TPITH AΠOΨH Οι ουμπλιέτες

Τι ήταν οι ουμπλιέτες (oubliettes, από το λησμονώ, ξεχνώ); Υπόγειες, σκοτεινές
κρύπτες, όπου, σε άλλες εποχές, φυλάκιζαν καταδικασμένους σε ισόβια. Στο
Παρίσι, στην αριστερή όχθη του Σηκουάνα, μπορείτε να επισκεφθείτε
«ουμπλιέτες». Εκεί οι καταδικασμένοι, σιδηροδέσμιοι, ζούσαν στο σκοτάδι και
στη μοναξιά. Και όταν πλημμύριζε ο Σηκουάνας, εγκαταλελειμμένοι, πνίγονταν
μέσα στην υπόγεια κρύπτη.

Σήμερα, σε μπουτίκ πάνω από τις ουμπλιέτες, μπορείτε να παρακολουθήσετε
βραδιές με ωραία γαλλικά τραγούδια. Οι καιροί άλλαξαν: Επανάσταση του 1789,
«ελευθερία, ισότητα, δικαιοσύνη». Ανθρώπινα δικαιώματα. Αυτοδιάθεση των λαών.
Διεθνές Δίκαιο. Καταστατικός Χάρτης του ΟΗΕ, εγγυητής της νέας εποχής της
ειρήνης και της δημοκρατίας! Βέβαια, οι πόλεμοι της Κορέας και του Βιετνάμ, οι
δικτατορίες και οι εμφύλιοι πόλεμοι, το Κυπριακό, οι Παλαιστίνιοι και οι
Κούρδοι, οι γενοκτονίες στην Αφρική, κ.λπ., κ.λπ., ήταν η πραγματικότητα που
ακολούθησε τη νίκη του μεγάλου αντιφασιστικού πολέμου. H ισχύς του Διεθνούς
Δικαίου και του Καταστατικού Χάρτη του ΟΗΕ καθοριζόταν από τον εκάστοτε
συσχετισμό δυνάμεων του μεταπολεμικού συγκρουσιακού κόσμου.

H «ισορροπία του τρόμου» ανατράπηκε με την κατάρρευση του σοσιαλιστικού
στρατοπέδου. Και τότε οι ΗΠΑ άδραξαν την ιστορική στιγμή για να
πραγματοποιήσουν τα κοσμοκρατορικά τους σχέδια. Ο πρώτος πόλεμος του Κόλπου
και οι πόλεμοι για τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας συγκεκριμενοποίησαν τον
χαρακτήρα της «Νέας Τάξης». Αλλά οι πόλεμοι προϋποθέτουν και συνεπάγονται την
καταστολή των ελευθεριών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. H παράδοση του
Οτζαλάν αποτέλεσε το προανάκρουσμα της κατάργησης του ασύλου: της εισόδου σε
μια νέα εποχή «μεταμοντέρνας» βαρβαρότητας.

H ευκαιρία δεν άργησε. Το κτύπημα της 11ης Σεπτεμβρίου αποτέλεσε το πρόσχημα
για την εξαπόλυση των πολέμων εναντίον της «τρομοκρατίας», χάριν «της
δημοκρατίας και της ελευθερίας». Το Αφγανιστάν και το Ιράκ ήταν τα πρώτα
θύματα των πολέμων για τα πετρέλαια, το φυσικό αέριο, τις πρώτες ύλες και
συνολικά των πολέμων για την παγκόσμια ηγεμονία των ΗΠΑ, πολέμων στους οποίους
συμπαρατάχθηκαν οι ανάξιοι ηγέτες της E.E.

Πόλεμοι και ανθρώπινα δικαιώματα είναι ασύμβατες έννοιες. Ήδη η κρίση του
ευρωπαϊκού καπιταλισμού (ανεργία, αντίθεση φτώχειας-πλούτου, ξενοφοβία,
νεο-ναζισμός) οδήγησε στη Συνθήκη του Σένγκεν. H 11η Σεπτεμβρίου και οι
«πόλεμοι κατά της τρομοκρατίας», δηλαδή οι νέοι ιμπεριαλιστικοί πόλεμοι,
έδωσαν την αφορμή για την ενίσχυση των «τρομονόμων» με την περιστολή των
ατομικών δικαιωμάτων, την παραβίαση του ιδιωτικού και τη γενίκευση του
χαφιεδισμού. Αλλά αυτά δεν αρκούσαν στην τυφλωμένη Υπερδύναμη: με το θράσος
της υπεροχής αξίωσε από την E.E. την υπογραφή της «Συμφωνίας για την έκδοση
και τη δικαστική συνεργασία», η οποία καταργεί κάθε έννοια νομιμότητας και
ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Συγκεκριμένα: Σύμφωνα με το άρθρο 4, επιτρέπεται η
έκδοση, ακόμα και για πράξεις που δεν θεωρούνται εγκλήματα από την E.E.
Σύμφωνα με το άρθρο 9, μπορεί κάποιος να εκδοθεί στις ΗΠΑ, έστω και αν έχει
ήδη καταδικαστεί σε κράτος της E.E. Κατά το άρθρο 13, κάποιος μπορεί να
εκδοθεί έστω και αν κινδυνεύει να καταδικαστεί σε θάνατο στις ΗΠΑ. Τέλος, με
το άρθρο 16, μπορεί να υπάρξει έκδοση ακόμα και για αδικήματα που τελέστηκαν
πριν από την υπογραφή της συμφωνίας.

Έτσι Έλληνες, γενικότερα Ευρωπαίοι πολίτες, είναι δυνατόν να εκδοθούν, σε
αντίθεση με τα ευρωπαϊκά συντάγματα, με κάθε έννοια ανθρωπίνων δικαιωμάτων και
με την καταστρατήγηση του πανάρχαιου θεσμού του ασύλου για τους διωκόμενους
για τις ιδέες και την πολιτική τους δραστηριότητα. Τι εξυπηρετεί λοιπόν η
διαβόητη Συμφωνία; Πρώτον, υπηρετεί τα πολεμικά και κοσμοκρατορικά σχέδια των
ΗΠΑ και δεύτερον, στρέφεται, ταυτόχρονα, εναντίον του «εσωτερικού εχθρού».
Έτσι η E.E. δουλικά θα παραδίδει τους πολίτες της για να οδηγηθούν στις
σύγχρονες «ουμπλιέτες».

Το Γκουαντάναμο είναι οι νέες «ουμπλιέτες». Εκεί έχουν ήδη μεταφερθεί
αιχμάλωτοι από τον πόλεμο του Αφγανιστάν και άλλοι ύποπτοι και κρατούνται
απομονωμένοι, σιδηροδέσμιοι, χωρίς να ξέρουν πού βρίσκονται και ποια κατηγορία
τους βαρύνει. Το Γκουαντάναμο δεν θεωρείται αμερικανικό έδαφος. Έτσι οι
αιχμάλωτοι δεν «προστατεύονται» από την αμερικανική νομοθεσία, δεν μπορούν να
έχουν συνήγορο, και το μόνο το οποίο μπορούν να περιμένουν είναι το
στρατοδικείο και ενδεχομένως ο θάνατος. Οι κρατούμενοι του Γκουαντάναμο είναι
θαμμένοι ζωντανοί. Οι αυτοκτονίες και η τρέλα είναι η κατάληξη του άγχους που
γεννάει ο εγκλεισμός, η απομόνωση και το άγνωστο.

H άλλη όψη των νέων ιμπεριαλιστικών πολέμων είναι η δημιουργία του κράτους της
επιτήρησης και της καταστολής. Συνολικά, η κατάργηση των δικαιωμάτων και των
ελευθεριών που η αστική τάξη είχε εγγράψει στις σημαίες της κατά την
επαναστατική της περίοδο.

Νέος Μεσαίωνας; ΟΧΙ! Μια τρομερή δύναμη βίας και καταστολής οργανώνεται και
ήδη δρα εις βάρος λαών και ατόμων. H εθνική κυριαρχία θεωρείται πλέον εμπόδιο
στην έφοδο της καπιταλιστικής διεθνοποίησης, όπως και οι αστικοδημοκρατικές
ελευθερίες. Ο Μεσαίωνας οδήγησε στην Αναγέννηση (με τις δικές της αντιφάσεις
και τις δικές της βαρβαρότητες). H Νέα Τάξη μπορεί να οδηγήσει στην πυρηνική
αυτοκαταστροφή. Ελπίδα; Τα νέα κινήματα εναντίον του νεοφιλελευθερισμού,
εναντίον των πολέμων και, εντέλει, εναντίον του καπιταλισμού, ο οποίος αγγίζει
τα ιστορικά του όρια, συμπαρασύροντας τον πλανήτη σε ενδεχόμενη καταστροφή.

Ο Ευτύχης Μπιτσάκης είναι ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου
Ιωαννίνων.