Κυβέρνηση Μπους στο… Ιράκ

Οι μάχες εξακολουθούν να μαίνονται στο Ιράκ, αλλά η συζήτηση για τα
μεταπολεμικά σενάρια έχει ανάψει: μυστικό σχέδιο για το μεταπολεμικό καθεστώς
του Ιράκ έχουν καταστρώσει οι ΗΠΑ, έγραψε χθες η «Γκάρντιαν», ενώ η «Μοντ»
προβάλλει τρία σενάρια.

Μεταπολεμικά σχέδια. Οι Αμερικανοί ήδη συζητούν για την κυβέρνηση στο Ιράκ μετά την πτώση του Σαντάμ

Σύμφωνα με τη βρετανική εφημερίδα, το μυστικό σχέδιο για το Ιράκ μετά τον
Σαντάμ Χουσεΐν προκαλεί διαφωνίες σε ανώτερο επίπεδο μέσα στην κυβέρνηση
Μπους. Βάσει του σχεδίου αυτού, η νέα ιρακινή κυβέρνηση θα αποτελείται από 23
υπουργεία, καθένα από τα οποία θα έχει επικεφαλής έναν Αμερικανό. Κάθε
υπουργείο θα έχει επίσης τέσσερις Ιρακινούς συμβούλους που θα διοριστούν από
τους Αμερικανούς. Η κυβέρνηση αυτή θα αναλάβει τη διοίκηση του Ιράκ πόλη με
πόλη: οι περιοχές που θα κηρύσσονται «απελευθερωμένες» από τον αρχηγό των
στρατιωτικών επιχειρήσεων, τον στρατηγό Τόμι Φρανκς, θα παραδίδονται στην
προσωρινή κυβέρνηση υπό τον γενικό έλεγχο του Τζέι Γκάρνερ, του Αμερικανού
απόστρατου στρατηγού, ο οποίος ορίστηκε για να ηγηθεί της στρατιωτικής κατοχής
του Ιράκ. Μέλη αυτής της προσωρινής κυβέρνησης φέρεται να έχουν ήδη φθάσει στο
Κουβέιτ.

Ο Πολ Γούλφοβιτς

Οι αποφάσεις για τη σύνθεση της κυβέρνησης αυτής βρίσκονται αποκλειστικά στα
χέρια των Αμερικανών, προσθέτει η «Γκάρντιαν», και ιδιαίτερα σε εκείνα του
υφυπουργού Άμυνας Πολ Γούλφοβιτς. Αυτό έχει ενοχλήσει τον Γκάρνερ, ο οποίος
είναι επισήμως επικεφαλής, αλλά υποχρεώθηκε να αποδεχθεί αμφιλεγόμενους
Ιρακινούς σε ρόλους συμβούλων. Ο πιο αμφιλεγόμενος που προτείνει ο Γούλφοβιτς
είναι ο Άχμεντ Τσαλαμπί, επικεφαλής της αντιπολίτευσης του ιρακινού Εθνικού
Κογκρέσου, και οι στενοί συνεργάτες του, ανάμεσα στους οποίους και ο ανιψιός
του. Πρώην τραπεζίτης, δεν έχει ζήσει στο Ιράκ από το 1956 και έχει μικρή
υποστήριξη στη χώρα. Ωστόσο είναι ο άνθρωπος που προκρίνει το Πεντάγωνο και
από τους ισχυρότερους υποστηρικτές του είναι ο υπουργός Άμυνας Ντόναλντ
Ράμσφελντ. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ και η CIA, από την άλλη, τον αντιμετωπίζουν με
βαθιά καχυποψία. Όσο για τον ίδιο, ήθελε να γίνει πρωθυπουργός στην προσωρινή
κυβέρνηση και δηλώνει απογοητευμένος που μια τέτοια θέση δεν προβλέπεται στο
σχέδιο των ΗΠΑ. Αντ’ αυτής, του προτείνουν θέση συμβούλου στο υπουργείο
Οικονομικών.

Τα άλλα σενάρια

Η γαλλική «Λε Μοντ» επικαλείται τα τρία σενάρια που προτείνει η ανεξάρτητη
ομάδα εμπειρογνωμόνων International Crisis Group (ICG) – η οποία συνιστά
πάντως εκείνο που προβλέπει την εγκαθίδρυση από τον ΟΗΕ μιας πολιτικής αρχής
βασισμένης σε μια πολυεθνική δύναμη.

Το πρώτο σενάριο προβλέπει πως όλες οι εξουσίες θα δοθούν σε μια αμερικανική
διοίκηση. Οι ΗΠΑ θα διαχειριστούν άμεσα τη χώρα ίσως για δύο χρόνια πριν
δώσουν τη σκυτάλη στους Ιρακινούς. Πρόκειται για το σενάριο που αναφέρει η
«Γκάρντιαν», στο οποίο αντιτίθεται το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, σύμφωνα με την ICG,
και το οποίο προωθεί το Πεντάγωνο. Η ICG υπογραμμίζει πάντως πως τίποτε δεν
έχει αποφασιστεί ακόμη, ούτε καν τα «βασικά ζητήματα».

Σύμφωνα με το δεύτερο σενάριο, μια προσωρινή ιρακινή αρχή θα εγκαθιδρυθεί μετά
το τέλος των μαχών, είτε από τις ΗΠΑ είτε από τον ΟΗΕ. Θα παραμείνει μέχρι να
υπάρξουν οι συνθήκες για να οργανωθούν εκλογές. «Αυτήν τη στιγμή, η
αμερικανική κυβέρνηση μοιάζει να διστάζει ανάμεσα σε αυτό και το προηγούμενο
σενάριο», γράφει η ICG, προσθέτοντας ότι μπορεί τελικά να προκριθεί μια
σύνθεση των δύο: μια ιρακινή αρχή «ντουμπλαρισμένη», σε όλες τις συνιστώσες
της, από Αμερικανούς.

Ο ρόλος του ΟΗΕ

Το τρίτο σενάριο προβλέπει μια μεταβατική πολιτική διοίκηση, την οποία θα
αναλάβουν άμεσα τα Ηνωμένα Έθνη. «Ακόμη κι αν οι ΗΠΑ ήταν έτοιμες να του τον
παραχωρήσουν, ο ΟΗΕ δεν είναι πρόθυμος να διαδραματίσει αυτό τον πρωτεύοντα
ρόλο», σημειώνει η ICG, σύμφωνα με την οποία όλοι παραδέχονται πως ο άμεσος
και «εν δυνάμει πιο επικίνδυνος στόχος» μετά τον πόλεμο θα είναι να διατηρηθεί
η τάξη σε ένα Ιράκ γεμάτο πολλαπλές πολιτικές, κοινωνικές, εθνοτικές και
θρησκευτικές αντιπαλότητες, αντικείμενο πολλαπλών εσωτερικών και εξωτερικών
επιβουλών και θέατρο ξεκαθαρίσματος λογαριασμών.