Eλπίδες για ειρήνη

Ελπίδες για τον τερματισμό της χειρότερης σύγκρουσης μετά τον Β’ Παγκόσμιο
Πόλεμο, του πολέμου που μαίνεται εδώ και πέντε χρόνια στη Λαϊκή Δημοκρατία του
Κονγκό, δημιουργήθηκαν χθες, καθώς οι ηγέτες των τεσσάρων κυριότερων
ανταρτικών παρατάξεων ορκίσθηκαν ως αντιπρόεδροι σε μια νέα κυβέρνηση.

Οι πρόσφυγες. Κονγκολέζοι στριμώχνονται καθώς περιμένουν την ανθρωπιστική βοήθεια στην πόλη Μπούνια

H μεταβατική αυτή κυβέρνηση θα ανοίξει τον δρόμο για τις πρώτες δημοκρατικές
εκλογές, οι οποίες θα πραγματοποιηθούν στη χώρα σε δύο χρόνια, αν βέβαια όλα
πάνε σύμφωνα με το σχέδιο. Ωστόσο, σύμφωνα με αναλυτές, η ενοποίηση μιας χώρας
η έκταση της οποίας είναι πενταπλάσια εκείνης της Γαλλίας και την οποία
διασχίζουν ελάχιστοι δρόμοι ή σιδηρόδρομοι, πιθανόν να ολοκληρωθεί μόνον
έπειτα από πολλές γενιές. Στον πενταετή πόλεμο πήραν μέρος χιλιάδες στρατιώτες
από τουλάχιστον έξι άλλες αφρικανικές χώρες και στη διάρκειά του υπολογίζεται
ότι σκοτώθηκαν τρία εκατομμύρια άνθρωποι.

Οι αντιπρόεδροι ορκίστηκαν στην πρωτεύουσα Κινσάσα και η τελετή σήμανε το
επίσημο τέλος του πολέμου. Την ίδια ώρα ωστόσο έρχονταν πληροφορίες από τις
βορειοανατολικές περιοχές για νέες συγκρούσεις μεταξύ «πολιτοφυλακών»
αντίπαλων φυλών με περισσότερους από 80 νεκρούς, κυρίως αμάχους. H ανατολική
επαρχία Ιτούρι εξακολουθεί να βρίσκεται σε κατάσταση πλήρους αναρχίας. Σύμφωνα
με ανταποκριτές δυτικών MME, οι «πολιτοφυλακές» διαπράττουν εκεί τρομερές
παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ανάμεσα στις οποίες βιασμοί, φόνοι και
ανθρωποφαγία.

Αντιπρόεδροι ορκίστηκαν ο αρχηγός της μεγαλύτερης ανταρτικής οργάνωσης, ο
Αζάριας Ρουμπέρβα του Κονγκολέζικου Συναγερμού για τη Δημοκρατία – Γκόμα
(RCD-Goma) και ο Ζαν-Πιέρ Μπέμπα, αρχηγός της δεύτερης μεγαλύτερης ανταρτικής
οργάνωσης, της MLC που υποστηρίζεται από την Ουγκάντα. Οι άλλοι δύο είναι ο
Αμπντουλάγε Γερόντια Ντιμπάσι, που εκπροσωπεί την παλιά κυβέρνηση, και ο
Άρθουρ Ζ’Αχίντι Νγκόμα, που εκπροσωπεί την πολιτική αντιπολίτευση. Πρόεδρος
της κυβέρνησης θα είναι ο Τζόζεφ Καμπίλα, ο οποίος ανέλαβε μετά τη δολοφονία
του πατέρα του, του Λοράν Καμπίλα, τον Ιανουάριο του 2001.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

H σύγκρουση στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό

Για ποιους λόγους έγινε ο πόλεμος;

Για ένα θανατηφόρο κοκτέιλ εθνοτικών αντιπαλοτήτων και φυσικών πόρων. H Λαϊκή
Δημοκρατία του Κονγκό έχει το μέγεθος της Δυτικής Ευρώπης και περισσότερες από
250 εθνοτικές ομάδες που αντιμάχονται για την εξουσία και τα πλούτη. Το 1998 η
Ρουάντα και η Ουγκάντα υποστήριξαν τους αντάρτες που προσπάθησαν να ανατρέψουν
τον πρώην πρόεδρο Λοράν Καμπίλα. Τον κατηγόρησαν ότι επέτρεπε σε ανταρτικές
οργανώσεις να επιτίθενται στις χώρες τους από βάσεις στη Λαϊκή Δημοκρατία του
Κονγκό. Ήταν έτοιμες να καταλάβουν την εξουσία όταν η Αγκόλα, η Ζιμπάμπουε και
η Ναμίμπια επενέβησαν για λογαριασμό της κυβέρνησης του Κονγκό και η κατάσταση
περιήλθε σε αδιέξοδο. Ο ΟΗΕ έχει κατηγορήσει ανώτερους αξιωματούχους της
Ρουάντας, της Ουγκάντας και της Ζιμπάμπουε ότι χρησιμοποίησαν την επέμβασή
τους στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό ως πρόσχημα για να λεηλατήσουν τους
τεράστιους ορυκτούς πόρους της – ειδικά τα διαμάντια.

Γιατί σχηματίσθηκε η νέα κυβέρνηση;

Όλες οι πλευρές κουράστηκαν από τη σύγκρουση και έγινε σαφές ότι κανείς δεν θα
μπορούσε να εξασφαλίσει μια στρατιωτική νίκη. Δυτικοί δωρητές και η Νότια
Αφρική άσκησαν επίσης πιέσεις για τον τερματισμό του πολέμου. H τελευταία
φιλοξένησε επί μήνες συνομιλίες ανάμεσα στις κονγκολέζικες οργανώσεις και
χωριστές διαπραγματεύσεις ανάμεσα στις ξένες κυβερνήσεις που ενέχονται στη
σύγκρουση, οι οποίες τελικά κατέληξαν στη συμφωνία για το μοίρασμα της
εξουσίας και τη διοργάνωση πολυκομματικών εκλογών. Όλα τα ξένα στρατεύματα
έχουν πλέον επισήμως αποσυρθεί.

Οι Κονγκολέζοι πιστεύουν άραγε πράγματι ότι η ειρήνη θα διατηρηθεί;

Δεν θεωρούν τίποτε δεδομένο. Ως τώρα έχουν υπάρξει αρκετές συμφωνίες για την
ειρήνευση του Κονγκό, αλλά αυτή μοιάζει ισχυρότερη απ’ ό,τι οι προηγούμενες.
Πάντως αφότου ανεξαρτητοποιήθηκε από το Βέλγιο, το 1960, η Λαϊκή Δημοκρατία
του Κονγκό είτε πλήττονταν από συγκρούσεις είτε είχε δικτατορία. Και η
διενέργεια ελεύθερων και δίκαιων εκλογών σε μόλις δύο χρόνια ακούγεται πολύ
αισιόδοξη προοπτική σε μια τόσο μεγάλη χώρα χωρίς δρόμους ή σιδηροδρόμους.