Στη σωστή πορεία το καράβι της αμερικανικής οικονομίας

Αν αυτή δεν είναι οικονομική ανάκαμψη, τότε τι είναι; Πρόκειται για μια απλή
ερώτηση, που είναι όμως και η πιο σημαντική από όλες όσες ρωτούν οι επενδυτές.
Διότι όλοι θέλουν να μάθουν πώς να διαχειριστούν τα κεφάλαιά τους, ώστε να
επιτύχουν τις πλέον επικερδείς τοποθετήσεις.

Στα τέλη της δεκαετίας του ’90, η τάση του χρηματιστηρίου ήταν ανοδική,
γεγονός που αντικατόπτριζε την πίστη ότι η αμερικανική οικονομία μπορεί να
αναπτυχθεί ακόμη περισσότερο.

Από τον Μάρτιο του 2000, όμως, μέχρι και τον προηγούμενο χειμώνα, η τάση αυτή
αντιστράφηκε. Όλοι απέφευγαν το ρίσκο, ιδιαίτερα στα χρηματιστήρια, επειδή
ανησυχούσαν ότι η οικονομία μπορεί να αργήσει να μπει ξανά σε τροχιά διαρκούς
ανάπτυξης. Έτσι, όλοι αναζητούσαν τη σιγουριά, όπως αυτή που προσέφεραν τα
κρατικά ομόλογα.

Άλλαξε η τάση

Από τον προηγούμενο χειμώνα, η τάση άλλαξε για μια ακόμη φορά. Πολλοί έσπευσαν
να κάνουν διάφορες υποθέσεις για την πορεία της οικονομίας. Όμως το
χρηματιστήριο και οι επενδυτές του φαίνεται να πιστεύουν ότι η σημερινή
ανάκαμψη είναι πραγματική, καθώς οι τιμές των μετοχών όχι μόνο πραγματοποίησαν
ράλι, αλλά και διατήρησαν τα κέρδη από το ράλι αυτό. Όσοι εξακολουθούν να
δραστηριοποιούνται στην αγορά ομολόγων, πιστεύουν και αυτοί ότι οι προοπτικές
έχουν βελτιωθεί σημαντικά, καθώς τα επιτόκια αυξήθηκαν μετά τα μέσα Ιουνίου.

Καλά νέα

Το προηγούμενο διάστημα, η αμερικανική κυβέρνηση ανακοίνωσε αρκετά στοιχεία
που δείχνουν ότι η οικονομία βρίσκεται σε καλό δρόμο. Οι λιανικές πωλήσεις τον
Ιούλιο αυξήθηκαν 1,4% συγκριτικά με τον Ιούνιο, ξεπερνώντας τις περισσότερες
προσδοκίες. Τα στοιχεία αυτά μείωσαν τους φόβους ότι η ιδιωτική κατανάλωση
βρίσκεται σε πτωτική πορεία. Επιπλέον, από τα τέλη Ιουλίου η κυβέρνηση των ΗΠΑ
άρχισε να στέλνει επιταγές με επιστροφές στη φορολογία – κίνηση που γίνεται
στα πλαίσια της σχετικής απόφασης που πήρε το Κογκρέσο τον Μάιο. Οι επιστροφές
αυτές λογικά θα συμβάλουν ακόμη περισσότερο στην αύξηση της κατανάλωσης, τον
Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο.

Στο μεταξύ, ακόμη καλύτερα ήταν τα νέα από τη βιομηχανία. H βιομηχανική
παραγωγή στις ΗΠΑ αυξήθηκε 0,5% τον Ιούλιο, καταγράφοντας τη μεγαλύτερη άνοδο
από τον Ιανουάριο. Επίσης θετικά είναι τα μηνύματα από το μέτωπο της
απασχόλησης. H αύξηση της ανεργίας το προηγούμενο διάστημα αποτέλεσε τη
μεγαλύτερη απογοήτευση για την αμερικανική οικονομία από το 2001 και μετά. Με
βάση τα πιο πρόσφατα στοιχεία, ο αριθμός των ανέργων που κάνουν αίτηση για
ενίσχυση από την Πολιτεία έχει μειωθεί σημαντικά τον τελευταίο μήνα.

Στροφή στις προβλέψεις

Όλα αυτά τα στοιχεία οδήγησαν πολλούς αναλυτές στο να αλλάξουν τις αρχικές
αρνητικές προβλέψεις τους για την πορεία της οικονομίας. Μεγάλες εταιρείες
επενδύσεων, όπως η Goldman Sachs, εκτιμούν πλέον ότι η προηγούμενη πρόβλεψη
για ανάπτυξη με ετήσιο ρυθμό 3% στο τρίτο τρίμηνο του 2003 μπορεί να είναι
συντηρητική. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που βλέπουν μεγαλύτερη ανάπτυξη (σε
ετήσια βάση), στο τρίτο τρίμηνο του τρέχοντος έτους.

Βέβαια, η ανάπτυξη αυτή δεν συγκρίνεται με τους ρυθμούς που είχαν επιτευχθεί
προς το τέλος της δεκαετίας του ’90. Ωστόσο, υπάρχει μεγάλη βελτίωση σε σχέση
με το 2002, που ακολούθησε την ύφεση του 2001. Ο οικονομολόγος της εταιρείας
Wells Fargo &Co, Scott Anderson, παρομοιάζει την αμερικανική οικονομία με
ένα τεράστιο καράβι: «Χρειάζεται τεράστια προσπάθεια για να ξεκινήσει, αλλά
από τη στιγμή που θα μπει σε σωστή πορεία, δεν είναι εύκολο να ξαναβγεί από
αυτή», λέει.

H Κεντρική Τράπεζα

Βέβαια, στην Κεντρική Τράπεζα των ΗΠΑ (FED) φαίνεται ότι υπάρχει λιγότερη
αισιοδοξία. H FED έχει δηλώσει ότι θα διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια για
κάποιους μήνες ακόμη (τα επιτόκια του δολαρίου διαμορφώνονται σε 1% και
βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων δεκαετιών), προκειμένου να
βοηθήσει την οικονομία. Πάντως, όσον αφορά τους φόβους της FED για
αποπληθωρισμό, θα πρέπει να σημειωθεί ότι τον Ιούλιο ο δείκτης τιμών
καταναλωτή αυξήθηκε 0,2%. Μπορεί η άνοδος αυτή να είναι μικρή, αλλά δείχνει
ότι οι τιμές έχουν την τάση να πάνε προς τα πάνω και όχι προς τα κάτω.

Ο Tom Petruno είναι αρθρογράφος της αμερικανικής εφημερίδας «Los Angeles Times»

Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Γ. Κανελλόπουλος