Διαστάσεις H σιωπή είναι συνενοχή

«Κύριε Χαταμί, λένε ότι η αρχή της πτώσης είναι όταν το όνειρο μετατρέπεται
σε εφιάλτη. Και αυτές τις ημέρες, ζούμε περισσότερους εφιάλτες από ποτέ»

Στην Τεχεράνη: μεταρρυθμιστές βουλευτές μιλούν στους δημοσιογράφους λίγο πριν πραγματοποιήσουν συμβολική κατάληψη του ιρανικού κοινοβουλίου, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τις συλλήψεις

Έτσι αρχίζει η επιστολή που επέδωσαν πριν από λίγες ημέρες δέκα φοιτητικές
οργανώσεις στον πρόεδρο του Ιράν. «Πριν από έξι χρόνια, όταν αναλάβατε την
προεδρία, οι φοιτητές και οι διανοούμενοι σας υποστήριξαν, πιστεύοντας ότι οι
μεταρρυθμίσεις που τους είχατε υποσχεθεί θα εξασφάλιζαν ένα καλύτερο μέλλον
για το Ιράν. Εδώ και καιρό, όμως, έχει χαθεί κάθε ελπίδα». Είναι πράγματι
περίεργο να έχουν συλληφθεί τις τελευταίες ημέρες 4.000 άνθρωποι, μόνο και
μόνο επειδή ζητούσαν δημοκρατία, και ο άνθρωπος που έχει εκλεγεί με το 70% των
ψήφων να παραμένει σιωπηλός. Είναι περίεργο ο γενικός εισαγγελέας να
απαγορεύει κάθε μορφή διαδήλωσης στις 9 Ιουλίου, επέτειο των φοιτητικών
ταραχών του 1999, και ο πρόεδρος της χώρας να μην αντιδρά. H σιωπή είναι
συνενοχή. Και ενισχύει τους νεο-συντηρητικούς της Ουάσινγκτον, οι οποίοι
πιστεύουν ότι η πραγματική διαμάχη στο Ιράν δεν είναι μεταξύ θεοκρατών και
μεταρρυθμιστών, αλλά μεταξύ κυβέρνησης και λαού.

Κουρασμένοι, απογοητευμένοι, ανίσχυροι και – κυρίως – μόνοι, οι φοιτητές
καταφεύγουν στο μοναδικό όπλο που τους έχει απομείνει: το χιούμορ. «Οι
κατέχοντες την εξουσία έχουν τη γνώμη ότι το Ιράν χρειάζεται περισσότερες
φυλακές από πανεπιστήμια», σημειώνουν στην επιστολή τους. «Ίσως στη φυλακή να
είναι τουλάχιστον δυνατό να γιορταστεί η 9η Ιουλίου. Μήπως θα πρέπει, όμως, να
μεγαλώσουν λίγο τα κελιά για να ζουν οι κρατούμενοι πιο άνετα;». Οι φοιτητές
σαρκάζουν, οι αγιατολάδες απειλούν και οι μεταρρυθμιστές έχουν περάσει στην
άμυνα. Αλλά το Ιράν βράζει. H ανατροπή του καθεστώτος είναι ζήτημα ενός ή δύο
ετών. Το θέμα είναι πόσο αίμα θα χρειαστεί να χυθεί.

Τα λάθη του Χαταμί άρχισαν πριν ακόμη εκλεγεί πρόεδρος, λέει ο Ιρανός
σκηνοθέτης Αμπάς Κιαροστάμι, στη Ρεπούμπλικα. Το βασικότερο λάθος του
ήταν ότι δεν μπόρεσε να διαχωρίσει τη θρησκεία από το κράτος και έτσι δεν
μπόρεσε να πραγματοποιήσει τις μεταρρυθμίσεις που είχε υποσχεθεί. Ο ίδιος τον
ψήφισε, δεν το κρύβει. Αλλά σήμερα δεν θα το ξανάκανε. Δεν φταίει, βέβαια,
μόνο ο πρόεδρος για το σημερινό αδιέξοδο. Μεγάλη ευθύνη φέρει και το
κοινοβούλιο, όπου οι βουλευτές περνούν τον χρόνο τους αντιδικώντας μεταξύ
τους. Οι μόνες μεταρρυθμίσεις που προωθούνται, όπως η ιδιωτικοποίηση των
πανεπιστημίων, αντιβαίνουν στο σύνταγμα και προδίδουν τις αρχές της
επανάστασης, που έγινε στο όνομα των φτωχών.

Αυτά που ζητούν σήμερα οι φοιτητές είναι αυτά που θέλουν και πολλές ακόμη
λαϊκές τάξεις, ο Κιαροστάμι το γνωρίζει, γιατί ταξιδεύει στο Ιράν πολύ
περισσότερο από τον Χαταμί. Πολλοί βέβαια φοβούνται, ενώ άλλοι δεν θέλουν να
διαταραχθούν οι οικονομικές δραστηριότητες από τις διαδηλώσεις. Αλλά οι
φοιτητές στο τέλος θα νικήσουν, αυτό είναι βέβαιο, αρκεί να μην υπάρξουν
έξωθεν παρεμβάσεις.