[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

H Ευρωπαϊκή Συνέλευση φθάνει στο τέλος της. Στις 20 Ιουνίου, στο
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Θεσσαλονίκης, η Συνέλευση θα παρουσιάσει επίσημα το
Σχέδιο Συντάγματος για τη διευρυμένη Ευρωπαϊκή Ένωση των είκοσι πέντε
κρατών-μελών. Το Σχέδιο Συντάγματος – που έχει ήδη δημοσιοποιηθεί αλλά
βρίσκεται ακόμη υπό διαπραγμάτευση – αποτελεί αντικείμενο πολιτικής
αντιπαράθεσης, κρίσεων και επικρίσεων. Τούτο είναι φυσικό. Είναι η πρώτη φορά
στην ιστορία της που η Ένωση αποκτά και τυπικά Σύνταγμα και επομένως δεν
μπορεί παρά, ως κορυφαία πολιτική εξέλιξη, να αποτελεί και αντικείμενο έντονης
πολιτικής αντιπαράθεσης. H πολιτικοποίηση της ενοποιητικής διαδικασίας συνιστά
ένα ιδιαίτερα θετικό φαινόμενο. Το Σχέδιο Συντάγματος, το οποίο θα αποτελέσει
αντικείμενο τελικής διαπραγμάτευσης στο πλαίσιο της Διακυβερνητικής Διάσκεψης,
που θα συγκληθεί στους επόμενους μήνες, αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς την
κατεύθυνση εμβάθυνσης της ενοποίησης παρά τα οποιαδήποτε προβληματικά του
στοιχεία.

Και το πλέον προβληματικό απ’ αυτό εμφανίζεται να είναι η τοποθέτηση προέδρου
με μακροχρόνια θητεία (2,5 χρόνων) στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και κατάργηση της
σημερινής, ανά εξάμηνο, εναλλαγής της προεδρίας. H πρόταση αυτή επικρίνεται
έντονα από ορισμένους. H ύπαρξη όμως σταθερού προέδρου στον ανώτατο πολιτικό
θεσμό της Ένωσης (Ευρωπαϊκό Συμβούλιο) είναι απολύτως αναγκαία στο μέτρο που
δεν υπονομεύει ή αντιστρατεύεται τον ρόλο και τις εξουσίες της Ευρωπαϊκής
Επιτροπής. H Επιτροπή θα πρέπει να παραμείνει ο κεντρικός υπερεθνικός θεσμός
του πολιτικού συστήματος της E.E. Αλλά είναι αδύνατο στη διευρυμένη Ένωση των
είκοσι πέντε να υπάρχει αλλαγή ανά εξάμηνο της προεδρίας στο επίπεδο του
Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ανάμεσα σε χώρες με περιορισμένες πολιτικές, στελεχικές
και άλλες δεξιότητες και ταυτόχρονα να έχουμε την αξίωση η Ένωση να λαμβάνεται
σοβαρά στο διεθνές σύστημα. Τούτο πολύ απλά δεν γίνεται. Ορθότερο θα ήταν ίσως
από θεσμικής άποψης, ο πρόεδρος της Επιτροπής να προεδρεύει ταυτόχρονα και του
Ευρωπαϊκού Συμβουλίου ως (ενιαίος) πρόεδρος της Ένωσης. Ατυχώς, η θέση αυτή
δεν συγκεντρώνει καμία υποστήριξη. H μόνη, επομένως, ρεαλιστική επιλογή είναι
η εκλογή σταθερού προέδρου από τα μέλη του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.

Ο Π.K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και πρόεδρος
του Ελληνικού Κέντρου Ευρωπαϊκών Μελετών (EKEM)