Διαστάσεις Δεκατέσσερα τραγούδια για τους αθώους

Ακούω το σφύριγμα του ατμόπλοιου, με την αγάπη μου που φεύγει / Φεύγει για
την Αλβανία, άραγε πότε θα γυρίσει; / Θα γυρίσει την άνοιξη με το ξίφος
ματωμένο / Κι αν με βρει παντρεμένη, αχ τι λύπη, αχ τι πόνος! («Ακούω το
σφύριγμα του ατμόπλοιου»)

«Μπέλλα τσάο»: ο Φραντσέσκο ντε Γκρέγκορι και η Τζοβάνα Μαρίνι ερμηνεύουν στρατευμένα ιταλικά τραγούδια

Αγρότες και αγρότισσες που δουλεύουν μες στον καυτό ήλιο, στους ορυζώνες της
κοιλάδας του Πάδου. Πλοία με μετανάστες που ναυαγούν. Ρομαντικοί αναρχικοί που
καταλήγουν άδικα στη φυλακή ή στην ηλεκτρική καρέκλα. Η εξέγερση του 1848 στη
Βενετία, την «πιο όμορφη πόλη». Κόκκινες σημαίες, πόλεμοι και διαδηλώσεις. Κι
ένα πρωτότυπο τραγούδι αφιερωμένο στους επιβάτες τρίτης κατηγορίας του
Τιτανικού. Μνήμες μιας Ιταλίας εξαφανισμένης. Ποιος θα το πίστευε ότι τέτοια
θέματα θα είχαν απήχηση τη σημερινή εποχή, και ότι το σχετικό CD με τίτλο «Το
σφύριγμα του ατμόπλοιου» θα πουλούσε 100.000 αντίτυπα μέσα σε έναν μήνα;

Στις 22 Αυγούστου, στη Βοστώνη της Αμερικής / Οι Σάκκο και Βαντσέττι
οδηγούνται στην ηλεκτρική καρέκλα / Με ένα ηλεκτροσόκ / Στον άλλο κόσμο θα
τους στείλουν/ (…) Όλοι φωνάζουν πως είναι αθώοι / Μα ο πρόεδρος Φούλερ
επιείκεια δεν δείχνει / Αντίο φίλοι και συναγωνιστές / Ζήτω η Ιταλία,
κάτω ο βασιλιάς. («Σάκκο και Βαντσέττι»)

Η ιδέα ήλθε στον Φραντσέσκο ντε Γκρέγκορι όταν είδε την απήχηση που είχε στη
νεολαία η ροκ εκδοχή της Απόπειρας κατά του Τολιάτι, ενός επεισοδίου το οποίο
δεν ήταν πολύ γνωστό μέχρι τότε στην Ιταλία. Μίλησε τότε με την Τζοβάνα
Μαρίνι, ένα «πραγματικό ζωντανό αρχείο της λαϊκής μουσικής», και αποφάσισαν να
ηχογραφήσουν έναν δίσκο με 14 τραγούδια επαναστατικής μνήμης. Τον αριθμό ίσως
να τον διάλεξαν επειδή 14 ήταν και τα τραγούδια του δίσκου που ηχογράφησε
πρόσφατα ο Σίλβιο Μπερλουσκόνι για φιλανθρωπικούς σκοπούς. Οι Ιταλοί θα έχουν
έτσι αυτά τα Χριστούγεννα προσφορές για όλα τα γούστα.

Στις 11 η ώρα της 14ης του Ιούλη / Εβγαινε ο Τολιάτι απ’ τη Βουλή / Όταν
δέχθηκε τέσσερις σφαίρες / Από έναν άνανδρο και άκαρδο φοιτητή. («Η απόπειρα
κατά του Τολιάτι»)

Ο Φραντσέσκο ντε Γκρέγκορι είναι παιδί της επανάστασης που έκαναν στα τέλη της
δεκαετίας του ’50 οι cantautori, οι τραγουδοποιοί της Ιταλίας. Η Τζοβάνα
Μαρίνι είναι μια ακούραστη ερευνήτρια της ιταλικής μουσικής. Και οι δύο
προέρχονται από το θρυλικό PCI. Όμως αρνούνται ότι ο δίσκος τους είναι
πολιτικός. Όπως λένε στη Ρεπούμπλικα, «τραγουδάμε για όλους τους
αθώους».

Πρωί-πρωί, πριν καλά-καλά ξυπνήσουμε / Ω μπέλλα τσάο, μπέλλα
τσάο / Μπέλλα τσάο, τσάο, τσάο / Πρωί-πρωί, πριν
καλά-καλά ξυπνήσουμε / Στους ορυζώνες εκεί κάτω πρέπει να πάμε / Κι ανάμεσα
στα έντομα και στα κουνούπια / Πρέπει να δουλέψουμε σκληρά / (…) Μα θα ‘ρθει
η μέρα που όλοι εμείς / Θα δουλεύουμε στη λευτεριά. («Μπέλλα Τσάο»)