Το νέο Ιράκ,η Τουρκία και η Ελλάδα

Αν και ο πόλεμος βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη και ποικίλλουν οι
εκτιμήσεις σε ό,τι αφορά τη χρονική του διάρκεια, η ασυμμετρία στον συσχετισμό
δυνάμεων προδιαγράφει την τελική του έκβαση. Η κατάρρευση του Σαντάμ Χουσεΐν
θα αναδείξει το Ιράκ σε «φίλη» προς τις ΗΠΑ χώρα και θα επαναχαράξει τον
γεωστρατηγικό χάρτη της περιοχής.

Ένας από τους μεγαλύτερους χαμένους αυτής της εξέλιξης είναι η Τουρκία. Ο
ρόλος της ως «προμαχώνας» έναντι του «επικίνδυνου εχθρού Σαντάμ Χουσεΐν»
εξανεμίζεται, καθώς το Ιράκ μετατρέπεται σε σύμμαχο της Ουάσιγκτον, ενώ
ταυτόχρονα αναβαθμίζεται η συνεργασία Αμερικανών και Κούρδων.

Το βάρος της «παρακολούθησης» χωρών όπως η Συρία και το Ιράν, αλλά και της
περιφερειακής «προστασίας» του Ισραήλ, μετατοπίζεται από την Άγκυρα στη
Βαγδάτη. Στο οικονομικό πεδίο, τα τεράστια αποθέματα του ιρακινού πετρελαίου
περνούν σε «φιλικά χέρια», περιορίζοντας εκ των πραγμάτων τη στρατηγική
σημασία της ροής του μαύρου χρυσού από το Μπακού στο Σεϊχάν της Τουρκίας.

Λανθασμένοι χειρισμοί

Τη θέση της Άγκυρας δεν βοηθούν ούτε οι ατυχείς χειρισμοί των τελευταίων μηνών
εκ μέρους της πολιτικής και στρατιωτικής της ηγεσίας, που το μόνο που
κατάφεραν είναι να δημιουργήσουν αυστηρούς επικριτές της Τουρκίας τόσο στην
κυβέρνηση Μπους όσο και στο Κογκρέσο, αλλά και στα στρατηγικά ιδρύματα που
αναλύουν την αμερικανική εξωτερική και αμυντική πολιτική, όπου οι συνέπειες
για την Άγκυρα θα είναι μακροχρόνιες.

Φυσικά, η Τουρκία δεν πρόκειται να εξελιχθεί σε εχθρό των ΗΠΑ. Για τους
Αμερικανούς παραμένει μοντέλο μουσουλμανικής κοσμικής δημοκρατίας. Τώρα, όμως,
η έμφαση θα δοθεί στον εκδημοκρατισμό μιας αραβικής χώρας με την ελπίδα να
λειτουργήσει αυτή ως μοντέλο για τον υπόλοιπο αραβικό κόσμο. Το βέβαιο είναι
ότι μετά τον πόλεμο η στρατηγική σημασία της Άγκυρας και κατ’ επέκταση οι
δυνατότητές της να επηρεάσει την Ουάσιγκτον θα είναι αισθητά μειωμένες σε
σχέση με το πρόσφατο παρελθόν.

Ισορροπία…

Αντίθετα, η πολιτική απόφαση της Ελλάδας για την άμεση παροχή του εναέριου
χώρου (σε αντίθεση με το παρατεταμένο «παζάρι» της Τουρκίας) και η χρήση της
βάσης της Σούδας ενισχύουν τη θέση της και περιορίζουν τη δυσφορία που υπάρχει
στην Ουάσιγκτον για τη δημόσια κριτική εκ μέρους κυβερνητικών στελεχών, την
οποία θα εκφράσουν αύριο στον υπουργό Άμυνας κ. Παπαντωνίου ο ομόλογός του
Ντόναλντ Ράμσφελντ και η Κοντολίζα Ράις.

Σε αυτή την κρίσιμη χρονική συγκυρία για τη γεωστρατηγική σκακιέρα της
περιοχής, η υιοθέτηση προσεκτικής στάσης από την κυβέρνηση – κάτι που
επιβάλλει και η άσκηση της προεδρίας της Ε.Ε. – μόνο οφέλη μπορεί να αποφέρει
στη χώρα.