Tα… γερά θεμέλια στήριξαν το νησί

H ευλαβική τήρηση των αντισεισμικών κανονισμών, δηλαδή τα αντισεισμικά
κτίρια, έσωσαν τη Λευκάδα από μεγάλες καταστροφές, παρά το μεγάλο μέγεθος (6,4
Ρίχτερ) του σεισμού.

Αυτό τονίζουν οι περισσότεροι επιστήμονες, σημειώνοντας παράλληλα ότι η
απόσταση του νησιού από το επίκεντρο, η διεύθυνση του ρήγματος, η ώρα της
δόνησης, έπαιξαν σημαντικό ρόλο για την ελαχιστοποίηση ζημιών και
τραυματισμών.

1. Τα αντισεισμικά κτίρια. «Το μέγεθος του σεισμού, 6,4 Ρίχτερ, ήταν
αρκετά μεγάλο. Ωστόσο, η εικόνα που έχουμε δεν είναι δραματική σε σύγκριση με
ανάλογου μεγέθους σεισμούς σε άλλες περιοχές. Το μήνυμα που παίρνουμε, είναι
ότι όταν σε μία περιοχή έχουν τηρηθεί με ευλάβεια οι αντισεισμικοί και
αρχιτεκτονικοί κανονισμοί συμπεριφέρονται σωστά οι κατασκευές και δεν έχουμε
καταστροφές», εξηγεί στα «NEA» ο διευθυντής του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου
Αθηνών, κ. Γιώργος Σταυρακάκης. «H Λευκάδα έχει μακρά εμπειρία σεισμών, αφού
βρίσκεται στο Ιόνιο. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα όλος ο κόσμος, εργάτες,
αρχιτέκτονες, κατασκευαστές, να τηρούν τις αντισεισμικές προδιαγραφές, ειδικά
μετά τον καταστροφικό σεισμό της Κεφαλονιάς, το 1953», τονίζει ο καθηγητής
Αντισεισμικής Προστασίας στο ΕΜΠ, κ. Παναγιώτης Καρύδης. «Άλλωστε, οι συνεχείς
σεισμοί στην περιοχή υπενθυμίζουν το πρόβλημα».

2. H απόσταση. Δεν υπήρξαν εκτεταμένες ζημιές, γιατί «το επίκεντρο ήταν
μακριά από το νησί. Ακόμα και αυτά τα 30 χιλιόμετρα της απόστασης δημιουργούν
ένα “μαξιλάρι” εκτόνωσης της σεισμικής ενέργειας», λέει ο κ. Καρύδης.

3. H διεύθυνση του ρήγματος. Σύμφωνα με τον καθηγητή Γεωλογίας του
Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ευθύμιο Λέκκα, ευνοϊκή για τη Λευκάδα ήταν και η
διεύθυνση του ρήγματος που ενεργοποιήθηκε. «Είχε διεύθυνση Βορράς – Νότος, ενώ
περισσότερες ζημιές θα είχαμε σε περίπτωση που η διεύθυνσή του ήταν Ανατολή –
Δύση. H ενέργεια διοχετεύθηκε κυρίως προς τη θάλασσα».

4. H ώρα. Το νησί στάθηκε τυχερό και γιατί η δόνηση έγινε νωρίς το
πρωί, σημειώνει ο κ. Λέκκας. «Αν ο σεισμός σημειωνόταν αργότερα, όταν πολύς
κόσμος θα είχε επισκεφθεί τις δημοφιλείς δυτικές παραλίες, (Πόρτο Κατσίκι,
Εγκρεμνοί, Αγ. Νικήτας κ.λπ.) ίσως υπήρχαν τραυματισμοί λουομένων από τις κατολισθήσεις».

Κόντρα σεισμολόγων για την ένταση και τα αίτια

Κόντρα ξέσπασε για μία ακόμα φορά μεταξύ των σεισμολόγων λίγες ώρες μετά την
εκδήλωση του σεισμού της Λευκάδας. Αυτήν τη φορά η αντιπαράθεση επικεντρώθηκε
στο μέγεθος της δόνησης, ωστόσο δεν έλειψαν οι διαφωνίες και για τα αίτια που
την προκάλεσαν. Έτσι, από την μια πλευρά βρέθηκαν τα Γεωδυναμικά Ινστιτούτα
Αθηνών και Θεσσαλονίκης, που υπολόγιζαν το μέγεθος σε 6,4 βαθμούς της κλίμακας
Ρίχτερ, και από την άλλη το Πανεπιστήμιο της Πάτρας που έδωσε 5,9 Ρίχτερ.

«Σε κάθε σεισμό υπάρχουν μικροδιαφορές στον υπολογισμό του μεγέθους», εξηγεί ο
καθηγητής Γεωλογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών κ. Ευθύμιος Λέκκας. «Τα όργανα
αλλά και η μεθοδολογία του κάθε επιστημονικού ινστιτούτου διαφέρουν και μπορεί
να δώσουν διαφορές στο μέγεθος. Ωστόσο, από το 5,9 έως το 6,4 η διαφορά είναι
μεγάλη», συμπληρώνει. «Ξεφεύγει από τα όρια του στατιστικού λάθους».

Ο ομότιμος καθηγητής Σεισμολογίας του Αριστοτέλειου Πανεπιστημίου κ. Βασίλης
Παπαζάχος δήλωνε την Πέμπτη ότι «η Πάτρα δεν μπορεί να υπολογίσει καλά το
μέγεθος και αυτό είναι γνωστό. Το μέγεθος του σεισμού ήταν από 6,2 μέχρι 6,4
Ρίχτερ, όπως τον κατέγραψαν και τα ξένα ινστιτούτα». Πράγματι, τόσο το
Αμερικανικό όσο και το Σουηδικό Γεωδυναμικό Ινστιτούτο υπολόγισαν ότι το
μέγεθος του σεισμού κυμαινόταν από 6,1 έως 6,4 βαθμούς.

«Σέβομαι την ηλικία του και την προσφορά του και δεν μου επιτρέπεται να
αντιπαρατεθώ», απάντησε ο καθηγητής Σεισμολογίας κ. Άκης Τσελέντης. «Αυτός
όμως δεν σέβεται τους κατοίκους των νησιών», πρόσθεσε. «Έχω 17 όργανα στην
περιοχή, από τα πιο αξιόπιστα, και δεν επιτρέπω σε κανέναν να τα
αμφισβητήσει», συμπλήρωσε ο ίδιος, ενώ τόνισε ότι «οι συνάδελφοι των
Γεωδυναμικών Ινστιτούτων της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης τηλεφωνήθηκαν και
συνεννοήθηκαν μεταξύ τους ως προς την εκτίμηση του μεγέθους του σεισμού»…

Ευαίσθητη παράμετρος.Την πεποίθησή του ότι ο χθεσινός σεισμός ήταν ο
κύριος και ότι το μέγεθός του ήταν 6,4 βαθμοί της κλίμακας Ρίχτερ διατύπωσε
και ο σεισμολόγος του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου Αθήνας, κ. Γεράσιμος
Παπαδόπουλος. «Είναι εξαιρετικά ευαίσθητη η παράμετρος του μεγέθους ενός
σεισμού, για να βγάζουμε τόσο αυθαίρετα συμπεράσματα», συμπλήρωσε σχολιάζοντας
τις δηλώσεις Τσελέντη.

Διαφωνίες σημειώθηκαν, ωστόσο, και στα αίτια που προκάλεσαν τον σεισμό. Ο κ.
Παπαδόπουλος σημείωσε ότι ο σεισμός δεν έχει καμία σχέση με τον καταστρεπτικό
σεισμό του 1953, καθώς προέρχεται από ένα διαφορετικό ρήγμα, το οποίο
ενεργοποιείται κάθε 40 με 50 χρόνια και ειδικότερα είχε ενεργοποιηθεί την
τελευταία φορά στις 22 Απριλίου του 1948, με ένταση 6,5 Ρίχτερ και παλαιότερα,
τον Νοέμβριο του 1914, με 6,3 Ρίχτερ. Σχετικά με το αν ο σεισμός αυτός μπορεί
να ενεργοποιήσει άλλα ρήγματα, ο κ. Παπαδόπουλος είπε ότι όπως προκύπτει από
τα μέχρι στιγμής στοιχεία, η πιθανότητα αυτή είναι πολύ μικρή, καθώς και ότι
επιστημονικά το ενδεχόμενο αυτό συνιστά την εξαίρεση και όχι τον κανόνα.

Ο κ. Τσελέντης, από τη δική του πλευρά, σημείωνε ότι είναι πολύ νωρίς ακόμα
για να βγάλουμε συμπεράσματα, ενώ σε ερώτηση αν περιμένει την εκδήλωση
τσουνάμι στις θάλασσες του Ιονίου απάντησε ότι τίποτα δεν αποκλείεται.