Οδηγός Πώs θα επιλέξετε τι σαs ταιριάζει

Η λήψη δανείου για απόκτηση επαγγελματικής στέγης από μια επιχείρηση ή
έναν ελεύθερο επαγγελματία σημαίνει και τη δημιουργία μιας μακροπρόθεσμης
υποχρέωσης προς την τράπεζα. Ο υποψήφιος δανειολήπτης, πριν επιλέξει την
τράπεζα και το χρηματοδοτικό πρόγραμμα, πρέπει να διερευνήσει μια σειρά
ζητημάτων, τα οποία επηρεάζουν άμεσα το κόστος δανεισμού και κατ’ επέκταση τη
βιωσιμότητα του ιδίου ή της επιχείρησής του. Γι’ αυτόν τον λόγο επιβάλλεται
έρευνα αγοράς πριν από την τελική απόφαση, ώστε να επιλεγεί το προϊόν που
ταιριάζει περισσότερο στις ιδιαίτερες ανάγκες τού καθενός και να εξασφαλιστεί
η άνετη εξόφληση του δανείου.

Συγκεκριμένα, οι τραπεζίτες συστήνουν, πριν προχωρήσει ο υποψήφιος
δανειολήπτης στη υπογραφή τής σχετικής σύμβασης, να εξετάσουν τα εξής:

Το είδος του επιτοκίου

Στην αγορά προσφέρονται προϊόντα με σταθερό ή κυμαινόμενο επιτόκιο. Σε
γενικές γραμμές τα σταθερά επιτόκια είναι υψηλότερα από τα κυμαινόμενα και
ισχύουν μόνο για τα πρώτα χρόνια εξόφλησης, ωστόσο εξασφαλίζουν σταθερές
δόσεις, ανεξάρτητα από το πώς θα κινηθεί το κόστος του χρήματος. Από την άλλη,
τα κυμαινόμενα επιτόκια δημιουργούν ρίσκο, καθώς η τράπεζα έχει το δικαίωμα να
τα μεταβάλλει όποτε θέλει, με αποτέλεσμα την αύξηση των δόσεων που απομένουν.
Εάν επιλεγεί το σταθερό επιτόκιο, ο πελάτης πρέπει να ζητήσει διευκρινίσεις
για τις δυνατότητες που θα έχει μόλις λήξει η περίοδος σταθερού επιτοκίου.
Δηλαδή αν θα μπορεί να επιλέξει για μία ακόμη περίοδο σταθερό επιτόκιο ή θα
υποχρεωθεί να πληρώνει δόσεις υπολογισμένες βάσει των κυμαινόμενων επιτοκίων
που θα ισχύουν τότε.

Ο τρόπος εκταμίευσης

Όταν πρόκειται για αγορά έτοιμου ακινήτου, η εκταμίευση γίνεται εφάπαξ
και όλα είναι ξεκάθαρα. Στην περίπτωση όμως της κατασκευής, οι εκταμιεύσεις
γίνονται σταδιακά, ανάλογα με την πρόοδο των εργασιών. Η τράπεζα συνήθως
καθορίζει τον χρόνο ελέγχου τής προόδου των εργασιών και δεν προχωρά στη
χορήγηση των χρημάτων αν δεν πιστοποιηθεί η προσυμφωνηθείσα με τον πελάτη
ολοκλήρωση συγκεκριμένου μέρους της κατασκευής. Γι’ αυτόν τον λόγο οι
τραπεζίτες συμβουλεύουν τους δανειολήπτες, πριν υπογράψουν τη σύμβαση με την
τράπεζα, να συνεννοούνται με τον εργολάβο και να δημιουργούν ένα σχέδιο,
προκειμένου οι εκταμιεύσεις να συμπίπτουν χρονικά κάθε φορά με τη
χρηματοδότηση του κατασκευαστή. Εξάλλου, στην περίπτωση των τμηματικών
εκταμιεύσεων, ο πελάτης πληρώνει τις δόσεις για το ποσό που του έχει μέχρι
εκείνη τη στιγμή χορηγηθεί.

Η περίοδος χάριτος

Ιδιαίτερα για όσους αρχίζουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα
παράλληλα με τη λήψη δανείου, υπάρχουν προϊόντα που προσφέρουν περίοδο χάριτος
για μερικούς μήνες, έτσι ώστε να μπορέσει ο πελάτης να αντεπεξέλθει οικονομικά
στα πρώτα του επαγγελματικά βήματα, όπου τα έξοδα «τρέχουν». Κατόπιν
συνεννοήσεως με την τράπεζα κατά τη διάρκεια της περιόδου χάριτος, ο πελάτης
πληρώνει είτε μόνο τους τόκους ή τίποτα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα μετά τη λήξη
της περιόδου αυτής, ο δανειολήπτης να πληρώνει αυξημένες δόσεις. Για τον λόγο
αυτόν απαιτείται όσο το δυνατόν περισσότερο ακριβής προγραμματισμός των
μελλοντικών υποχρεώσεων και εσόδων, έτσι ώστε να είναι δυνατή η πληρωμή των
(αυξημένων) δόσεων.

Ποινές πρόωρης εξόφλησης

Στα δάνεια τακτής λήξης, δηλαδή σε αυτά που έχουν συγκεκριμένη χρονική
διάρκεια, οι περισσότερες τράπεζες επιβάλλουν ποινή πρόωρης εξόφλησης, που
συνήθως κυμαίνεται από 1%-2% επί του προεξοφλούμενου ποσού. Αντίθετα, στα
δάνεια που έχουν τη μορφή αλληλόχρεων ανοιχτών λογαριασμών, ο πελάτης πληρώνει
κάθε μήνα μόνο τους τόκους και το κεφάλαιο καταβάλλεται χωρίς καμία επιβάρυνση
όποτε εκείνος έχει την οικονομική δυνατότητα. Βασικό κριτήριο για την επιλογή
μίας εκ των δύο μορφών δανείου είναι η εποχικότητα που χαρακτηρίζει τον κλάδο
στον οποίο δραστηριοποιείται μια επιχείρηση. Αν η αγορά της επιχείρησης
χαρακτηρίζεται από διακυμάνσεις των εσόδων μέσα στον χρόνο, τότε προτιμότερο
είναι το «ανοιχτό» δάνειο, έτσι ώστε να μπορεί χωρίς επιπλέον κόστος να
εξοφλεί όποτε μπορεί τις δόσεις. Το μειονέκτημα των συγκεκριμένων δανείων
είναι ότι έχουν κυμαινόμενο επιτόκιο. Πάντως, μερικά δάνεια τακτής λήξης
επιτρέπουν την καταβολή άνισων δόσεων κατά τη διάρκεια μιας χρήσης, κατόπιν
ειδικής συμφωνίας με τον πελάτη, έτσι ώστε σε προκαθορισμένους μήνες του έτους
να καταβάλλονται μεγαλύτερες δόσεις.

Οι τράπεζες συμβουλεύουν τους δανειολήπτες, πριν υπογράψουν τη σύμβαση με την
τράπεζα, να συνεννοούνται με τον εργολάβο και να δημιουργούν ένα σχέδιο,
προκειμένου οι εκταμιεύσεις να συμπίπτουν χρονικά κάθε φορά με τη
χρηματοδότηση του κατασκευαστή