ANAKYKΛΩΣH Eυρώπη

H ανακύκλωση των απορριμμάτων άρχισε να απασχολεί σοβαρά τις κυβερνήσεις
πολλών ευρωπαϊκών κρατών από τις αρχές της δεκαετίας του ’90. Οι περισσότερες
αναγκάστηκαν να υιοθετήσουν μέτρα που προέκυψαν έπειτα από έντονες πιέσεις και
κριτική οικολογικών οργανώσεων, αλλά και εξαιτίας του διογκούμενου κλίματος
ανησυχίας για το περιβαλλοντικό μέλλον του πλανήτη. Σήμερα η κατάσταση στη
Γηραιά Ήπειρο μπορεί να δημιουργεί χαμόγελα στους υπέρμαχους της ανακύκλωσης

Βρετανία

Στη Βρετανία, περίπου το 20% των ελεγχόμενων απορριμμάτων ανακυκλώνεται ή
επαναχρησιμοποιείται, ενώ πρόθεση της κυβέρνησης είναι έως το 2005 να μειωθεί
κατά 40% η ποσότητα των απορριμμάτων που καταλήγει για ταφή.

Για τα σπίτια που διαθέτουν κήπο έχει εκπονηθεί ειδικό πρόγραμμα ώστε το 40%
αυτών να κάνουν κομποστοποίηση των οργανικών απορριμμάτων (αποφάγια,
κλαδέματα, κτλ) κατ’ οίκον και στη συνέχεια να χρησιμοποιούν το κομπόστ ως
λίπασμα.

H Ουαλία είναι η περιοχή όπου καταγράφηκε η τάση για εκμετάλλευση της
ενέργειας η οποία παράγεται από μεθόδους «χρήσης» των απορριμμάτων, όπως για
παράδειγμα μέσω της καύσης, είτε με τη βοήθεια του μεθανίου, αερίου που
παράγεται σε μεγάλες ποσότητες όταν τα οργανικά απορρίμματα αποσυντίθενται.

Δανία

Οι δήμοι έχουν αναλάβει τη διαχείριση και ανακύκλωση του 50% των απορριμμάτων
τους. Παράλληλα, μεταξύ της κυβέρνησης και της βιομηχανίας έχει υπογραφεί
εθελοντική συμφωνία για την ανακύκλωση του 80% του χαρτιού και χαρτονιού και
του 80% των πλαστικών.

Οι υψηλοί φόροι για την εισαγωγή αλουμινένιων κουτιών για ποτά τα κάνει
ασύμφορα. Έτσι, οι μπίρες και τα αναψυκτικά κυκλοφορούν στην αγορά μόνο σε
συσκευασία που ξαναγεμίζει.

Οι εισαγόμενες συσκευασίες μιας χρήσης μπορούν να κυκλοφορήσουν στη χώρα μόνο
εφόσον αναπτυχθούν συστήματα επιστροφής και ανακύκλωσής τους. Από τον
Ιανουάριο του 1997 απαγορεύεται και η ταφή των υλικών που μπορούν να καούν και
να παράγουν ενέργεια.

Ολλανδία

Στην Ολλανδία έχει επιτευχθεί η ανακύκλωση ή επαναχρησιμοποίηση του
57% των απορριμμάτων και η καύση τού 43%.

Πάγιος στόχος της ολλανδικής πολιτικής ήταν η δραστική μείωση των απορριμμάτων
που καταλήγουν στους XYTA, καθώς και η απαγόρευση της ταφής σκουπιδιών αν δεν
έχουν δεχθεί κατάλληλη επεξεργασία.

H κομποστοποίηση αποτελεί μέθοδο που έχει υιοθετηθεί σχεδόν από το σύνολο των
ολλανδικών νοικοκυριών, με αποτέλεσμα 1,5 εκατομμύριο τόνοι οργανικών
σκουπιδιών κάθε χρόνο να μετατρέπονται σε λίπασμα.

Ιταλία

H ευθύνη της ανακύκλωσης των απορριμμάτων ανήκει αποκλειστικά στους
δήμους, ωστόσο το ποσοστό στο οποίο αυτή πραγματοποιείται είναι εξαιρετικά
χαμηλό.

H ιταλική νομοθεσία προβλέπει την αύξηση της ανακύκλωσης από το 10% που
υπολογίζεται σήμερα στο 35% τα επόμενα έξι χρόνια.

Οι επιμέρους στόχοι αφορούν την αξιοποίηση γυαλιού και μετάλλων σε ποσοστό 50%
και του πλαστικού σε ποσοστό 40%. Νοικοκυριά και επιχειρήσεις θα πληρώνουν
τέλη ανάλογα με τα σκουπίδια που πετάνε.

Έχει προβλεφθεί και τέλος εγγυοδοσίας που αφορά το ποσό το οποίο επιστρέφεται
στον καταναλωτή, όταν επιστρέφει το «άχρηστο» αγαθό για αξιοποίηση και ανακύκλωση.

Γερμανία

H Γερμανία ανήκει στις χώρες που έχουν πετύχει τα μεγαλύτερα ποσοστά
ανακύκλωσης στα υλικά συσκευασίας. Οι πολίτες πληρώνουν τέλη καθαριότητας
ανάλογα με την ποσότητα των απορριμμάτων που πετάνε. Όμως, τα ανακυκλώσιμα
υλικά που συλλέγονται από τα συστήματα χωριστής διαλογής δεν χρεώνονται.

H Γερμανία ανήκει στις χώρες που έχουν πετύχει τα μεγαλύτερα ποσοστά ανακύκλωσης στα υλικά συσκευασίας

Το ποσοστό της επαναχρησιμοποίησης συσκευασίας που κυκλοφορεί στη γερμανική
αγορά ξεπερνάει το 75%.

Πολλές βιομηχανίες αναγκάστηκαν να μειώσουν τον όγκο και το βάρος των
προϊόντων τους, γεγονός που οδήγησε παράλληλα και στη μείωση χρήσης του
πλαστικού κατά 1 εκατομμύριο τόνους.

H γερμανική νομοθεσία προβλέπει την ατομική ευθύνη για επιστροφή και
ανακύκλωση των συσκευασιών για διακινητές και παραγωγούς.

Μεγάλες εταιρείες και σούπερ μάρκετ υποχρεώνονται να πληρώνουν τους φορείς που
συλλέγουν χαρτιά και άλλα υλικά για ανακύκλωση.

Σήμερα στη Γερμανία 9 στους 10 πολίτες ξεχωρίζουν τα απορρίμματά τους σε
διάφορες κατηγορίες όπως οργανικά απορρίμματα, χαρτί, γυαλί, ελαφρά υλικά
συσκευασίας (αλουμίνιο, πλαστικά, λευκοσίδηρος, κτλ) τα οποία στη συνέχεια ανακυκλώνονται.

Αυστρία

Από τον Ιούνιο του 1995 έχει τεθεί σε εφαρμογή ειδικός κανονισμός για
τις συσκευασίες. Παραγωγοί αλλά και διακινητές έχουν την υποχρέωση να
συλλέγουν όλες τις συσκευασίες εκτός αυτών που περιέχουν επικίνδυνες ουσίες.

Κάθε χρόνο, περίπου 700 χιλιάδες τόνοι απορριμμάτων συσκευασίας
συγκεντρώνονται από την ARA, την εταιρεία που έχει αναλάβει την ανάκτηση των
χρησιμοποιημένων υλικών.

Από αυτούς το 92%, περίπου 640 χιλιάδες τόνοι, οδηγούνται στα εργοστάσια ανακύκλωσης.

Γαλλία

Το 70% των αστικών απορριμμάτων υπόκειται σε επεξεργασία με στόχο την
ανακύκλωση και ανάκτηση υλικών ή ενέργειας.

Για την προώθηση της ανακύκλωσης συστάθηκε στα μέσα της δεκαετίας του ’90
το Eco-Emballages S.Α.

Αποτελεί δημιούργημα των βιομηχανιών και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης με στόχο
την ανάκτηση των υλικών συσκευασίας που έχουν την «πράσινη βούλα». Από αυτά
επιτυγχάνεται η ανακύκλωση τού 55% περίπου.

Σουηδία

Ανακυκλώνεται το 25% των απορριμμάτων που παράγονται.

H Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος έχει θέσει ως στόχο τη μείωση κατά 70% των
οικιακών απορριμμάτων που καταλήγουν στους χώρους ταφής.

Στη Σουηδία επιβάλλεται τέλος εγγυοδοσίας στις συσκευασίες ποτών με στόχο
την επιστροφή τους και την επαναχρησιμοποίησή τους.

Στη Σουηδία επιβάλλεται τέλος εγγυοδοσίας στις συσκευασίες ποτών με στόχο την επιστροφή τους και την επαναχρησιμοποίησή τους.

Παράδειγμα, για τα μπουκάλια επιστρέφεται στον καταναλωτή αντίτιμο που
αντιστοιχεί περίπου στο 1/5 της τιμής του προϊόντος. Το σύστημα αυτό έχει ως
αποτέλεσμα τη συλλογή τού 99% των γυάλινων μπουκαλιών. Όπως έχει αποδειχθεί, ο
μέσος όρος επαναχρησιμοποίησης κάθε μπουκαλιού είναι 33 φορές.

Επίσης το 55% της συνολικής κατανάλωσης χαρτιού, το 77% των εφημερίδων και του
χαρτονιού συσκευασίας συλλέγεται και ανακυκλώνεται, ανεβάζοντας τη Σουηδία
στην πρώτη θέση της σχετικής λίστας.

Νορβηγία

Βασικός στόχος της πολιτικής διαχείρισης των απορριμμάτων στη Νορβηγία
είναι: λιγότερα σκουπίδια και ορθή διαχείριση όσων τελικά παράγονται, μείωση
της ποσότητας των επικίνδυνων ουσιών στα απορρίμματα και προώθηση της ανακύκλωσης.

Σημαντική μείωση παρουσιάζουν οι χώροι απόρριψης απορριμμάτων. Αυτό οφείλεται
στην αύξηση των ποσοστών ανακύκλωσης.

Από το 8,3% του 1992, σήμερα η Νορβηγία έχει πετύχει την ανακύκλωση του 21%
των απορριμμάτων της. Αύξηση μόνο παρατηρείται στον αριθμό των XYTA στους
οποίους λειτουργούν συστήματα συλλογής βιοαερίου.

Ισπανία

H Ισπανία αντιμετωπίζει στο σύνολό της κοινά προβλήματα με την Ελλάδα
όσον αφορά την πολιτική διαχείρισης των σκουπιδιών. Μόνο η περιοχή της
Καταλωνίας φαίνεται να ξεφεύγει από τον γενικό κανόνα. Εκεί από το 1996
εφαρμόζεται οργανωμένα το σύστημα της χωριστής συλλογής υλικών σε όλες τις
κοινότητες με πληθυσμό άνω των 5.000 κατοίκων.

Με επιτυχία λειτουργεί και η μέθοδος της κομποστοποίησης στην Ταραγκόνα και
σε δήμους της Βαρκελώνης.

Μέχρι το 2005 αναμένεται να ολοκληρωθεί η κατασκευή 47 εργοστασίων κομποστοποίησης.