ZOΥMΠIN META Aπό τη Bομβάη στην κορυφή του… πόντιουμ

Σε… ατμόσφαιρα διακοπών έγραψε την Εβδόμη Συμφωνία του ο Γκούσταφ Μάλερ – το έργο που θα αποδώσει με τη Φιλαρμονική Ορχήστρα του Ισραήλ, την Κυριακή, στο Ηρώδειο ο σταρ μαέστρος Ζούμπιν Μέτα

«Αν και είμαι “εύκαμπτος” και έτοιμος να δεχθώ συμβουλές, δεν μπορώ να έχω
γεμάτο το κεφάλι μου από απόψεις που θα με περισπούσαν και θα επιδρούσαν στη
μουσική που κάνω».

Ένας διευθυντής ορχήστρας αποφασιστικός, με ισχυρή προσωπικότητα και με
απόψεις κατασταλαγμένες: ο Ζούμπιν Μέτα.

Ο Ζούμπιν Μέτα, ο Ινδός διευθυντής ορχήστρας που κατέκτησε τη διασημότητα,
γεννήθηκε στη Βομβάη το 1936 – πριν από 67 χρόνια. Ήταν από την αρχή
«περικυκλωμένος» από τη δυτική μουσική: ο πατέρας του Μέλι Μέτα, βιολονίστας,
ήταν ο ιδρυτής και διευθυντής της Συμφωνικής Ορχήστρας της Βομβάης. Με αρχικές
σκέψεις να σπουδάσει ιατρική, τελικά ακολούθησε τη μουσική και στα δεκαοκτώ
του μπήκε στην Ακαδημία Μουσικής της Βιέννης όπου μελέτησε βιολοντσέλο και
διεύθυνση ορχήστρας πλάι στον Χανς Σβαρόφσκι. Το επαγγελματικό ντεμπούτο του
το έκανε το 1957, είκοσι ενός μόλις χρόνων, διευθύνοντας στη Βιέννη την
Ορχήστρα Τονκούνστλερ. H βράβευσή του στον πρώτο διεθνή διαγωνισμό διεύθυνσης
ορχήστρας που οργάνωσε η Βασιλική Φιλαρμονική Ορχήστρα του Λίβερπουλ θα τον
οδηγήσει να παραμείνει στην ορχήστρα ως βοηθός διευθυντής για έναν χρόνο.

Τα επόμενα βήματα θα είναι η Φιλαρμονική της Βιέννης και η Ορχήστρα της
Φιλαδέλφειας που διευθύνει. Το 1960 θα γίνει μουσικός διευθυντής στη Συμφωνική
του Μόντρεαλ και συνεργαζόμενος μαέστρος με τη Συμφωνική του Λος Άντζελες, της
οποίας, την επόμενη χρονιά, αναδεικνύεται σε μουσικό διευθυντή
πραγματοποιώντας μαζί της μερικές εξαίρετες ηχογραφήσεις δίσκων. H καριέρα του
εκτινάσσεται στα ύψη. Πριν κλείσει τα τριάντα του χρόνια είναι ο νεώτερος
μαέστρος που διευθύνει μερικές από τις μεγαλύτερες ορχήστρες των ΗΠΑ. Ο
Ζούμπιν Μέτα γίνεται σταρ!

Το ντεμπούτο του στην όπερα πραγματοποιείται το 1965, στη Μετροπόλιταν Όπερα
της Νέας Υόρκης. Θα εγκαταλείψει το πόστο του στο Λος Άντζελες για να
διαδεχθεί τον Πιερ Μπουλέζ ως μουσικός διευθυντής της Φιλαρμονικής Ορχήστρας
της Νέας Υόρκης, την οποία θα οδηγήσει σε πιο «παραδοσιακό» ρεπερτόριο, ενώ
έχει διατελέσει και μουσικός διευθυντής του Φλωρεντινού Μουσικού Μαΐου. Τον
Σεπτέμβριο του 1998 θα οριστεί γενικός μουσικός διευθυντής της Κρατικής Όπερας
της Βαυαρίας.

Το 1990 η φήμη του φθάνει στα ύψη όταν «συνδέεται» με τους «Τρεις
Τενόρους» – Πλάθιντο Ντομίνγκο, Λουτσιάνο Παβαρότι, Χοσέ Καρέρας – των οποίων
διευθύνει τις «θρυλικές» δύο πρώτες συναυλίες (η πρώτη πούλησε πάνω από 10
εκατομμύρια CD και μπήκε στο βιβλίο των ρεκόρ Γκίνες).

Με ευρύτατο ρεπερτόριο που απλώνεται από τον Μπαχ ώς τη μουσική του 20ού
αιώνα, ο Ζούμπιν Μέτα έχει διακριθεί για τις ερμηνείες του σε έργα του
Μπρούκνερ, του Μάλερ και του Ρίχαρντ Στράους.

Στην Αθήνα, ο Ζούμπιν Μέτα, που εδώ πρωτοακούσαμε στα μέσα της δεκαετίας του
’70 με τη Φιλαρμονική του Λος Άντζελες στο Ηρώδειο, φθάνει επικεφαλής της
Φιλαρμονικής τού Ισραήλ – ένα, αρχικά, ανατολικοευρωπαϊκό μουσικό σύνολο που
εξελίχθηκε σε ισραηλινή ορχήστρα, με εκατόν δέκα, σήμερα, μουσικούς -, την
οποία έχουμε ακούσει για πρώτη φορά στην Αθήνα, στο Ηρώδειο, με διευθυντή τον
Ίστβαν Κέρτεζ, το καλοκαίρι του 1969, οπότε και είχε αφήσει εξαιρετικές
εντυπώσεις, για μία, μοναδική συναυλία που θα δοθεί την Κυριακή, στο ίδιο
θέατρο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών.

H σχέση του Ινδού μαέστρου με τη Φιλαρμονική του Ισραήλ μετράει σαράντα δύο
χρόνια! Τη διηύθυνε για πρώτη φορά το 1961, το 1969 ανεδείχθη σε μουσικό
διευθυντή της, ενώ από το 1981 φέρει τον τίτλο του ισόβιου μουσικού διευθυντή
της.

Ο ρυθμικός παφλασμός των κουπιών

Μόνο έργο της κυριακάτικης συναυλίας της Φιλαρμονικής του Ισραήλ που θα
διευθύνει ο Ζούμπιν Μέτα, η Έβδομη Συμφωνία του Γκούσταφ Μάλερ.

Το έργο αυτό χρειάστηκε αρκετά χρόνια για να ολοκληρωθεί, γεγονός που
επιτείνει τις αιωρούμενες αμφιβολίες για τη συνέπεια της συμφωνικής του
αφήγησης, όπως σημειώνεται. Ο Μάλερ συνέθεσε τα δύο από τα μέρη της Εβδόμης
του – τα δύο Νυχτερινά – το καλοκαίρι του 1904, κατά τις διακοπές του στο
Μάιερνιγκ, πάνω στη λίμνη Βέρτερ και ενώ ακόμη πάσχιζε να ολοκληρώσει την Έκτη
Συμφωνία του – την «Τραγική».

Τα υπόλοιπα γράφτηκαν την επόμενη χρονιά σε αντίστοιχο περιβάλλον. Καθώς ο
συνθέτης διέπλεε μια τιρολέζικη λίμνη, η έμπνευσή του ενεργοποιήθηκε από το
ρυθμικό πάφλασμα των κουπιών της βάρκας το οποίο τελικά αποτυπώθηκε στο αργό,
υποβλητικό ξεκίνημα του πρώτου μέρους της Συμφωνίας. Ολόκληρο το έργο ήταν
έτοιμο το 1906, αλλά παρουσιάστηκε μόλις στις 19 Σεπτεμβρίου του 1908 – πριν
από 98 χρόνια – στην Πράγα από τη Φιλαρμονική Ορχήστρα της Τσεχίας, υπό τη
διεύθυνση του ίδιου του Μάλερ.

INFO

Την Κυριακή, στις 21.00, στο Ηρώδειο. Εισιτήρια: 90, 70, 50, 35, 26 ευρώ.
Πληροφορίες – τηλεφωνική προπώληση με πιστωτική κάρτα: τηλ. 210 3221.459.