Φοβούνται αγωγές για τα πανωτόκια οι τράπεζες

Κλίμα ανησυχίας επικρατεί στις τράπεζες, μετά την απόφαση του Εφετείου
Αθηνών που υποχρέωσε την Εμπορική Τράπεζα να επιστρέψει σε οφειλέτη της ποσά
που θεωρήθηκε ότι είχε λάβει από πανωτόκια.

Τραπεζικά στελέχη δεν έκρυβαν την ανησυχία τους ότι ενδέχεται να ανοίξει ο
δρόμος για σωρεία αγωγών από δανειολήπτες κατά τραπεζών, καθώς το Εφετείο
Αθηνών έκρινε ως αντισυνταγματική διάταξη του νόμου 2789/2000, βάσει της
οποίας όσοι οφειλέτες είχαν πληρώσει τόκους από ανατοκισμό (πανωτόκια) δεν
μπορούσαν να διεκδικήσουν πίσω αυτά τα χρήματα.

H Εμπορική Τράπεζα είχε επικαλεστεί στο δικαστήριο τη συγκεκριμένη διάταξη,
προκειμένου να μην καταβάλει στον οφειλέτη τα ποσά που απαιτούσε, χωρίς όμως
αποτέλεσμα.

Οι τράπεζες φοβούνται ότι ίσως βρεθούν αντιμέτωπες με το ενδεχόμενο να κληθούν
να επιστρέψουν μεγάλα ποσά σε χιλιάδες δανειολήπτες, από τους οποίους
εισέπρατταν «πανωτόκια» κατά την τελευταία 20ετία (όριο πάνω από το οποίο οι
σχετικές απαιτήσεις έχουν παραγραφεί).

Ένα δισ. ευρώ

Μάλιστα νομικοί κύκλοι μεγάλης τράπεζας ανέφεραν ότι, αν υπάρξει κύμα αγωγών
δεν αποκλείεται οι τράπεζες να ζητήσουν από την κυβέρνηση να προχωρήσει σε νέα
ρύθμιση για τα πανωτόκια (π.χ. συμψηφισμό χρεών), ώστε να βγουν από το
αδιέξοδο στο οποίο θα περιέλθουν, αφού εκτιμάται ότι το συνολικό χρέος από
ανατοκισμό ανέρχεται σήμερα σε 1 δισ. ευρώ. Στο ποσό αυτό δεν
συμπεριλαμβάνονται τα χρέη από αγρότες.

Σύμφωνα με τραπεζικές πηγές, ο αριθμός των οφειλετών, τους οποίους αφορά η
σχετική ρύθμιση, ανέρχεται σε 21.000, από τους οποίους 11.500 για χρέη από
στεγαστικά δάνεια, 8.500 για επιχειρηματικά δάνεια και 900 για ξενοδοχειακά
δάνεια.

Στάση αναμονής

Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι, από τους 21.000 δανειολήπτες ένας πολύ μικρός
αριθμός, μόλις 3.660 (το 17%), εμφανίστηκαν στις τράπεζες ζητώντας να υπαχθούν
στις ρυθμίσεις του νόμου.

Μάλιστα, από αυτούς, μόλις 650 προχώρησαν τελικά σε ρυθμίσεις με τις τράπεζες.
Οι τράπεζες αποδίδουν το μειωμένο ενδιαφέρον που επέδειξαν πολλοί οφειλέτες
στην προσδοκία που καλλιεργείται εντέχνως (από συγκεκριμένους κύκλους) ότι
σύντομα θα υπάρξει και νέα ρύθμιση για τα πανωτόκια, που θα είναι ακόμη πιο
ευνοϊκή από τις προηγούμενες.

Μαζικές αγωγές

Από την πλευρά του, πάντως, ο πρόεδρος της Ένωσης Καταναλωτών και Δανειοληπτών
Ελλάδος, κ. Τάκης Χριστοδουλόπουλος καλεί τους οφειλέτες μετά την απόφαση του
Εφετείου Αθήνας να προχωρήσουν σε μαζικές αγωγές κατά των τραπεζών, ενώ κάνει
λόγο για οφειλές από πανωτόκια που ανέρχονται σε πολλά τρισεκατομμύρια
δραχμές.

«H απόφαση του δικαστηρίου είναι πολύ σημαντική, καθώς κρίνεται ως
αντισυνταγματική μια διάταξη που απέτρεπε τους καταναλωτές να διεκδικήσουν την
επιστροφή των παρανόμως εισπραχθέντων ποσών», δήλωσε από την πλευρά της η κα
Παναγιώτα Καλαποθαράκου, αντιπρόεδρος της ΕΚΠΟΙΖΩ.

Εμπορική: H απόφαση αφορά τον συγκεκριμένο εγγυητή

Σε χθεσινή της ανακοίνωση η Εμπορική Τράπεζα υποστηρίζει ότι «η
συγκεκριμένη απόφαση του Εφετείου Αθηνών δεν αφορά συνολικά το θέμα των
λεγόμενων “πανωτοκίων”, αλλά αποτελεί μια μοναδική και συγκεκριμένη απόφαση
περί επιστροφής χρημάτων σε εγγυητή, ως αχρεωστήτως καταβληθέντων».

«H απόφαση του δικαστηρίου θεώρησε πως, παρ’ ότι στην εν λόγω σύμβαση δεν
υπήρχε σχετικός τίτλος περί ανατοκισμού, η Εμπορική νομιμοποιείτο να ζητήσει
και να εισπράξει επιπλέον τόκους, πλην όμως ο σχετικός όρος για τον ανατοκισμό
μετά το κλείσιμο των συμβάσεων δεν ήταν σαφής και γι’ αυτό υποχρέωσε την
τράπεζα να επιστρέψει το επιπλέον εισπραχθέν ποσό» αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Παρ’ όλα αυτά, η Εμπορική παραδέχεται ότι η δικαστική απόφαση αμφισβητεί τη
συνταγματικότητα του άρθρου 30 του νόμου για τα πανωτόκια – βάσει του οποίου
όσοι έχουν καταβάλει τόκους από ανατοκισμό δεν έχουν δυνατότητα να εισπράξουν
πίσω τα χρήματα αυτά. Απλώς συμφωνεί ότι αυτή η αμφισβήτηση δεν αφορά τη
συγκεκριμένη απόφαση, «αλλά αποτελεί επάλληλη – επικουρική σκέψη της
αποφάσεως».

H πρόθεση της τράπεζας να μην προσφύγει στον Άρειο Πάγο ερμηνεύθηκε ωστόσο από
νομικούς κύκλους ως προσπάθεια να μην πάρει έκταση το θέμα, αφού σε μια τέτοια
περίπτωση εκτιμούσαν ότι, λόγω της αντισυνταγματικότητας της διάταξης, η
υπόθεση θα ήταν χαμένη.