάλλος Ματιέ Ρικάρ, που έχει μάλιστα ντοκτορά στη Μοριακή Βιολογία. Οι
μοναχοί φορούν στο κεφάλι ένα πλέγμα από καλώδια, κάθονται στο πάτωμα ενός
μικρού θαλάμου και αντιδρούν σε οπτικά ερεθίσματα. Ή περνούν δύο με τρεις ώρες
σε ένα μηχάνημα μαγνητικής τομογραφίας, προσπαθώντας να διαλογιστούν παρά τον
θόρυβο των μηχανημάτων γύρω τους.
Ευρήματα πειράματος. Τα τελικά αποτελέσματα των ερευνών δεν έχουν
ανακοινωθεί ακόμα. Όμως, όπως αναφέρουν οι Κυριακάτικοι «New York Times», ο
καθηγητής φέρνει ως ενδεικτικό παράδειγμα της δουλειάς του την περίπτωση ενός
μοναχού, που ξεχώρισε ανάμεσα σε 175 άλλους πολίτες που εξέτασε. Ο αριστερός
του προ-μετωπιαίος φλοιός – το τμήμα του εγκεφάλου πίσω από το μέτωπο, το
οποίο συσχετίζεται με τα θετικά συναισθήματα – παρουσίασε πολύ εντονότερη
δραστηριότητα από όλους τους άλλους.
H ανάπτυξη νέας τεχνολογίας έχει βοηθήσει στην ευρύτερη αποδοχή της έρευνας.
Ειδικότερα, η νέα συσκευή μαγνητικής τομογραφίας φωτογραφίζει τον εγκέφαλο την
ώρα του διαλογισμού, αλλά και εντοπίζει αλλαγές διαρκείας στη δραστηριότητα
του εγκεφάλου, ακόμα και μήνες ύστερα από συχνό και πολύωρο διαλογισμό.
Ανεπτυγμένες ικανότητες. Τα πρώτα σημάδια των ερευνών δείχνουν
ανεπτυγμένες πνευματικές ικανότητες των βουδιστών και έχουν κινήσει την
περιέργεια πολλών επιστημόνων.
Παράλληλες έρευνες σε ασθενείς στη Δύση, οι οποίοι διαλογίζονται όπως οι
βουδιστές, αποκαλύπτουν αλλαγές στη φύση του εγκεφάλου και στο ανοσοποιητικό
σύστημα.
«Οι μοναχοί μας δείχνουν τις δυνατότητες του ανθρώπινου εγκεφάλου», λέει ο
Τζον Καμπάτ-Ζιν, καθηγητής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο της Μασαχουσέτης. «Αλλά
δεν χρειάζεται να είσαι βουδιστής για να ωφεληθείς από την πρακτική τους. Αυτή
η έρευνα μάς φέρνει κοντά σε συναρπαστικές ανακαλύψεις».
Στα 2.500 χρόνια της παράδοσής τους, οι Βουδιστές στρέφουν την ενέργεια στο
εσωτερικό τους. Προσπαθούν να εκπαιδεύσουν το μυαλό ώστε να κατανοήσει τον
πνευματικό μηχανισμό της ευτυχίας, να εξουδετερώσει πηγές αρνητικών
συναισθημάτων και να καλλιεργήσει συναισθήματα όπως η συμπόνια. Απώτερος
στόχος είναι η προσωπική και κοινωνική ευημερία.
Τρεις τύποι διαλογισμού. Οι επιστήμονες, έπειτα από πολύχρονες έρευνες
στην Αμερική, έχουν μάθει ότι όσοι διαλογίζονται «ερασιτεχνικά» έχουν
μειωμένους δείκτες του στρες όπως είναι ο ρυθμός της καρδιάς και η εφίδρωση.
Όμως, οι Βουδιστές καταφέρνουν αλλαγές διαρκείας στην πνευματική τους
δραστηριότητα και όχι απλώς βραχυπρόθεσμα αποτελέσματα. Αυτές ακριβώς οι
νευρολογικές και φυσιολογικές αλλαγές, που συμβαίνουν ύστερα από χρόνια
εντατικής εξάσκησης, είναι που ενδιαφέρουν τους επιστήμονες.
Στη βουδιστική παράδοση, ο διαλογισμός είναι μία σειρά δραστηριοτήτων. H
καθεμιά ξεχωριστά εξασκεί διαφορετικά πνευματικά χαρακτηριστικά. Οι ερευνητές
εστιάζουν σε τρεις κοινούς τύπους διαλογισμού.
* «Στην πρώτη μορφή, μαθαίνουν τον εαυτό τους να εστιάζει σε ένα συγκεκριμένο
αντικείμενο για πολλή ώρα, εξηγεί ο Ντέιβιντσον.
* Στη δεύτερη, καλλιεργούν την αίσθηση συμπόνιας. Το κάνουν κάθε μέρα με
ειδικές ασκήσεις, στις οποίες φαντάζονται αρνητικά γεγονότα – κάτι που
προκαλεί θυμό ή πόνο. Στη συνέχεια, αλλάζουν την εικόνα στο μυαλό τους και τη
γεμίζουν με συναισθήματα συμπόνιας και ευσπλαχνίας. Οι μοναχοί λένε ότι
μπορούν να το κάνουν μέσα σε δευτερόλεπτα.
* H τρίτη μορφή ονομάζεται “ανοιχτή παρουσία”. Είναι μία κατάσταση στην οποία
έχουν πλήρη επίγνωση των σκέψεων, συναισθημάτων και αισθήσεων που υπάρχουν στο
περιβάλλον γύρω τους, χωρίς όμως να αντιδρούν σε αυτά».
ΣΥΝΕΔΡΙΟ
Ερευνώντας το μυαλό
 |
|
Δαλάι Λάμα. Προσκάλεσε τον Αμερικανό νευρολόγο Ρίτσαρντ Ντέιβιντσον να |
Ο εγκέφαλος των βουδιστών ήταν το θέμα της επιστημονικής συνάντησης
ειδικών από τους τομείς της Νευρολογίας, της Ψυχολογίας και της Επιστήμης της
Συμπεριφοράς με τον Δαλάι Λάμα το περασμένο Σαββατοκύριακο στο Τεχνολογικό
Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης (MIT).
Οι παριστάμενοι στο συνέδριο με θέμα «Ερευνώντας το μυαλό» συζήτησαν τις
τελευταίες εξελίξεις στις έρευνες και τη συνεργασία της μοντέρνας επιστήμης με
τη βουδιστική παράδοση του διαλογισμού που ξεπερνά τα 2.500 χρόνια.
Ήταν η 11η επιστημονική συνάντηση σε μία σειρά που ξεκίνησε ο Δαλάι Λάμα πριν
από 17 χρόνια, με στόχο να βοηθήσει τον υπόλοιπο κόσμο να καταπολεμήσει τα
αρνητικά συναισθήματα και να απαλλαγεί από τη δυστυχία. Αυτό ακριβώς που
καταφέρνουν οι μοναχοί μέσω του διαλογισμού.
Οι ειδικοί στο MIT συμφώνησαν να αρχίσουν νέες μελέτες για την εξαιρετικά
ανεπτυγμένη ικανότητα των βουδιστών να διατηρούν για μεγάλο χρονικό διάστημα
αδιάσπαστη την προσοχή τους, πράγμα αδύνατο για τους περισσότερους ανθρώπους.
Επίσης, θέλουν να μάθουν, παρά την πρακτική δυσκολία, πώς καταφέρνουν οι
μοναχοί να βλέπουν με το μυαλό τους εικόνες τόσο παραστατικές και «ζωντανές».
Επιμέλεια: Εύη Ελευθεριάδου – Στέφανος Κρίκκης
Google news
