Φουντώνει το έγκλημα του δρόμου

Απειλητικά επιστρέφει – μετά την ύφεση που είχε παρουσιάσει τα προηγούμενα
χρόνια – το έγκλημα του δρόμου. Ληστείες, αρπαγές τσαντών, διαρρήξεις και
κλοπές αυτοκινήτων παρουσιάζουν συνεχή αύξηση τα τρία τελευταία χρόνια, ενώ
έχουν διπλασιαστεί σε σχέση με τις αρχές της προηγούμενης δεκαετίας.

Είναι χαρακτηριστικό ότι την προηγούμενη χρονιά έγιναν 1.992 ληστείες: 257
περισσότερες από το 2001 και 411 πιο πολλές από το 2000. Με άλλα λόγια, πέρσι
καταγράφονταν σε όλη την Ελλάδα 6 ληστείες την ημέρα κατά μέσο όρο. Τους
τελευταίους μήνες, όπως παραδέχονται και ανώτεροι αξιωματικοί της Αστυνομίας,
υπάρχει και πάλι έξαρση, την οποία αποδίδουν στη χαλάρωση των μέτρων
αστυνόμευσης στις γειτονιές, λόγω των αυξημένων αναγκών που υπήρχαν έως και
πριν από δύο εβδομάδες για την ελληνική προεδρία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Αστυνομικοί των υπηρεσιών πρόληψης της εγκληματικότητας απασχολήθηκαν στα
μέτρα ασφαλείας που υπαγορεύονταν από την παρουσία ξένων επισήμων, κυρίως στην
Αθήνα, με αποτέλεσμα να μειωθούν οι προληπτικοί έλεγχοι και να είναι μικρότερη
η παρουσία των αστυνομικών στις γειτονιές. Όπως χαρακτηριστικά είπε στα «NEA»
ανώτερος αξιωματικός, «όπου υπήρχε δραστηριότητα λόγω της προεδρίας, άρα και
αυξημένη παρουσία της Αστυνομίας, οι εγκληματικές πράξεις μειώνονταν.
Αντίθετα, στις άλλες περιοχές η αύξηση ήταν σημαντική».

Κατά της ιδιοκτησίας

Το ανησυχητικό στοιχείο που καταγράφεται και από το υπουργείο Δημόσιας Τάξης
είναι ότι αυξάνονται και πάλι σταθερά τα εγκλήματα που έχουν να κάνουν με την
ιδιοκτησία. Μετά τη «μαύρη διετία» 1997-1998, όταν η εγκληματικότητα είχε
εκτιναχθεί στα ύψη για τα ελληνικά δεδομένα, η Αστυνομία είχε απαντήσει με μια
σειρά προληπτικών μέτρων: καθιερώθηκαν οι πεζές περιπολίες, δημιουργήθηκαν οι
Ομάδες Πρόληψης – Καταστολής Εγκληματικότητας (ΟΠΚΕ), η Ομάδα Αποτροπής
Τέλεσης Ληστειών (ΑΛΤ) και πρόσφατα ο θεσμός του αστυνομικού της γειτονιάς,
που εφαρμόζεται ήδη πιλοτικά σε αρκετές περιοχές της Αττικής. Μέσα στα επόμενα
δύο χρόνια (1999-2000) τα μέτρα φάνηκε να αποδίδουν και καταγράφηκε μείωση
τόσο στις ληστείες όσο και στις κλοπές και τις διαρρήξεις, αλλά και στα
υπόλοιπα εγκλήματα. H εικόνα όμως άρχισε και πάλι να αλλάζει από το 2001:
είναι χαρακτηριστικό ότι τη χρονιά που εξαρθρώθηκε η 17 Νοέμβρη έγιναν 48.365
κλοπές και διαρρήξεις σε όλη την Ελλάδα κι εκλάπησαν 17.801 αυτοκίνητα. Οι
αντίστοιχοι αριθμοί το 1991 ήταν 41.628 κλοπές και διαρρήξεις και 8.572 κλοπές
αυτοκινήτων.

Οι τράπεζες

«Τα υποκαταστήματα των τραπεζών είναι πλέον τόσα πολλά, που είναι δύσκολο να
ελεγχθούν και να γίνονται συχνές περιπολίες γύρω από όλα» λέει αξιωματικός της
ΕΛ.ΑΣ. «Ταυτόχρονα, τα μέτρα ασφαλείας που έχουν λάβει, στις περισσότερες
περιπτώσεις είναι ελλιπή. Έτσι, το να κάνει κανείς μια ληστεία είναι τόσο
εύκολο όσο και μια απλή ανάληψη…».

H εγκληματικότητα παρουσιάζει σημαντικές διαφορές ανάμεσα στα αστικά κέντρα
και την περιφέρεια. Το μεγαλύτερο ποσοστό καταγράφεται στην περιοχή της Αττικής.

ΚΛΟΠΕΣ – ΔΙΑΡΡΗΞΕΙΣ

«Κάνουν φτερά» 49 I.X. την ημέρα

Τα εγκλήματα εις βάρος της περιουσίας των πολιτών είναι αυτά που
καταγράφουν και πάλι σημαντική άνοδο τα τελευταία τρία χρόνια, μετά την ύφεση
που είχε καταγραφεί νωρίτερα. Όπως παραδέχεται και η Αστυνομία όμως, αυτά
ακριβώς τα εγκλήματα είναι που μειώνουν το αίσθημα ασφάλειας του πολίτη. Είναι
χαρακτηριστικό ότι στη δωδεκαετία 1991- 2002 μειώνονται οι ανθρωποκτονίες,
παραμένουν σχεδόν σταθεροί οι αριθμοί των σεξουαλικών επιθέσεων και των
βιασμών, ενώ τα συγκεκριμένα εγκλήματα σε μεγάλα ποσοστά εξιχνιάζονται από τις
διωκτικές αρχές.

Από το 1991 όμως έως το 2002 οι κλοπές αυτοκινήτων αυξήθηκαν κατά 113%: το
1991 καταγράφονταν κατά μέσο όρο 23 κλοπές I.X. την ημέρα, ενώ το 2002 ο
αντίστοιχος αριθμός ήταν 49 την ημέρα.

Σε ό,τι αφορά τις κλοπές και τις διαρρήξεις, η αύξηση που καταγράφεται είναι
μικρότερη, της τάξεως του 15%. Μάλιστα, όπως επισημαίνουν αξιωματικοί της
ΕΛ.ΑΣ., έχουν αυξηθεί σημαντικά οι κλοπές στον δρόμο και όχι τόσο οι
διαρρήξεις σπιτιών και καταστημάτων. «Έχουν αυξηθεί δραματικά οι αρπαγές
τσαντών και η μικροεγκληματικότητα, κυρίως από τους χρήστες ναρκωτικών», λένε
αστυνομικοί.

H Αστυνομία αναζητά και πάλι τρόπους για να αντιμετωπίσει την εγκληματικότητα
«της καθημερινότητας». Παράλληλα, οι αξιωματικοί της δεν παραλείπουν να
σημειώνουν ότι οι δείκτες της εγκληματικότητας στην Ελλάδα είναι από τους
χαμηλότερους στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Έτσι, για παράδειγμα, σύμφωνα με τα
στοιχεία της Interpol, στην Ελλάδα έγιναν πέρυσι 659 κλοπές ανά 100.000
κατοίκους. H αντίστοιχη αναλογία στο Βέλγιο ήταν 4.258 κλοπές ανά 100.000
κατοίκους και στη Γαλλία 8.260 κλοπές.

Μειώνονται σταθερά οι ανθρωποκτονίες

Σταθερή μείωση εμφανίζουν τα τελευταία χρόνια οι ανθρωποκτονίες. Όπως λένε
οι αξιωματικοί της Αστυνομίας, έναν μικρό ρόλο σ’ αυτό έχει παίξει η
διαφοροποίηση στην εκδήλωση του οργανωμένου εγκλήματος. Οι «επαγγελματίες»
παράνομοι, καλύτερα οργανωμένοι πια σε σχέση με την προηγούμενη δεκαετία,
αποφεύγουν να λύνουν τις διαφορές τους με δολοφονίες.

Ο δείκτης συχνότητας τέλεσης των ανθρωποκτονιών ήταν μία κάθε δυόμισι ημέρες
το 1991. Αριθμητικά οι δολοφονίες αυξάνονταν κάθε χρόνο από το 1992, ώσπου το
1997 έφτασαν τις 203 ­ πράγμα που σημαίνει πως κατά μέσο όρο είχαμε μία
δολοφονία κάθε 36 ώρες. Τα επόμενα χρόνια άρχισαν σταθερά να μειώνονται, ενώ
«θετικό» ρεκόρ καταγράφηκε το 2002, που ήταν η μόνη χρονιά της δωδεκαετίας με
διψήφιο αριθμό δολοφονιών: έγιναν σε όλη την Ελλάδα, σύμφωνα με τα επίσημα
στοιχεία του υπουργείου Δημόσιας Τάξης, 94 δολοφονίες ή αλλιώς μία κάθε
τέσσερις ημέρες.

Αυξομειώσεις στους βιασμούς

Μικρές αυξομειώσεις στον αριθμό των καταγγελλόμενων βιασμών παρατηρούνται
την τελευταία δεκαετία. Έτσι, ο δείκτης της συχνότητας τέλεσης του
συγκεκριμένου αδικήματος παραμένει σταθερός με μικρές αποκλίσεις (ένας βιασμός
στην επικράτεια της Ελλάδας κάθε δύο ημέρες). Σε πολύ μεγάλο ποσοστό οι
υποθέσεις βιασμών εξιχνιάζονται από την Αστυνομία. Είναι χαρακτηριστικό ότι
από τις 179 υποθέσεις του 1991 εξιχνιάσθηκαν οι 165 και συνελήφθησαν ως
δράστες 236 άτομα (περισσότεροι του ενός σε αρκετές περιπτώσεις έχουν
διαπράξει τον βιασμό). Αντίστοιχα, από τους 144 βιασμούς που καταγγέλθηκαν το
1996 εξιχνιάσθηκαν οι 117 και συνελήφθησαν συνολικά 152 άτομα, ενώ το 2002
έγιναν 166 βιασμοί και 56 απόπειρες: εξιχνιάσθηκαν 168 περιπτώσεις σεξουαλικών
επιθέσεων και συνελήφθησαν 205 άτομα που παραπέμφθηκαν στη Δικαιοσύνη.