H AΠOΛOΓIA του Πάτροκλου Tσελέντη

Επί έξι ώρες ο Πάτροκλος Τσελέντης απαντούσε σε διευκρινιστικές ερωτήσεις
των δικαστών του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων της Αθήνας και των συνηγόρων
της πολιτικής αγωγής σχετικά με τη δική του συμμετοχή στη 17N, αλλά και για τη
δράση άλλων συγκατηγορουμένων του που είχε ήδη κατονομάσει κατά τη διάρκεια
της πρώτης ημέρας της απολογίας του.

Με την έναρξη της χθεσινής απολογίας του ο Πάτροκλος Τσελέντης συνέχισε από
εκεί που είχε σταματήσει. Μίλησε για την απόφασή του να αποχωρήσει από την
οργάνωση, που ήταν – όπως είπε – συνειδητή με την απόφαση ένταξής του στη 17N.
Ακολουθούν αποσπάσματα από την πολύωρη απολογία του κατηγορουμένου, η οποία
συνεχίζεται σήμερα.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Είχα μείνει στο καλοκαίρι του 1988. Αρκετό καιρό πριν
από το καλοκαίρι του ’88 είχα αρχίσει να έχω διάφορους προβληματισμούς σε
σχέση με τη δραστηριότητά μου αυτή, σε σχέση με τη λειτουργία της οργάνωσης.

Όσο ενθουσιασμό είχα στην αρχή, όταν είχα μπει στην οργάνωση αυτή, με τον
καιρό άρχισα να τον χάνω. Γιατί, πρώτα, έβλεπα πιο καθαρά και καταλάβαινα ότι
οι ενέργειες αυτές και ιδιαίτερα οι προκηρύξεις μας δεν είχαν απήχηση στον
κόσμο, αυτή που εγώ νόμιζα ότι θα είχαν. Δεν είδα να φτιάχνονται κι άλλες
παρόμοιες οργανώσεις, έβλεπα την κοινωνία να αλλάζει και εμάς, δηλαδή τον
εαυτό μου και τα άτομα της οργάνωσης να μένουμε στο παρελθόν.

Το κυριότερο όμως πρόβλημα που έβλεπα ήταν μια εμμονή της οργάνωσης να έχει
συνεχείς δραστηριότητες. Αυτό στη γλώσσα της Αριστεράς ονομάζεται
μιλιταρισμός. Δηλαδή έπρεπε να γίνονται συνέχεια ενέργειες χωρίς να υπάρχει
αντικειμενικός λόγος. Αυτό μπορούμε να το δούμε ακόμη και στο KKE. Το KKE όταν
κάνει μια διαδήλωση, μια κινητοποίηση για ένα θέμα, ύστερα από λίγες μέρες
βάζει τον κόσμο του πάλι να ξανακάνει μια άλλη κινητοποίηση, χωρίς να υπάρχει
ουσιαστικά ένα έντονο πρόβλημα.

Κάπως έτσι έβλεπα ότι τα μέλη της οργάνωσης έπρεπε ύστερα από μια ενέργεια να
ετοιμάσουν και να συνεχίσουν να κάνουν πάλι άλλη μία, χωρίς εγώ να μπορώ να
εξηγήσω τον αντικειμενικό λόγο που πρέπει να γίνει αυτό.

Επίσης ένα άλλο πρόβλημα που έβλεπα είναι ότι πίστευα ότι τα μέλη, οι άνθρωποι
που είχαν αυτές τις δραστηριότητες έπρεπε να αλλάζουν και οι ίδιοι στα πλαίσια
της οργάνωσης να γίνονται ποιοτικά καλύτεροι, κάποιοι άνθρωποι ανώτεροι.
Άρχισα να το συζητώ αυτό με τον Κουφοντίνα, ο οποίος είχε την άποψη ότι η
οργάνωση δεν έχει σκοπό να καλυτερεύει την ποιότητα των μελών της και αυτό
πρέπει να το κάνει ο κάθε άνθρωπος από μόνος του.

Άρχισα να διαμαρτύρομαι και για την αναγκαιότητα να γίνονται συχνές ενέργειες.
Υπήρχε μια ψυχρότητα ανάμεσα σ’ εμένα και στα υπόλοιπα μέλη της οργάνωσης και
αυτό φαινόταν και από το ότι δεν με φώναζαν να πάρω μέρος σε όλες τις
ενέργειες, αλλά φαινόταν και από τους προβληματισμούς που είχα και για τη
δράση μας.

Επίσης είχα πρόβλημα γιατί σαν μέλος αυτής της οργάνωσης είχα εγκαταλείψει
οτιδήποτε από την προσωπική μου ζωή. Δεν μπορούσα να έχω οικογενειακή ζωή,
προσωπική ζωή, έπρεπε να κρύβομαι, δηλαδή να κρύβω αυτή τη δραστηριότητα,
αλλιώς στην κοινωνία έξω ζούσα κανονικά και σκεφτόμουν ότι πρέπει αυτό το
πράγμα να μην το συνεχίσω. Δεν μπορούσα. Αλλά καταλάβαινα ότι δεν ήταν σωστό,
ότι δεν είχε μια προοπτική, δεν είχε μια διέξοδο.

Όπως με πλήρη συνείδηση έγινα μέλος, με πλήρη συνείδηση αποχώρησα

Έβλεπα ότι η οργάνωση χτυπούσε συχνά στόχους που δεν καταλάβαινα εγώ ακριβώς
γιατί έπρεπε να γίνει αυτό το πράγμα. Θα μπορούσε να γίνει κάτι διαφορετικό,
θα μπορούσε να μην αφαιρεθεί η ζωή ενός ανθρώπου, θα μπορούσε να γίνει κάτι
άλλο, που και πάλι θα μπορούσε με αυτό να βγει μια προκήρυξη.

Κάθησα και τα σκέφτηκα και πήρα απόφαση ότι εγώ δεν μπορώ πια να συμμετέχω σε
αυτές τις δραστηριότητες. Το ανακοίνωσα στον Δημήτρη Κουφοντίνα, ο οποίος δεν
μου έφερε καμία ιδιαίτερη αντίρρηση και ούτε μου είπε ότι δεν συζητήσαμε
καθόλου για κάποιο συμβόλαιο, το οποίο έπρεπε εγώ να τιμήσω ή να κρατήσω.

Δεν με απείλησε κανένας, δεν ένιωσα κανέναν φόβο στο να φύγω από την οργάνωση.
Φόβο όταν έμπαινα ένιωσα. Γιατί έπρεπε να απαρνηθώ τη ζωή μου, να είμαι
έτοιμος να θυσιάσω και τη ζωή μου. Δεν ένιωσα φόβο όταν έφυγα. Όπως με πλήρη
συνείδηση έγινα μέλος, με πλήρη συνείδηση αποχώρησα. Δεν με ενόχλησε κανείς,
δεν ξαναείδα από το φθινόπωρο του ’88 κανέναν από όλα τα μέλη, δεν ήθελα εγώ
να δω, ούτε και κανένας από αυτούς επεδίωξε να με ξαναδεί.

Γεννάται το εύλογο ερώτημα: αφού έβλεπα την αποτελεσματικότητα, αφού δεν
συμφωνούσα με όλα αυτά γιατί δεν έφτασα στις διωκτικές αρχές. Έχω την εξής
απάντηση: ένα μέλος μιας τέτοιας οργάνωσης είναι συνειδητό, δηλαδή πιστεύει
ότι αυτό που κάνει εκεί πέρα είναι σωστό, είναι ηθικό και κατά κάποιον τρόπο
νιώθει ότι επικροτείται από ένα κομμάτι της κοινωνίας.

H κοινωνία μας, εκτός από τους γραπτούς νόμους, έχει και κάποιους άγραφους. H
κοινωνία μας δεν αποδέχεται εύκολα τους άγραφους αυτούς νόμους, αυτόν που
προδίδει μια ιδέα. Στα πλαίσια αυτά δεν θα πρόδιδα εγώ τους πρώην συντρόφους
μου, γιατί πίστευα ακόμη κι όταν αποχωρούσα ότι αυτοί πάλευαν για κάποιες
ιδέες τις οποίες θεωρούσα ότι ήταν σωστές. H πρακτική βέβαια έβλεπα ότι είναι
λάθος, ένιωθα ότι είναι μια τραγωδία. Δεν είναι εύκολο μόνο από την πρακτική
να φτάσει κάποιος που πιστεύει αυτές τις ιδέες μέχρι τις διωκτικές αρχές. Οι
διωκτικές αρχές δεν ενέπνεαν και εμπιστοσύνη στον κόσμο για τις μεθόδους και
τους τρόπους που ακολουθούσαν.

Και όχι μόνο αυτό. Είναι σε όλη την κοινωνία γνωστό ότι επηρεάζονται και από
ξένους παράγοντες. Στα πλαίσια του ότι εγώ είχα πάρει μέρος σε πράξεις
παράνομες, σε ανθρωποκτονίες, έφερνα ένα μεγάλο βάρος. Δεν ήταν εύκολο να
εμπιστευθείς τις τότε διωκτικές αρχές. Πίστευα ότι αυτοί οι άνθρωποι παλεύουν
για ιδέες και στα πλαίσια αυτά ήταν δύσκολο να πάω να δώσω σε αυτές, τις
υπάρχουσες διωκτικές αρχές, τους παλιούς μου συντρόφους.

Υπήρχε και η δικαιοσύνη. Όντως στα μάτια του κόσμου η δικαιοσύνη είναι κάτι
διαφορετικό από τις αστυνομικές διωκτικές αρχές. Αυτό το ένιωσα και τώρα, μετά
τη σύλληψή μου. Όμως η δικαιοσύνη δεν μπορεί ένα άτομο, έναν πολίτη να τον
έχει συνέχεια αυτή, υπάρχουν άλλοι μηχανισμοί, υπάρχει η Αστυνομία που τον
παραδίδει, υπάρχουν οι φυλακές.

Υπήρχε και μια μεγάλη αμοιβή για ανθρώπους που θα συνεργάζονταν και θα έδιναν
αυτή την οργάνωση. Ποτέ στη ζωή μου δεν υπήρξα ιδιοτελής. Ποτέ, ακόμη και
μέχρι σήμερα, δεν επεδίωξα κάποιο υλικό κέρδος, πέρα από μια επαγγελματική
δραστηριότητα και πέρα από το να μπορώ να ζω απλά.

Δεν θα μπορούσα λοιπόν εύκολα, όπως και δεν μπόρεσα, να φτάσω στις διωκτικές
αρχές. Μπορεί αυτό να είναι και δειλία. Μπορεί δηλαδή να είχα το θάρρος να
παίρνω μέρος σε ανθρωποκτονίες, αλλά δεν είχα το θάρρος να φέρω μια λύση στο
πρόβλημα αυτό.

Παντρεύτηκα, η σύζυγός μου δούλευε σε δημόσια υπηρεσία στη Σάμο, μείναμε εκεί
κάποια χρόνια. Από το 1995 άρχισα να εργάζομαι με έναν θείο μου σε μετασκευές
και επισκευές πλοίων. Ήμουν πάρα πολλές ώρες σε καρνάγια και βιομηχανικές
περιοχές και επειδή αυτή η επαγγελματική δραστηριότητα ήταν αρκετά επικίνδυνη
και το έβλεπα και επειδή ο παππούς μου το 1940, σε ηλικία 45 χρόνων, είχε
κάνει διαθήκη. Πέθανε 45 χρόνων κι άφησε μια μεγάλη περιουσία στα παιδιά του
χωρίς αυτά να τσακωθούν μεταξύ τους και να μπορέσουν να ζήσουν ήσυχα. Ο
πατέρας μου δεν ευτύχησε να κάνει τέτοιο πράγμα κι άφησε ένα μεγάλο πρόβλημα
στην υπάρχουσα οικογένειά μου και επειδή η επαγγελματική μου δραστηριότητα
ήταν δύσκολη για τη ζωή μου, αποφάσισα να φτιάξω μια διαθήκη.

Μoυ κόστισε που η Αστυνομία έδωσε στη δημοσιότητα τη διαθήκη μου

Δεν είχε καμία σχέση με το μέλος ή μη της οργάνωσης. Αν ήταν αυτό, θα την είχα
κάνει το ’88. Την έκανα ένεκα της επαγγελματικής δραστηριότητας και του
προβλήματος της περιουσίας που είχα στην Κεφαλονιά.

Μια παρένθεση. Δεν μου κόστισε τίποτα τόσο πολύ από τη σύλληψή μου, την οποία
τη θεωρούσα φυσιολογική, ούτε από την ανατροπή της ζωής μου, όσο μου κόστισε η
δημοσίευση της διαθήκης μου. Αυτό το πράγμα μου κόστισε αφάνταστα. Αυτό ήταν
κάτι που η Αστυνομία δεν έπρεπε να το κάνει με τίποτα και δυστυχώς και η
δικαιοσύνη δεν είδα να κάνει τίποτα.

Μετά τις μετασκευές των πλοίων που επιμελούμουν παρουσιάστηκε ανάγκη να τα
συνοδεύω κιόλας, γιατί ήμουν ο μόνος άνθρωπος που ήξερε ένα πλοίο από μια βίδα
μέχρι τον τρόπο λειτουργίας του. Τα καλοκαίρια συνόδευα τα πλοία στις
διαδρομές και αυτό που φρόντισα περισσότερο ήταν η ασφάλεια των ανθρώπων που
βρίσκονταν στα πλοία. Μπορώ να σας πω ότι ακόμη και τώρα μέσα από τη φυλακή,
ενδιαφέρομαι και φροντίζω, από το τηλέφωνο, για την ασφάλεια αυτών των πλοίων
που είχα επιμεληθεί.

Το θεωρώ αυτονόητο, δηλαδή, αν κάτι είχα βλάψει την κοινωνία, δεν μπορώ να
ανεχτώ εξαιτίας μου να γίνει ούτε το παραμικρό ατύχημα ούτε να κόψει κάποιος
το δάχτυλό του με ένα κατσαβίδι. Στα πλοία μου είχα επιβάλει στους
εργαζομένους, όπως κι εγώ ο ίδιος στο μηχανοστάσιο, να φορούν γάντια και να
έχουν κράνος. Αυτό πολύ σπάνια γίνεται, μόνο σε πολύ μεγάλες εταιρείες.

Αυτά έχω να σας πω, νομίζω ότι με τις ερωτήσεις σας θα με βοηθήσετε να εξηγήσω
ό,τι άλλο μπορώ.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Εγώ το πρώτο που θέλω να ρωτήσω, γιατί με ενδιαφέρει μέσα από
αυτήν τη δίκη να βγει, τι έκανε αυτή η οργάνωση τόσα χρόνια και τι δεχόταν η
κοινωνία μας.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μέχρι την εποχή του 1985-1986 το μεγαλύτερο μέρος
της κοινωνίας τουλάχιστον έδειχνε ανοχή.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Ανοχή;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Τουλάχιστον ανοχή. Ένα μεγάλο κομμάτι επικροτούσε.
Υπάρχει μια μεγάλη αντίληψη στον κόσμο ότι η δικαιοσύνη δεν βρίσκεται πολύ
κοντά σε αυτό που η μεγάλη πλειοψηφία του κόσμου εννοεί δικαιοσύνη! Με αυτή
την έννοια ανεχόταν. Υπάρχει κι ένα μέρος που επικροτούσε.

Δυστυχώς και σήμερα υπάρχουν άνθρωποι που επικροτούν, τους είδατε, πέρασαν και
από εδώ και πρέπει να υπάρχουν αρκετοί ακόμη. Το μόνο που εγώ μπορώ να τους
βροντοφωνάξω είναι ότι ακόμη και ο τρόπος αυτός να είναι σωστός, η πρακτική
μιας κλειστής οργάνωσης οδηγεί σε τραγικά αποτελέσματα. Τα μέλη της οργάνωσης
αποκόβονται από την κοινωνία, παίρνουν αποφάσεις έξω από την κοινωνία, η ίδια
η ύπαρξή τους σε παράνομους και συνωμοτικούς μηχανισμούς τους αναγκάζει να
οδηγούνται σε τραγικά αποτελέσματα όχι μόνο για την κοινωνία και τις πράξεις
αλλά και για τους ίδιους. Ο Σάββας Ξηρός είναι μια τραγική περίπτωση, το ίδιο
και ο Δημήτρης Κουφοντίνας. Είναι τραγικές περιπτώσεις. Εκτός δηλαδή από τα
τραγικά θύματα και οι θύτες είναι κι αυτοί τραγικά θύματα!

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Τον κ. Παπαναστασίου τον γνωρίζετε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Τον κ. Νίκο Παπαναστασίου τον είχα δει στις αρχές
σε κάποιες συζητήσεις που πήγαινα με τον Χριστόδουλο και τον Σκανδάλη. Εκεί
θυμάμαι είχα δει αυτόν τον άνθρωπο και θυμάμαι ότι τότε ο Χριστόδουλος ή ο
Σκανδάλης, κάποιος μου είπε ότι αυτόν τον λένε «Τάκη», τον προσφωνούμε Τάκη.
Τον Νίκο Παπαναστασίου δεν τον έχω συναντήσει σε καμία ενέργεια της οργάνωσης
και είναι μέσα στο μυαλό μου μία θολή κατάσταση, δηλαδή μπορεί να ήταν μέλος,
μπορεί να μην ήταν. Δεν έχω ξεκαθαρίσει.

ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ: Κύριε Τσελέντη, γυναίκες υπήρχαν στην οργάνωση; Είχατε
ακούσει;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν είχα ακούσει ούτε συνωμοτικό όνομα, Μαρία
κ.τ.λ., δεν είχε πέσει στην αντίληψή μου καμία γυναίκα.

ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ: Πώς το βρίσκετε αυτό; Χωρίς γυναίκα;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μήπως στην Αριστερά δυστυχώς οι γυναίκες είναι
λίγο υποτιμημένες; Παρόλη τη θεωρία, στην πράξη…

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Με συγχωρείτε, η Αριστερά δεν έχει τέτοια αντίληψη. Δεν ξέρω
η οργάνωση τι έκανε, αλλά η Αριστερά γενικά πολεμάει για την ισότητα. Έχει
συμβάλλει η Αριστερά.

ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ: Για τον κ. Γιωτόπουλο ειδικότερα και μετά από όλα όσα
έχουν γίνει μέχρι τώρα παρακαλώ σκεφτείτε αυτό που θα σας ρωτήσω. Είστε
βέβαιος ότι για ιδεολογικούς λόγους έδρασε ο κ. Γιωτόπουλος όπως έδρασε
σύμφωνα με το κατηγορητήριο πάντα, για να μην παρεξηγηθώ, κ. Πρόεδρε, γιατί
ακόμα δεν έχει περατωθεί η ακροαματική διαδικασία. Επαναλαμβάνω, είστε βέβαιος
ότι για ιδεολογικούς λόγους έδρασε ο κ. Γιωτόπουλος; Μήπως, αν η ιδεολογία
ήταν ένα πρόσχημα; Σκεφθείτε το αυτό. Σας πέρασε από το μυαλό αυτό;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Αυτόν τον άνθρωπο που γνώρισα τότε δεν έχω καμία
αμφιβολία ότι ό,τι έκανε το έκανε για ιδεολογικούς λόγους.

ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ: Κύριε Τσελέντη, παρακαλώ πείτε μου, πιστεύετε στον Θεό;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Προσωπικά εγώ όχι και δεν θα το έλεγα αλλά έχω την εξής
ρήση, ότι ο Θεός με βοήθησε να μην πιστεύω σε κανέναν Θεό και έχω ξεφύγει από
πάρα πολλά προβλήματα.

B. ΚΟΥΡΚΑΚΗΣ: Πέστε μου πρώτα τα χαρακτηριστικά του Γιωτόπουλου.
Τι εντύπωση σάς έκανε η πρώτη συνάντηση;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Έναν άνθρωπο με έντονη προσωπικότητα, μορφωμένο,
με έντονο ρητορικό λόγο, πειθώ και αυτοπεποίθηση. Έναν άνθρωπο που την πρώτη
στιγμή που τον είδα μου ενέπνευσε τον σεβασμό.

Ηγετικά στελέχη της οργάνωσης Γιωτόπουλος και Κουφοντίνας

Λαϊκός άνθρωπος ο Κουφοντίνας, κάτι σαν ελίτ ο Γιωτόπουλος

B. ΚΟΥΡΚΑΚΗΣ: Εσείς σχηματίσατε ότι η παιδεία αυτή του κ.
Γιωτόπουλου την είχε αποκτήσει εδώ στην Ελλάδα ή μπορεί να ήταν…

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ήταν επηρεασμένος από γαλλική κουλτούρα.

B. ΚΟΥΡΚΑΚΗΣ: Κάνατε σύγκριση μεταξύ του κ. Γιωτόπουλου και του
κ. Κουφοντίνα; Τι διαφορές είχαν οι δυο τους;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Οπωσδήποτε είχαν διαφορές.

B. ΚΟΥΡΚΑΚΗΣ: Αν θέλετε περιγράψτε και την προσωπικότητα του κ.
Κουφοντίνα αφού μας περιγράψατε του κ. Γιωτόπουλου.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ο Δημήτρης Κουφοντίνας ήταν ένας λαϊκός άνθρωπος.
Ο Γιωτόπουλος ήταν (μπορεί να είναι λάθος η λέξη) κάτι σαν ελίτ, κάτι σαν
ξεχωριστό. Είχε μια διαφορετική κουλτούρα, μια διαφορετική περπατησιά. Ο
Δημήτρης Κουφοντίνας ήταν και αυτός πεισματάρης, ήταν ηθικός παρόλο που δεν
ακούτε καλά εσείς αυτή την λέξη, ηθικός. Ήταν όμως με κάποια έννοια κοινωνικά
δειλός. Δηλαδή δεν ήταν εύκολος στο να συναναστρέφεται με πολλούς ανθρώπους,
ήταν πιο κλειστός.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Θα έρθω στη δομή που σας ρώτησε ο κ. πρόεδρος και θα σας
παρακαλέσω να μου πείτε από πόσες ομάδες αποτελείτο και των πόσων ατόμων η
17N.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν έπρεπε να γνωρίζει κανένας, μάλλον ο Δημήτρης
Κουφοντίνας γνώριζε, εγώ δεν μπορούσα να έχω άμεση αντίληψη με βεβαιότητα.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Υπήρχαν συνωμοτικοί κανόνες σε περίπτωση σύλληψης; «Θα
κάνουμε την πάπια, θα τα λέμε και μετά θα τα ανακαλούμε» ή «δεν θα τα λέμε με
τίποτα, μέχρι τελευταία στιγμή θα λέμε όχι και ας μας δείχνουν όλοι». Ποιοι
ήταν οι συνωμοτικοί κανόνες σε περίπτωση σύλληψης;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Υπήρχαν κανόνες για σχεδόν όλες τις περιπτώσεις.
Δηλαδή σε περίπτωση σύλληψης, έπρεπε τα υπόλοιπα μέλη να πάνε να αδειάσουν τα
κρησφύγετα, όσα γνώριζε και είχε πάει το μέλος που έχει συλληφθεί.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: H εντολή των συνωμοτικών κανόνων ποια ήταν; «Κάντε την πάπια,
μαρτυρήστε τα προσωρινά και μετά τα ανακαλείτε»;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν μπορώ να πω ότι υπήρχε εντολή, γιατί υπήρχε
συνείδηση ότι μια τέτοια εντολή δεν μπορεί να τηρηθεί. Το μόνο που υπήρχε, ότι
πρέπει ο συλλαμβανόμενος να αντέξει 24-48 ώρες έως ότου οι άλλοι προλάβουν να
κρύψουν και να προστατεύσουν τους υπόλοιπους που γνώρισε κ.τ.λ. Θα ήταν
αφέλεια να υπήρχε εντολή ότι δεν πρέπει να μιλήσεις, γιατί και βασανιστήρια
υπάρχουν και διάφορα πράγματα υπάρχουν και ούτε μπορείς να υποχρεώσεις σε μια
δύσκολη στιγμή της ζωής του έναν άνθρωπο τι θα κάνει. Και να σου υποσχεθεί
μπορεί να μην το κάνει. Άρα δηλαδή υπήρχε σαν μέτρο ότι πρέπει να αντέξει
24-48 ώρες και οι υπόλοιποι πρέπει ό,τι κρησφύγετα, ό,τι πράγματα ήξερε αυτός
να τα προστατεύσουν.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Εσάς πώς σας βρήκαν; Από καταταθέσεις άλλων ή παίξατε μόνος
σας και είπατε «ρε παιδιά, αφού ψάχνετε για τη 17N, μια και έφυγα εγώ από το
’88 ελάτε να με πάρετε κι εμένα γιατί νιώθω τύψεις»;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Εμένα με βρήκαν από τον Χριστόδουλο Ξηρό. Με
βρήκαν όμως σε μία από τις πιο δύσκολες στιγμές της ζωής μου, με την έννοια
ότι το καλοκαίρι εκείνο όπως κάθε καλοκαίρι η σύζυγός μου έλειπε γιατί έπαιρνε
μετάθεση σε αεροδρόμιο της επαρχίας, ήμουν μόνος μου, είχα να διεκπεραιώσω μια
εργολαβία στο πλοίο που εργαζόμουν.

Από τη στιγμή που είδα στην τηλεόραση την πατούσα του ατόμου που
τραυματίστηκε, όταν είδα την πατούσα είπα «ή ο Χριστόδουλος ή ο Σάββας είναι
αυτός». Επειδή είδα ένα μεγάλο πόδι. Από τότε ήμουν έτοιμος ότι σε λίγο θα
έρθουν και σε μένα και ενώ κατέρρεε ένα μέρος της ζωής μου, ήμουν έτοιμος και
αποφασισμένος ότι πρέπει τώρα να αρχίσει η κάθαρση για μένα. Ήμουν
προετοιμασμένος, μάλιστα αν μπορούμε να αναφέρουμε το άτομο που με συνέλαβε,
μου εξηγούσε ότι «σε βλέπαμε κάθε μέρα ότι ετοιμαζόσουν», έκανα μπάνιο το
πρωί, έβαζα τα καλά μου ρούχα και περίμενα κάποια στιγμή να έρθουν να με
πάρουν κι εμένα. Δεν είχα τη δύναμη, γιατί έπρεπε πρώτα να το πω στη σύζυγό
μου, η οποία ήταν στην επαρχία, της έλεγα ότι πρέπει να έρθει στην Αθήνα, δεν
μπορούσα να της πω απ’ το τηλέφωνο τι συμβαίνει, της έλεγα ότι είμαι λίγο
άρρωστος.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Επανέρχομαι στις αρχικές ερωτήσεις για τη δομή. Είπατε ότι
υπήρχαν ομάδες των 3-4 ατόμων και ότι δεν υπήρχε θεσμοθετημένη ιεραρχία.
Επαναλάβετε σάς παρακαλώ: Στην πράξη υπήρχε αυτή η ιεραρχία ή όχι;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Προφανώς στην πράξη, όχι όμως με την έννοια της
εντολής που έπρεπε να υπακούς.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Υπήρχε υπέρτερη, ανώτερη ομάδα από σας;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Είχα την εντύπωση ότι πρέπει να υπήρχε, μπορεί
όμως και να έκανα λάθος. Δεν είχα τη βεβαιότητα.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Στο διάστημα των 5 ετών που ήσασταν μέλος, διακρίνατε κάποιο
πρόσωπο με ηγετικά προσόντα;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ο Κουφοντίνας και ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος. Κι εγώ
αν είχα παραμείνει θα μπορούσα να είχα εξελιχθεί.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Πώς λαμβάνονταν οι αποφάσεις στην ομάδα που ανήκατε εσείς;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Με ομοφωνία, με συμφωνία, αλλά πάντοτε και με
συζήτηση με τον Δημήτρη Κουφοντίνα.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Είχατε ένα ή περισσότερα ψευδώνυμα και ποια;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Εγώ στην αρχή είχα «Παύλος» και μετά «Αλέκος». Το
«Ταινίας» δεν ήταν ποτέ ψευδώνυμό μου, ήταν παρατσούκλι και κουτσομπολιό. Αυτό
μου έχει μείνει τώρα και μου κοστίζει.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Από τα μέλη τα οποία γνωρίσατε στην πενταετή σας ένταξη,
μπορείτε να μας μπείτε αν είχαν και ποια ψευδώνυμα;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ο Κουφοντίνας ήταν ο Λουκάς, στην αρχή ήταν Τάκης
μετά ήταν Λουκάς. Ο Χριστόδουλος ήταν Μανώλης, ο Τζωρτζάτος Σταμάτης, ο Σάββας
Μιχάλης, ο Γιωτόπουλος Πέτρος και μετά Λάμπρος. Ο Σκανδάλης ήταν Ανδρέας, ο
Νίκος Παπαναστασίου τον είχα δει ως Τάκη.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Παράλληλα με τα ψευδώνυμα γνωρίζατε και τα πραγματικά
τους στοιχεία κύριο όνομα και επώνυμο;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι δεν έπρεπε να γνωρίζουμε. Μόνο τον Δημήτρη
Κουφοντίνα από το Πανεπιστήμιο.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Να πάμε στο κεφάλαιο των προκηρύξεων. Είπατε χθες ότι
σας τέθηκαν υπόψη χειρόγραφες προκηρύξεις υπόθεσης Μομφερράτου και
Αγγελοπούλου, αν θυμάμαι καλά. Το ερώτημα είναι στην υπόθεση Μομφερράτου. Πριν
πόσο καιρό σας δόθηκε αυτή η προκήρυξη;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν θυμάμαι ακριβώς, αλλά πρέπει να ήταν 15 – 20
μέρες πριν την πράξη.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Σε ποιο χώρο – τοπικό σημείο εννοώ – είδατε αυτή την
προκήρυξη;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Αυτά γίνονταν συνήθως σε καφενεία, καφετέριες που είχαν ή
τραπεζάκια έξω ή μεγάλο χώρο και πηγαίναμε και καθόμασταν σε γωνία.

N. ΖΑΪΡΗΣ Δεν υπήρχε κίνδυνος ακοής από διπλανούς;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Διαβάζαμε σιγά. Αρκετές φορές πάντως ο καφετζής ερχόταν
κι έλεγε «Ρε παιδιά, τι είστε εσείς; Οικοδόμοι; Τι κάνετε;». Πάντα φροντίζαμε
να είναι μεγάλο μαγαζί που να έχει τέτοιο χώρο που να μπορείς να συζητάς χωρίς
να ακούει ο άλλος. Γι’ αυτό υπήρχε η γλώσσα, δηλαδή υπήρχαν λέξεις που ήταν
διαφορετικές που και κάποιος διπλανός να άκουγε, να μην καταλάβαινε.

N. ΖΑΪΡΗΣ Δηλαδή συνθηματική γλώσσα;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Προφανώς.

N. ΖΑΪΡΗΣ Πείτε μας μερικές λέξεις.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: «Απολύσεις», «άσχημοι».

N. ΖΑΪΡΗΣ Γνωρίζετε – πάντοτε αναφέρομαι στο χρονικό διάστημα που
ισχυρίζεστε ότι ήσασταν μέλος – αν υπήρχαν νοικιασμένα σπίτια προς φύλαξη όλου
του υλικού;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Βεβαίως και υπήρχαν. Υπήρχαν πάνω από δυο, τρία τέσσερα,
υπήρχαν πολλά.

N. ΖΑΪΡΗΣ Σε ποιες τοποθεσίες;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν έπρεπε ένα μέλος να ξέρει παρά μόνο που αυτό το άτομο
είχε. Στα μέσα του ’88 μου είχε δώσει μια ταυτότητα ο Κουφοντίνας κι είχε
νοικιάσει ένα τέτοιο, εγώ ένα δώμα κάπου στο Παγκράτι το οποίο πήγα εκεί στον
ιδιοκτήτη το νοίκιασα και μετά πήγα τον Σάββα Ξηρό, δεν θυμάμαι ήταν ο αδελφός
μου φοιτητής και το διαχειριζόταν ο Σάββας Ξηρός.

N. ΖΑΪΡΗΣ Είπατε χθες για τον κ. Γιωτόπουλο τον οποίο γνωρίσατε ως
Πέτρο, παρακαλώ πείτε μας κάτω από ποιες συνθήκες τον γνωρίσατε.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μου τον έφερε ο Κουφοντίνας ως ένα άλλο μέλος της
οργάνωσης.

N. ΖΑΪΡΗΣ Σε ποιο σημείο;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν θυμάμαι. Νομίζω σε πάρκο στα Ιλίσια στη Φοιτητική
Εστία. Δεν θυμάμαι.

N. ΖΑΪΡΗΣ Μάθατε κάτι άλλο για τις συνήθειές του, για την εργασία του,
για τα πραγματικά του στοιχεία; Και πότε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι. Φαινόταν ότι είχε γαλλική κουλτούρα και στο μυαλό
μου τον έκανα για μαθηματικό. Τίποτε άλλο.

N. ΖΑΪΡΗΣ Οι συναντήσεις που κάνατε με τα μέλη που είπατε που
περιστρέφονταν;

Δεν αναλαμβάνουμε την ευθύνη από τις ληστείες

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Στις δραστηριότητες της οργάνωσης.

N. ΖΑΪΡΗΣ Δηλαδή;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Τι κάναμε, τι θα κάνουμε την επόμενη φορά, πώς θα
κλέψουμε ένα αυτοκίνητο, πώς δεν θα γίνει κάτι, πώς θα γίνει κάτι άλλο.

N. ΖΑΪΡΗΣ Εκτός των περιπτώσεων του Μομφερράτου και της ληστείας
Πατησίων που αναφερθήκατε χθες στην απολογία σας, έχετε κάποια άλλη
συγκεκριμένη συμπεριφορά ως προς τη δράση στην οργάνωση 17N του κ.
Γιωτόπουλου;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μου ζητάτε να βεβαιώσω κάποια άλλη δραστηριότητα πάνω σε
ενέργεια;

N. ΖΑΪΡΗΣ Σε οτιδήποτε. Είτε σε ιδεολογικό χώρο.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Σε ιδεολογικό ήταν πάντοτε σε συζητήσεις.

N. ΖΑΪΡΗΣ Σε κάποιες άλλες πράξεις ή ενέργειες;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν θυμάμαι. Εάν θυμόμουν θα σας έλεγα. Δεν μπορώ να σας
πω ότι «μπορεί να ήταν και εκεί». Πρέπει να θυμηθώ ότι ήταν και θα πω. Δεν
μπορώ να πω «ίσως ήταν». Αν το θυμόμουν θα το έλεγα πάντως.

N. ΖΑΪΡΗΣ Χθες αναφερθήκατε στην περίπτωση της Εθνικής Τράπεζας
Πετραλώνων όπου θανατώθηκε ο αστυνομικός Μάτης. Πιστεύετε ότι ήταν αυτή η
ενέργεια, ενέργεια της οργάνωσης ή όχι.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Οπωσδήποτε της οργάνωσης.

N. ΖΑΪΡΗΣ Το γεγονός ότι δεν αναλήφθηκε ευθύνη από την οργάνωση με
προκήρυξη, αυτό σας αποκλείει να αλλάξετε τη γνώμη σας;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι. Γιατί είναι παγκόσμια πρακτική τέτοιων οργανώσεων να
μην αναλαμβάνουν την ευθύνη από ληστείες. Ποτέ δηλαδή δεν θα έλεγαν δημόσια
ότι κάνουμε ληστείες. Νομίζω ότι είναι παγκόσμια πρακτική αυτή.

N. ΖΑΪΡΗΣ Εσάς ο ρόλος σας στην επιχείρηση αυτή ποιος ήταν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ήταν εάν κάποιος πελάτης πάει να μπει μέσα στην Τράπεζα,
δει τη ληστεία και βγει έξω και φωνάξει να τον βάλω μέσα.

N. ΖΑΪΡΗΣ Είπατε χθες ότι ο κ. Κουφοντίνας έκανε βόλτες. Σε ποιο χώρο;
Εκτός ή εντός της Τραπέζης;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Εντός της Τραπέζης μπροστά από τον γκισέ.

N. ΖΑΪΡΗΣ Είχε πλησιάσει τον κ. Μάτη;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Αυτό έγινε πριν την ώρα που έμπαιναν.

N. ΖΑΪΡΗΣ Εσείς είχατε οπτική εικόνα του συμβάντος;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι. Αν είχα θα μπορούσα να το περιγράψω ακριβώς.

N. ΖΑΪΡΗΣ Μπορείτε να πείτε ποιος πυροβόλησε εν όψει και των καταθέσεων
των μαρτύρων – που μπορώ να σας πω τα ονόματά τους – που διαφοροποιούνται ως
προς το αν πυροβόλησε ο ένστολος ή όχι.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Στην υπόθεση αυτή υπάρχουν μάρτυρες οι οποίοι βεβαιώνουν
ότι δεν πυροβόλησε ο αστυνομικός και πυροβόλησε ο διπλανός του, κάποιος άλλος.

Δεν μπορώ να βεβαιώσω ότι είδα ακριβώς πώς έγινε το συμβάν. Ευτυχώς για εμένα
– τραγικό βέβαια – συμμετείχα στη ληστεία στο Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο στην
Πατησίων. Εκεί ήμουν και είδα όλα τα γεγονότα. Εκεί εκτός από τον αστυνόμο το
θύμα και μια υπάλληλο που δεν ήρθε εδώ αλλά διαβάσατε την κατάθεσή της,
βεβαιώνει ότι οι ληστές μπήκαν μέσα κι άρχισαν δύο τουλάχιστον να πυροβολούν
τον αστυνομικό στον χώρο μέσα στο κατάστημα.

H πραγματογνωμοσύνη της Αστυνομίας όμως λέει τελείως διαφορετικά πράγματα.
Ευτυχώς για εμένα την πραγματογνωμοσύνη εκείνη την έχει κάνει ο κ. Σύρος τότε.
Δεν μπορούμε δηλαδή να πούμε ότι αυτός που έκανε την πραγματογνωμοσύνη τότε,
έκρυψε τους ληστές ή βοήθησε τους ληστές ή είπε ψέματα.

Δηλαδή έχω την άποψη ότι σε τέτοια τραγικά γεγονότα οι μάρτυρες επηρεάζονται
από το γεγονός και πάρα πολύ από αυτό που θα συζητηθεί αμέσως μετά τα
δευτερόλεπτα μόλις τελειώσει το γεγονός. Δηλαδή για το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο
εκεί πιστεύω ότι ο αστυνόμος βγήκε κι άρχισε να λέει ότι «Μου επιτέθηκαν και
με πυροβόλησαν» και η κυρία που ήταν υπάλληλος πίστεψε – ενώ είχε δει
διαφορετικά πράγματα – εκεί ότι μπήκαν μέσα και τον πυροβολούσαν, ενώ είχε
συμβεί κάτι διαφορετικό και αυτό το είπε αμέσως μετά. Νομίζω ότι κάτι τέτοιο
πρέπει να έχει γίνει εκεί.

Έχω να πω ακόμη κάτι όμως γι’ αυτό το περιστατικό. Από τη συμπεριφορά του
Κουφοντίνα – μετά βγάζω το συμπέρασμα – πρέπει να τον πυροβόλησε αυτός, αλλά
και από τη δική μου λογική, η οποία λέει: κατ’ αρχήν εκεί δεν είχαμε πάει με
πρόθεση και δεν θέλαμε να σκοτώσουμε τον αστυνομικό.

N. ΖΑΪΡΗΣ Το είπατε.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Εάν είχαμε πάει με πρόθεση δεν θα χρειαζόταν να ήταν
ντυμένος κάποιος αστυνομικός ή να είχε γλυκά. Θα πήγαινε μέσα, θα έμπαινε μέσα
όπως καθόταν ο αστυνομικός, θα έβγαζε το πιστόλι του, θα τον σκότωνε, θα του
έλεγες «Τα λεφτά σας – Πάμε να φύγουμε». Το ότι ήταν ντυμένος αστυνομικός, το
ότι κρατούσε γλυκά, το ότι δίπλα του ήταν ο Χριστόδουλος ένας εύσωμος που
νομίσαμε ότι αυτός θα ορμήξει και θα τον ακινητοποιήσει, πρώτον δεν είναι
εύκολο – όσο αποφασισμένος κι αν είναι κάποιος – να πυροβολήσει από κοντά έναν
άνθρωπο.

Ο Χριστόδουλος κι εγώ εκείνη την εποχή ήμασταν νέοι στην Οργάνωση και στη
δράση αυτή. Παρ’ όλο που ο κ. ανακριτής ο κ. Ζερβομπεάκος με ρώτησε μήπως
πυροβόλησε ο Χριστόδουλος Ξηρός, αν και ο Χριστόδουλος είναι ο άνθρωπος που με
κατέδωσε, πιστεύω ότι δεν πυροβόλησε ο Χριστόδουλος, πιστεύω δηλαδή ότι
πυροβόλησε ο Κουφοντίνας. Πιστεύω ότι ο Χριστόδουλος μπήκε δίπλα με τον
Κουφοντίνα και στην αντίδραση του άτυχου θύματος, τα ‘χασε και δεν έκανε
τίποτα να ορμήξει να τον πιάσει, να τον ακινητοποιήσει. Πιστεύω ότι εκεί ο
Κουφοντίνας φοβήθηκε ότι δεν θα καταφέρει να τον ακινητοποιήσει, ο
Χριστόδουλος δεν έκανε τίποτα για να τον βοηθήσει, φοβήθηκε και εκεί πρέπει να
σκοτώθηκε ο άτυχος αστυνομικός. Αυτή είναι η προσωπική μου άποψη γι’ αυτό το
γεγονός.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Τον κ. Τζωρτζάτο πότε τον γνωρίσατε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν ήταν στην αρχή, ήταν λίγο πριν τον Μομφερράτο.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Ρωτήθηκε προχθές – σε ερώτηση δική μου – όταν απολογείτο ο
κ. Τζωρτζάτος και είπε ότι δεν σας γνωρίζει. Τι έχετε να πείτε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Τίποτα.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Πάμε στη ληστεία του Βύρωνα. Είπατε χθες ότι «Συμμετείχα
ενεργά σε αυτά που μου πρότειναν». Ποιοι σας πρότειναν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Νομίζω ο Κουφοντίνας και ο Γιωτόπουλος.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Τι σας πρότειναν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Να πάμε να κάνουμε έφοδο σε αυτό το Αστυνομικό Τμήμα.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Είπατε χθες απολογούμενος ότι στην επιχείρηση αυτή ντυμένος
ως αστυνομικός ήταν ο κ. Κουφοντίνας. Το επιβεβαιώνετε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι με σιγουριά. Με τη λογική μου.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Ξέρετε τι είπε η κα Βεργή ποιος ήταν ντυμένος αστυνομικός;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν θυμάμαι.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Να σας θυμίσω;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Βεβαίως.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Είπε για τον Σάββα Ξηρό.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν νομίζω. Ίσως. Μπορεί να ήταν και δύο ντυμένοι
αστυνομικοί. Όμως δεν θυμάμαι. Επειδή ήταν καλοκαίρι και το να έχουμε
καλοκαιρινές στολές ήταν πιο εύκολο από τις χειμωνιάτικες, έβρισκες εύκολα ένα
πουκάμισο αστυνομικού.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Ποιοι προηγήθηκαν να μπουν μέσα στο Αστυνομικό Τμήμα;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ο αστυνομικός με τον κρατούμενο. Με τη λογική λέω, αφού
ήταν έτσι το σχέδιο.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Μπορείτε να βεβαιώσετε απόλυτα ποιος ήταν ο
ψευτο-κρατούμενος;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Απόλυτα όχι. Ίσως ο Χριστόδουλος, αλλά απόλυτα όχι.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Ξέρετε ποιον είπε η κα Βεργή;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν θυμάμαι.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Το ρωτώ αυτό, γιατί αναφερθήκατε στον κ. Χριστόδουλο ο
οποίος στην προανακριτική του απολογία αναφέρει τον εαυτό του ως τον
κρατούμενο. Έτσι κ. Ξηρέ;

X. Ξηρός: Δεν τα αναφέρω εγώ.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Αυτή τη διαφοροποίηση μπορείτε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν μπορώ. Είναι κάτι που δεν θυμάμαι.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Είπατε χθες ότι γίνονταν μεταμφιέσεις. Εσείς φορούσατε
περούκα, μουστάκι.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Εγώ πάντοτε περούκα.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Μακιγιάζ κάνατε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι. Την εποχή εκείνη δεν είχαμε τη δυνατότητα. A, ναι,
θυμήθηκα: δεν είχαμε τη δυνατότητα για μακιγιάζ με την έννοια του μακιγιάζ,
αλλά προσθέταμε με ένα μαρκαδόρο μια ελιά εδώ.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Πείτε μου τώρα για την υπόθεση Αγγελόπουλου. Πόσα μέλη
λάβατε μέρος;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Τρία στην Πλατεία Κολωνακίου.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Ποιοι;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Εγώ, ο Χριστόδουλος και ο Σκανδάλης απέναντι στην
πλατεία. Ίσως υπήρχε και κάποιος άλλος που ειδοποίησε τον Σκανδάλη, αλλά εγώ
δεν τον είδα, δεν θυμάμαι και δεν μπορώ να υποθέσω και δυο άτομα μας περίμεναν
με το αυτοκίνητο για να φύγουμε.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Εσείς οδηγούσατε μοτοσυκλέτα;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μάλιστα.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Ποιος ήταν ο συνεπιβάτης σας;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ο Χριστόδουλος.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Είπατε χθες ότι επιλέχθηκε για την ενέργεια αυτή ο
Χριστόδουλος. Για ποιους λόγους;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Γιατί το όπλο αυτό ήταν πολύ μακρύ με σιγαστήρα, έμπαινε
σ’ ένα κουτί και όταν πήγα εγώ να κρατήσω αυτή την τσάντα ήταν κάτι πολύ
παράταιρο σε σχέση με το ύψος μου και τη διάστασή μου και ενώ ο Χριστόδουλος
έφτιαχνε ένα σχήμα πιο κατανοητό που μπορούσε να περπατάει πιο εύκολα στην περιοχή.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Τον εαυτό σας ως μέλος της 17N πού θα τον εντάσσατε,
στην κατηγορία του απλού μέλους, του βοηθητικού ή του σημαντικού μέλους;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Την εποχή που ήμουν, του σημαντικού.

N. ΖΑΪΡΗΣ: Είχε συζητηθεί ποτέ μεταξύ των μελών της Οργάνωσης το
ενδεχόμενο σε μία επιχείρηση να τραυματιστεί κάποιο μέλος ή κάτι χειρότερο;
Ποια πρόβλεψη υπήρχε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Βεβαίως, όλα αυτά είχαν συζητηθεί και υπήρχε και
σχέδιο. Σε περίπτωση ελαφρού τραυματισμού ερχόταν μαζί μας και τον πηγαίναμε
σε κάποιον γιατρό για να γίνει καλά. Σε περίπτωση σοβαρότερου τραυματισμού, ή
θα χρησιμοποιούσαμε το αυτοκίνητο που είχαμε εκεί, ή σταματούσαμε ένα
αυτοκίνητο και το παίρναμε με τα όπλα, βάζαμε μέσα τον τραυματία, πηγαίναμε σε
ένα νοσοκομείο, εγκαταλείπαμε το αυτοκίνητο στα εξωτερικά περιστατικά κι εμείς
τρέχαμε να φύγουμε να εξαφανιστούμε. Ποτέ δεν υπήρχε περίπτωση να βοηθήσουμε
να χάσει τη ζωή του ο σύντροφός μας.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Εδώ διαβάστηκαν κάτι τετράδια και αν δε με
απατά η μνήμη μου, αναφέρεται και το δικό σας ψευδώνυμο. Τι εξήγηση δίνετε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι μόνο αυτό, αλλά με είχε “προκαλέσει¦ και ο κ.
Εισαγγελέας. Πήρα τότε τις φωτοτυπίες και κάθησα και προσπάθησα με τη γνώση
που είχα να τις μεταφράσω. Το πρώτο που κατάλαβα ότι είναι σε εποχή που δεν
είμαι εγώ. Δηλαδή τα ψευδώνυμα και τον λόγο που δίνει κτλ., δεν μου είναι
οικεία, είναι δηλαδή σε εποχή μεταγενέστερη δική μου. Είδα όλες τις
καταγραφές. Έχω μια λογική εξήγηση, μπορεί να μην είναι έτσι: Το “Αλ”
αναφέρεται στην αρχή του μήνα με ένα “ν.” και αναφέρεται ένα ποσό των 16.000.
Αυτό το ποσό μου φαίνεται γελοίο, γιατί το “ν.” θεωρητικά με τη λογική πρέπει
να είναι ενοίκιο, αυτό μου φαίνεται πολύ μικρό. Μπορεί όμως, το σπίτι αυτό που
είχα νοικιάσει εγώ στο Παγκράτι, ήταν ένα δώμα στην είσοδο μιας πολυκατοικίας
που είχε μια τζαμαρία που φαινόταν απέξω, από το δρόμο, και μια μικρή
τουαλέτα. Αυτό δεν θυμάμαι τι ενοίκιο είχε. Μπορεί να είναι αυτό και να το
ονόμαζαν το “σπίτι του Αλέκου”.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Την αποχώρησή σας την ανακοινώσατε σε
κανέναν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Προφανώς όχι, αφού ούτε την προσχώρησή μου δεν…

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Δεν σας αναζήτησαν; Είχαμε και έναν Αλέκο,
τι έγινε αυτός; Ζει, πέθανε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ποιος να με αναζητήσει;

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Άλλα μέλη.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν γνωρίζω. Ήταν σε γνώση βέβαια και του
Κουφοντίνα και του Γιωτόπουλου ότι εγώ αποχωρώ. Δεν το έσκασα σε μια μέρα
γιατί θα με έψαχναν.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Γι’ αυτό ρωτάω. Τους την ανακοινώσατε.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Οπωσδήποτε.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Και τι είπαν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Νομίζω ότι το είδαν λίγο με ανακούφιση. Θέλω να πω
κάτι που έχω ζήσει εδώ μέσα στην φυλακή. Εδώ είμαι με τον Τέλιο, τον Σωτήρη
Κονδύλη και τον Γεωργιάδη. Είμαστε μαζί. Τους άλλους δεν τους βλέπω, δεν
έρχομαι σε επαφή. Εκεί συζητάω και λέω “εσείς έχετε ακούσει κανέναν Αλέκο” για
να δω τι γινόταν κλπ. Ο Κωνσταντίνος Τέλιος μου είπε ότι “ναι, λέγανε κι έναν
Αλέκο ή Ταινία”. Και τι έλεγαν γι’ αυτόν, τι έγινε κλπ; Μου είπε ότι είχε
ρωτήσει τον Κουφοντίνα τι είναι αυτός, πού είναι αυτός τώρα και του είχε
απαντήσει ο Κουφοντίνας “πάει αυτός, έφυγε”. Του λέω “αυτό θα το πεις στο
Δικαστήριο;” και μου απάντησε ότι “όχι, δεν θα το πει”.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Ο κ. Κουφοντίνας είπε ότι είχε περισσότερα
του ενός ψευδώνυμα. Ήδη εσείς μας λέτε ότι ξέρατε ποια του κ. Κουφοντίνα τα
ψευδώνυμα;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Τώρα θυμήθηκα και τρίτο, Τάκης, Θωμάς και…

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Το Θωμάς το είπατε και χθες;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Νομίζω όχι, δεν θυμάμαι. Ήταν μία εποχή που εγώ
ήμουν Παύλος, αυτός ήταν ο Θωμάς, ο Γιωτόπουλος ήταν Πέτρος.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Ο Γιωτόπουλος πώς ήταν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Πέτρος.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Εσείς ήσασταν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Παύλος.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Και ο κ. Κουφοντίνας ήταν;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Θωμάς.

X. ΓΕΩΡΓΑΝΤΟΠΟΥΛΟΣ: Δηλαδή όλο με τους 12 Αποστόλους, εκεί
γυρίζατε εκείνη την εποχή.

B. ΜΑΡΚΗΣ: Αν μπορείτε να προσδιορίσετε χρονικά μέχρι πότε
διατηρήσατε το ψευδώνυμο Παύλος και αποκτήσατε το ψευδώνυμο Αλέκος;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν θυμάμαι. Στην αρχή πολύ μικρό χρονικό διάστημα
ήταν αυτό. Πιθανόν όταν ήρθε και ο Τζωρτζάτος στην ομάδα να αλλάξαμε.

B. ΜΑΡΚΗΣ: Να προσπαθήσετε να θυμηθείτε αν οποιαδήποτε φορά,
έστω για να αντιμετωπίσετε οποιαδήποτε έξοδα για την λειτουργία της Οργάνωσης,
εισπράξατε κάποιο ποσό από τον κ. Κουφοντίνα.

Είχα πάρει χρήματα για να αγοράσω ρούχα για τον Κουφοντίνα

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ναι, πρέπει να έχω πάρει για την Οργάνωση. Έχω
πάρει τουλάχιστον την εποχή που σας είπα ότι ήταν ο Δημήτρης Κουφοντίνας και
τον είχαμε χάσει στην Κρήτη που πήγα να τον βρω. Πρέπει να είχα πάρει για να
αγοράσω και διάφορα ρούχα. Σημειωτέον ότι το άτομο που θα πυροβολούσε μετά
έβγαζε τα ρούχα του και τα παπούτσια του και τα πέταγε γιατί έμενε η μπαρούτη
και έπρεπε να αγοράσει άλλα ρούχα.

B. ΜΑΡΚΗΣ: Κύριε Πρόεδρε, αν μου επιτρέπετε, μια λέξη. Δεν ξέρω
αν κρίνετε σκόπιμο, εγώ τουλάχιστον θα το εκθέσω στο Δικαστήριό σας. Τόση ώρα
ο κ. κατηγορούμενος αναφέρει περιστατικά και τα συνδυάζει με συγκεκριμένα
πρόσωπα. Εγώ θέλω να απευθυνθώ στον κ. Κουφοντίνα και να του πω τι από αυτά
που είπε ο κύριος στέκονται ή δεν στέκονται όσον αφορά το πρόσωπό σας; Κανέναν
άλλον.

Υπάρχει σε αυτά που μας είπε τμήμα που να αναφέρεται στο πρόσωπό σας και να
μην είναι η αλήθεια; Σας επαναλαμβάνω ότι έχω αντιληφθεί το πώς σκέφτεστε και
δεν υπάρχει περίπτωση να πείτε.

Δ. ΚΟΥΦΟΝΤΙΝΑΣ: Έχω πει στην αρχή ότι δεν θα μιλήσω για κανέναν
από τους συγκατηγορούμενους και για το πρόσωπό μου και για το πού ήμουν, ούτε
έχω κανένα πόνο να πω πού δεν ήμουν επίσης!

Μια γενική δήλωση μπορώ να κάνω μια που μου πήρα τώρα τον λόγο. Αυτά που λέει
ο Πάτροκλος Τσελέντης είναι προϊόν συναλλαγής. Έχει αρκετές αλήθειες, έχει και
αρκετά ψέματα και οι σκοπιμότητες είναι προφανείς.

B. ΜΑΡΚΗΣ: Μπορείτε να διαχωρίζετε τις αλήθειες και τα ψέματα;
Δεν θέλετε.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Ένα τουλάχιστον ψέμα να μας πείτε. Εσείς κ. Χριστόδουλε ποια
είναι η θέση σας;

X. ΞΗΡΟΣ: Εγώ κ. Εισαγγελέα δυστυχώς δεν μπορώ να γνωρίζω ποια
από αυτά που λέει είναι αλήθεια και ποια είναι ψέματα, όπως καταλαβαίνετε.

B. ΜΑΡΚΗΣ: Αρνείστε ότι τον γνωρίζετε ως πρόσωπο.

X. ΞΗΡΟΣ: Σε σχέση με την Οργάνωση εννοώ. Γιατί αυτά που λέει σε
σχέση με εμένα, μπορώ να γνωρίζω και γνωρίζω ότι είναι όλα ψέματα.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Όλα ψέματα.

X. ΞΗΡΟΣ: Δηλαδή τέτοια θλιβερή κατάσταση, τέτοια κατάντια
ανθρώπου μού ήταν δύσκολο ακόμη και να φανταστώ παλαιότερα. Κάποιος δηλαδή
δωσίλογος κάποιος εξωμότης είναι κατακριτέος γιατί δίνει τους πρώην συντρόφους
του, ή τους πρώην συνοδοιπόρους του. Αλλά ένας άνθρωπος που δίνει και
αγνώστους προκειμένου να σωθεί, που επινοεί ιστορίες και το ξέρετε ότι έτσι
είναι, γιατί είναι φανερό ότι όλα όσα λέει είναι τα σενάρια της
Αντιτρομοκρατικής που τα επιβεβαιώνει και μάλιστα πάνω στη λύσσα του
επιβεβαιώνει κι αυτά που λέω εγώ, που ισχυρίζομαι εγώ. Δηλαδή το ότι μου
έγραψαν την απολογία όταν λέει “δεν ξέρω για ποιο λόγο αναφέρει στον Τσαντ και
στο ΜΑΡΙΝΟΠΟΥΛΟ”. Ακριβώς επιβεβαιώνει αυτά που ισχυρίζομαι εγώ, ότι μου
έγραψαν την απολογία. Και το ξέρει ότι είναι έτσι. Θέλω να πω ότι αυτά τα
δημιουργήματα αυτού του νόμου σας είστε υποχρεωμένοι να τα λουστείτε. Γιατί
αφού δεν έχετε κανένα άλλο στοιχείο για πολλούς από εμάς, μόνο με αυτά θα
μπορέσετε να μας δικάσετε και ξέρετε ότι είναι μετέωρα, αλλά είστε παρ’ όλα
αυτά αναγκασμένοι να τα δεχτείτε. Εκείνο που ξέρω είναι ότι εγώ δεν ήταν
δυνατό να τον καρφώσω αφού δεν τον γνώριζα και ούτε αυτός με γνώριζε.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Ούτε ο Σάββας δεν τον είχε πει αυτόν. Εσείς – λέει – τον
γνωρίζατε και αυτό μου κάνει εντύπωση.

X. ΞΗΡΟΣ: Δεν μπορώ να σας λύσω αυτή την απορία κ. Πρόεδρε.
Εκείνο που είπε ο ίδιος είναι ότι δεν γνωριζόμασταν μεταξύ μας και έτσι είναι.
Εγώ πρώτη φορά τον κύριο τον είδα εδώ μέσα.

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Κύριε Χριστόδουλε, βρίσατε πολλά πράγματα, αλλά η λογική σας
γυρίζει πίσω όταν την βρίζετε! Είπατε πολλά, αλλά η λογική!

X. ΞΗΡΟΣ: Κύριε Πρόεδρε, η λογική δεν είναι το ζητούμενο από
εσάς. Εκείνο που είναι ζητούμενο από εσάς είναι πάση θυσία να μας καταδικάσετε
και αυτό το ξέρετε πολύ καλά και αυτό ακριβώς κάνετε.

ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ: H φωνή του Κυρίου σας;

X. ΞΗΡΟΣ: Δεν έχω κανένα Κύριο που να μου φωνάζει.

ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ: Οι υποσχέσεις που σας έδωσαν; και ξέρετε τι εννοώ.

X. ΞΗΡΟΣ: Αυτά είναι αστεία κ. Εισαγγελέα. Με τι δυνατότητες θα
μου δώσουν κάποιοι εδώ μέσα υποσχέσεις, ή με τι δυνατότητες θα με απειλήσουν.

ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ: Ξέρετε ποιον εννοώ.

Παρατηρήσεις από Γιωτόπουλο

Από τον Τύπο και την κοινωνία γέμιζε ή άδειαζε η δεξαμενή

B. ΜΑΡΚΗΣ: Κύριε Τζωρτζάτο; Δεν έχετε να σχολιάσετε τίποτα.
Εσείς κ. Γιωτόπουλε ακούσατε. Δεν θα μιλήσω εγώ τώρα για το αν είστε αρχηγός ή
δεν είστε αρχηγός, ή αυτουργός κλπ. Αυτόν τον άνθρωπο που σας περιγράφει σαν
προσωπικότητα ότι έχει συζητήσει μαζί σας, ότι έχει παίξει μαθηματικά
παιχνίδια στο χαρτί μαζί σας, επ’ αυτού τι έχετε να πείτε;

A. ΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Ο κ. Τσελέντης και στην προανακριτική και στην
ανακριτική, για να σας δώσω ένα παράδειγμα, λέει: “Δεν ξέρω ποιος έγραφε τις
προκηρύξεις”. Ένα χρόνο μετά έρχεται και λέει “Τις έγραφε ο Γιωτόπουλος”.

B. ΜΑΡΚΗΣ: Σας μιλάω για τις προκηρύξεις εγώ;

A. ΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Εγώ σας λέω τι έγινε. Ο κ. Τσελέντης είναι
ευφυής άνθρωπος, κατάλαβε πολύ καλά ότι για να κάνει συναλλαγή το μόνο πράγμα
που μπορεί να κάνει είναι να δώσει στοιχεία για τον Γιωτόπουλο. Τι ζητούσαν;
Γιωτόπουλο. Έβαλε Γιωτόπουλο. Έβαλε τη ληστεία αυτή, την οποία δεν την
αναφέρει στις δύο πρώτες φορές, πάει και την αναφέρει όταν του λέει ο κ.
Ζερβομπεάκος “Τι έχετε να πείτε γι’ αυτή τη ληστεία που σας λένε οι άλλοι;”,
δεν λέει τίποτα, και σήμερα, ένα χρόνο μετά, έρχεται και λέει “είναι και ο
Γιωτόπουλος”. Τι να πω!;

B. ΜΑΡΚΗΣ: Κύριε κατηγορούμενε, σας ρωτώ αν γνωρίζετε αυτό τον
άνθρωπο.

A. ΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ: Αυτόν; Ποτέ δεν τον έχω δει. Τι είναι αυτά τα
πράγματα;

ΠΡΟΕΔΡΟΣ: Αυτό είναι το ερώτημα του κ. Εισαγγελέα. Εσείς δεν
απολογείστε τώρα, αν τον γνωρίζετε σας ρωτάει.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Είπατε ότι κανένας δεν μπορούσε να μας
επιβάλει να κάνουμε μια πράξη και γι’ αυτό τη συναποφασίζαμε. Από τη διήγησή
σας προκύπτει ότι υπήρχε μια -κατά την επιτυχή έκφραση του κ. Αναγνωστόπουλου
σε δική μας συζήτηση- μια δεξαμενή υποψηφίων θυμάτων και κουβεντιάζαμε “Αυτόν
μπορούμε”, “Αυτόν δεν μπορούμε”, άσ’ τον μέσα πάλι και θα τον ξαναβγάλουμε
μετά. Αυτή η δεξαμενή από ποιον τροφοδοτείται; Δηλαδή αντιλαμβάνομαι το να
μαζευόμαστε όλοι και να λέει κάποιος “εκείνο τον Βαρδινογιάννη τον έχουμε
ξεχάσει τόσο καιρό. Δεν μπορούμε τώρα;”.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Θα πω βαριά κουβέντα. Από τον Τύπο και την
κοινωνία γέμιζε ή άδειαζε η δεξαμενή.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δηλαδή θεωρείται αυτονόητο για την Οργάνωση
όσοι έχουν αυτές τις επώνυμες θέσεις ή αυτές τις ιδιότητες να είναι υποψήφια
θύματα οιονεί αυτομάτως.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι ακριβώς έτσι.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Αλλά;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Περίπου έτσι.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Εσείς εισηγηθήκατε ποτέ ποιο πρόσωπο πρέπει
να πυροβοληθεί;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ο κ. Χριστόδουλος Ξηρός εισηγήθηκε ποτέ ποιο
πρόσωπο πρέπει να πυροβοληθεί;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Νομίζω όχι.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ο κ. Τζωρτζάτος;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Νομίζω ναι.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ποιον, και αν έγινε αποδεκτή η πρότασή του.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Νομίζω τον κ. Καψαλάκη.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Τον γιατρό. Ο κ. Σάββας Ξηρός;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν θυμάμαι. Ήταν αρχή, αυτός μπήκε το ’86, ήταν 2
χρόνια, δεν ήταν πολύ μαζί μου, δεν θυμάμαι κάτι το ιδιαίτερο.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Μπορώ να καταλάβω από την απάντησή σας ότι
πέραν του κ. Καψαλάκη, όλα τα υπόλοιπα θύματα τα οποία συζητήσατε και επί των
οποίων ενεργήστε, αφού δεν προέρχονται από εισηγήσεις αυτών, εισήχθησαν ή από
τον κ. Κουφοντίνα ή από τον κ. Γιωτόπουλο. Το λέω καλά;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μάλλον.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Είπατε -και θέλουμε να το ξεκαθαρίσουμε αυτό-
ότι να μας επιβάλει κανένας δεν μπορούσε την πράξη. Να μας την υποβάλει; Δεν
σας υπέβαλλαν έτσι τις πράξεις; Να μου την επιβάλει βεβαίως αν δεν συμφωνήσω
κι εγώ να την κάνω, δεν έχω κανένα λόγο, βεβαίως κι εκείνος να ρισκάρει την
ενέργεια και την υπακοή του μέλους. Αλλά το ότι μου φέρνει την ενέργεια, μου
την εισηγείται, την κουβεντιάζω και συμφωνώ. Δεν μου υποβάλλει την ενέργεια;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μπορεί να είναι και θετική η απάντηση στα πλαίσια της
δράσης της Οργάνωσης και σε αυτό που νομίζαμε ότι επιδιώκουμε και αυτό που θα
κάναμε παίρνονταν οι αποφάσεις.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Ο κ. Γιωτόπουλος κατά το κατηγορητήριο έχει
τη θέση την οποία έχει. Ποια ήταν η αφορμή του να αποκαλύπτεται η ύπαρξη, ο κ.
Γιωτόπουλος να αποκαλύπτει τη φυσική του ύπαρξη και το ρόλο του σε εσάς; Ποιος
είχε την πρωτοβουλία να γίνει αυτή η συνάντηση; Αντιλαμβάνεστε ότι αυτή η
συνάντηση είναι κρίσιμη. Λέω λοιπόν τι αντικείμενο συζήτησης είχατε κατά την
πρώτη συνάντηση; Σας συνέστησαν είπατε “ο Πέτρος από εδώ”, εσείς ο Αλέκος δεν
ξέρω ποιο άλλο όνομα είχατε εκείνη τη στιγμή. Τι λόγο είχε να γίνει αυτή η
συνάντηση;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Αφού θα είχαμε κοινή δράση έπρεπε και να
γνωριστούμε. Άρα έγινε η πρώτη συνάντηση για να γνωρίσω άλλο ένα άτομο που θα
είχα κοινή δράση με αυτόν.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Δηλαδή υπήρχε η ανάγκη φυσικής εκτίμησης των
προσώπων τα οποία είναι νεοπροσερχόμενα; Δεν αρκούσε δηλαδή η εκτίμηση του κ.
Κουφοντίνα που είχε δώσει το πράσινο φως;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Επειδή θα είχαμε κοινή δράση έπρεπε και να με
γνωρίσει. Δεν ήρθε να γνωρίσει για να με εγκρίνει και μετά εξαφανίστηκε.
Είχαμε κοινή δράση.

Π. ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ: Να το πω αλλιώς τότε. H συνάντηση αυτή έγινε
εν όψει συγκεκριμένης ενέργειας ή εν όψει γενικής εισόδου στην Οργάνωση;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Γενικής εισόδου πιστεύω. Επειδή ήταν η κοινή
δράση.

I. ΓΙΑΝΝΙΔΗΣ: Μεταξύ του τέλους του 1984 που δραστηριοποιείστε
και του τέλους του 1988 που αποχωρείτε, τέσσερα χρόνια, θέλω να μου
υπολογίσετε, πόσες φορές συναντήσατε τον κ. Γιωτόπουλο.

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν μπορώ να απαντήσω.

I. ΓΙΑΝΝΙΔΗΣ: Δε μπορείτε να απαντήσετε ούτε με τον αριθμό
τάξεως 10, 20, 30, 40;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Περισσότερο από αυτό που είπατε.

I. ΓΙΑΝΝΙΔΗΣ: Περισσότερο από 40;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Οπωσδήποτε.

I. ΓΙΑΝΝΙΔΗΣ: Μάλιστα. Περισσότερο από 40 φορές. Νομίζω ότι αυτό
ήταν μία χρήσιμη ερώτηση, αν μου επιτρέπετε το σχόλιο. Δεύτερη ερώτηση:
Αναφέρατε ότι κάποια στιγμή σήμερα ότι ο κ. Γιωτόπουλος σας έκανε
παρατηρήσεις. Για ποιο θέμα και τι παρατηρήσεις σας έκανε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Σε σχέση με το καταστατικό και τα μέτρα ασφάλειας
και με τον τρόπο δουλειάς.

I. ΓΙΑΝΝΙΔΗΣ: Αναγνωρίζατε στον κ. Γιωτόπουλο κάποιο δικαίωμα να
σας κάνει παρατηρήσεις;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Ναι, γιατί λόγω του ότι ήταν μεγαλύτερος, του ότι
εννοείτο πιο έμπειρος, άρα μπορούσε να μου κάνει παρατήρηση και εφόσον κι εγώ
καταλάβαινα ότι είχε δίκιο, θα το δεχόμουν.

I. ΓΙΑΝΝΙΔΗΣ: Κατά τη διάρκεια της παραμονής σας εδώ στο
Σωφρονιστικό Ίδρυμα, ξέρω ότι φυλάγεστε ξεχωριστά, έγινε οποιαδήποτε
προσπάθεια να μεταπεισθείτε για την κατάθεση την οποία ακολουθήσατε, για τη
γραμμή σας;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι, δεν έγινε καμία ιδιαίτερη προσπάθεια, κάποια
στιγμή μου ειπώθηκε από τον Αλέξανδρο Γιωτόπουλο ότι κάποιοι άλλοι θα πουν για
μένα, ότι εγώ σκότωσα τον Μάτη. Δε φοβήθηκα, δε με απασχόλησε το γεγονός.
Συνέβη και κάτι ακριβώς το αντίθετο: Ο συγκατηγορούμενός μου Κώστας Τέλιος που
ήταν επί ένα χρόνο στο διπλανό μου κελί, ο οποίος πρέπει να σας πω ότι για
μένα είναι πολύ σοβαρά ασθενής και παίρνει ισχυρότατα κατασταλτικά φάρμακα,
παραπονέθηκε στην υπηρεσία της φυλακής ότι εγώ, με έχει βάλει ο Γιωτόπουλος
και τον εκβιάζω για να αλλάξει την κατάθεσή του και η υπηρεσία της φυλακής τον
μετέφερε στην απέναντι αντρική φυλακή. Βγαίνουν εύκολα από τη φυλακή φήμες,
χωρίς να είναι πραγματικότητα, αυτό θέλω να πω. Πολύ εύκολα, ειδικά στην
Ελλάδα οι φήμες βγαίνουν αλλά δεν είναι πραγματικότητα.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Είπατε, περιγράφοντας τον κ. Γιωτόπουλο, ότι
πρόκειται για πρόσωπο το οποίο έκανε διάλογο πάντοτε αλλά είχε τον τρόπο του
να κατευθύνει προς τη λύση που τελικώς τού ήταν αρεστή. Αυτό αληθεύει;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Αυτή την αντίληψη έχω αποκομίσει εγώ.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Αυτό δε σας έδωσε ποτέ την εντύπωση ότι πιθανώς
στις προτάσεις των επομένων θυμάτων, ο κ. Γιωτόπουλος να μετέφερε και κάποια
γνώμη κάποιου πιο πάνω, αν μου επιτρέπετε;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν συμπέρανα ποτέ τέτοιο πράγμα.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Δεν το συμπεράνατε ποτέ, ότι μπορούσε να υπάρξει
κάποιο διευθυντήριο, κάπου, το οποίο να του έδινε κάποια γραμμή;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν είχα κάποια μικρή ένδειξη ή καμία απόδειξη για
να μπορώ να το πω αυτό το πράγμα.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Κάτι ακόμη: Ήσαστε 4-5 άνθρωποι, πώς γινόταν η
εισήγηση; H ατμόσφαιρα ποια ήταν; Μαζευόσαστε 4-5 άνθρωποι, από κει και πέρα,
μπαίνατε στο θέμα. Πεταγόταν κάποιος και έλεγε “εγώ προτείνω να σκοτώσουμε
αυτόν, εσύ αυτόν;”.

Μετά το χτύπημα η οργάνωση δικαιολογούσε την ενέργεια

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι, καθόλου, κανείς δεν πεταγόταν και κανείς δεν
έλεγε “να σκοτώσουμε αυτόν;”. Πάντοτε γενικά κάναμε διάφορες συζητήσεις για
την πολιτική κατάσταση, για όλα και υπήρχαν διάφορες ιδέες. Κάποια στιγμή
καταστάλαζε ότι αυτό μήπως μπορεί να γίνει, να πάμε να το δούμε, πηγαίναμε, το
βλέπαμε, γυρίζαμε, λέγαμε μπορεί ή δεν μπορεί και κάπως έτσι γινόταν η
απόφαση.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Αυτή δηλαδή ήταν μια συλλογική εργασία των
σχεδίων. Συνέβη ποτέ κάποιος εξ υμών να πει “ακούστε, αυτό πρέπει να γίνει
οπωσδήποτε γιατί αυτός είναι το ένα ή το άλλο”; Συνέβη ποτέ;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Όχι, με αυτόν τον τρόπο όχι.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Σε αυτή την απόφαση που αναφερθήκατε στον Τύπο,
στο ραδιόφωνο, στην τηλεόραση, πληροφορίες δεν είχατε και από κάποια άλλα
κέντρα; Από κάπου αλλού, βασικές πληροφορίες;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν έχει πέσει στην αντίληψή μου να υπάρχουν
τέτοιες πληροφορίες, νομίζω αυτό αποδεικνύεται και από ιστορικά τραγικά λάθη
που έχουν γίνει.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Μαζευόσαστε τέσσερις άνθρωποι να αποφασίσετε το
επόμενο θύμα. Δεν έτυχε ποτέ να πει κάποιος “εγώ έχω την πληροφορία ότι αυτός
ήταν καταδότης, αυτός ήταν χρηματιζόμενος, ήταν στυγνός”; Γιατί εδώ, κάνετε
στις προκηρύξεις χαρακτηρισμούς δικαστικών οι οποίοι ήταν ακριβώς το αντίθετο
από αυτά που λέτε. Ο Ανδρουλιδάκης δηλαδή μόνο στυγνός δεν ήταν ο άνθρωπος,
μόνο στυγνός δεν ήταν. Από κάπου δεν αντλούσατε πληροφορίες, από κάπου, ποτέ;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Δεν έπεσε στην αντίληψή μου, αλλά και αν εγώ
γνώριζα έναν εφοριακό στη γειτονιά μου ο οποίος παίρνει φακελάκι δε νομίζω ότι
υπήρχε λόγος να ασχοληθεί η Οργάνωση με αυτό, είπαμε ότι έπρεπε το θύμα να
ήταν και στα μάτια της κοινωνίας, να είχε φτιαχτεί να είναι για θύμα από τον
Τύπο. Δεν ήταν απλές περιπτώσεις ανθρώπων που έπεφταν σε γνώση κάποιου, έπρεπε
να είχε δημιουργηθεί και μια αντίληψη στην κοινωνία να το αποδεχθεί αυτό το
πράγμα.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Στις προκηρύξεις προσπαθούσατε, και αυτό είναι
εύλογο, να τονίσετε τις κακές αντικοινωνικές ή αντιδημοκρατικές κτλ. θέσεις
αυτού ο οποίος εξετελείτο. Αυτό ήταν και φυσικό. Πώς εξηγείται για τον Τσαντ η
δικαιολογία που δόθηκε στην προκήρυξη, ότι απλώς ήταν μέλος της αμερικάνικης
αποστολής;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Σας είπα ότι αυτή η περίπτωση ήταν μια τραγωδία.
Σας είπα ότι και ένας από τους λόγους που έφυγα ήταν ότι έβλεπα ότι η Οργάνωση
κάνει κάποια ενέργεια για να την κάνει και μετά τη δικαιολογεί.

A. ΚΑΤΣΑΝΤΩΝΗΣ: Εάν σε κάποια επιχείρηση, σε κάποιο συμβάν,
κάποιος από την ομάδα τραυματιζόταν κατά τέτοιο τρόπο που θα έπεφτε οπωσδήποτε
στα χέρια της αστυνομίας και κάποιος από σας τους άλλους ήταν κοντά και είχε
όπλο, δεν έπρεπε να μην τον αφήσετε να ζήσει όπως ίσχυε σε όλες τις
τρομοκρατικές Οργανώσεις και κυρίως στη Γερμανία;

Π. ΤΣΕΛΕΝΤΗΣ: Μόνο στη Μαφία νομίζω ότι ισχύει αυτό και σε καμία
άλλη Οργάνωση. Έχω απαντήσει.

Εικονογράφηση: Σπύρος Ορνεράκης