Θα μπορούσαμε να είχαμε μιλήσει για τον Τζον Λένον που ήταν φίλος του και
είχε γράψει για εκείνον το τραγούδι «Power to the people», για τις περιπέτειές
του στη Βολιβία ή για το ένα από τα μυθιστορήματά του - «Στον Ίσκιο της
Ροδιάς» - που είχα διαβάσει πρόσφατα στα ελληνικά.





Αντιπολεμική διαδήλωση. Ο Ταρίκ Αλί ελπίζει σε μια αντίσταση από την καρδιά
της ίδιας της Αμερικής


Ο Πακιστανός συγγραφέας και διανοούμενος, Ταρίκ Αλί, από τα πιο γνωστά ονόματα
της Γενιάς του '68, όμως, ήταν στην Κωνσταντινούπολη, την περασμένη εβδομάδα,
για την παρουσίαση της μετάφρασης του βιβλίου του «Η σύγκρουση των
φονταμενταλισμών». Και ο τίτλος οδήγησε την κουβέντα...


Πώς βλέπετε το μέλλον του ισλαμικού κόσμου; Πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι για
μια ισλαμική κοινωνία να γίνει δημοκρατική;


Αντιστρατεύομαι την ιδέα ότι υπάρχει κάτι το εγγενές στην ισλαμική κοινωνία,
που την εμποδίζει να γίνει δημοκρατική. Κοιτώντας την Ιστορία του 20ού αιώνα,
βλέπω ότι ο ισλαμικός κόσμος χτυπήθηκε από τα ίδια παλιρροϊκά κύματα με όλο
τον κόσμο: εθνικισμό, κομμουνισμό, λαϊκισμό και την επιστροφή στη μεταμοντέρνα
«πολιτική ταυτοτήτων», μετά την κατάρρευση του κομμουνισμού. Στην επιστροφή
αυτή, το Ισλάμ πήρε μορφή πολιτικής δύναμης. Αλλά, το φονταμενταλιστικό Ισλάμ,
το Ισλάμ του Οσάμα Μπιν Λάντεν, δημιουργήθηκε από τις Ηνωμένες Πολιτείες της
Αμερικής (ΗΠΑ), εξοπλίσθηκε από αυτές, εκπαιδεύτηκε από αυτές κατά του
«ψυχροπολεμικού εχθρού». Δεν είναι κάτι που πρόβαλε οργανικά μέσα από τον
ισλαμικό κόσμο. Οι φονταμενταλιστές δεν έπεσαν από τον ουρανό, τους
προετοίμασαν, τους εκπαίδευσαν.


Έχετε πει ότι οι Αμερικανοί είναι φονταμενταλιστές (σκέπτονται και ενεργούν
όπως εκείνοι) και ότι η 11η Σεπτεμβρίου έριξε τη μάσκα του αμερικανικού
ιμπεριαλισμού. Είναι αλήθεια αυτό;


Νομίζω ότι είναι έτσι. Οι ΗΠΑ παρίσταναν κάτι άλλο, έλεγαν πολεμήσαμε εναντίον
της Βρετανικής Αυτοκρατορίας και λοιπά. Αυτά εξατμίστηκαν και τώρα λένε όσο
πιο ανοιχτά γίνεται: Είμαστε αυτοκρατορία, είμαστε η μόνη αυτοκρατορία και θα
χρησιμοποιήσουμε όλα τα αναγκαία μέσα για να διατηρήσουμε την ηγεμονία μας επί
της Γης.


Εννοείτε, ίσως, συγκεκριμένα τον πόλεμο που σχεδιάζεται εναντίον του Ιράκ;






Τι είναι ο πόλεμος αυτός; Κανένας δεν πιστεύει ότι έχει να κάνει με το
οπλοστάσιο του Σαντάμ, όλοι γνωρίζουν ότι αυτό είναι ψέμα και ότι ο λόγος
είναι το πετρέλαιο. Θέλουν να αλώσουν την δεύτερη σε αποθέματα πετρελαίου
αραβική χώρα, για να προσπαθήσουν να ανακατατάξουν ολόκληρο τον κόσμο σύμφωνα
με το δικό τους συμφέρον. Στο άμεσο μέλλον, το αποτέλεσμα της κατοχής του Ιράκ
θα έχει ως αποτέλεσμα περισσότερη τρομοκρατία.


Στην παρούσα συγκυρία - παξ αμερικάνα -, νομίζετε ότι θα υπάρξει κάποια
δύναμη που θα μπορέσει να αντικρούσει την συνεχώς ογκούμενη ηγεμονία των ΗΠΑ;


Νομίζω ότι θα γεννηθεί αντίσταση. Πώς, πού και με τι μορφή, δεν μπορούμε να
προβλέψουμε ακόμη. Ελπίζω να προέλθει από την καρδιά της ίδιας της Αμερικής.
Διαφωνώ πάντοτε με τον βλακώδη αντιαμερικανισμό - που λέει ότι οτιδήποτε
αμερικανικό είναι κακό -, υπάρχει στην Αμερική μακρά παράδοση διαφωνίας - η
πρώτη αντιιμπεριαλιστική ένωση είχε δημιουργηθεί στην Αμερική με εμπνευστή τον
Μαρκ Τουέιν. Η παράδοση αυτή συνεχίζεται και πιστεύω ότι θα αναπτυχθεί, αν οι
ΗΠΑ συνεχίσουν να προχωρούν όλο και πιο αχαλίνωτα, όλο και πιο έξαλλα.


Στον τουρκικό Τύπο γράφεται πια όλο και σαφέστερα ότι η Τουρκία θα
συμμετάσχει στον πόλεμο εναντίον του Ιράκ. Τι σκέφτεστε γι' αυτό;


Σκέφτομαι ότι θα είναι μια τρέλα η συμμετοχή σ' αυτόν τον πόλεμο. Το κόμμα που
μόλις ήρθε στην εξουσία δεν τον θέλει, ο τουρκικός στρατός είναι σοβαρά
διχασμένος, δεν θέλουν να αναμειχθούν, αλλά πιέζονται. Είναι ενδιαφέρον το
γεγονός ότι οι δύο χώρες του ΝΑΤΟ, που η μία είναι στη δεξιά τσέπη των ΗΠΑ και
η άλλη στην αριστερή, είναι η Βρετανία και η Τουρκία. Υπήρξαν και οι δύο
κέντρα μεγάλων αυτοκρατοριών. Σκέφτομαι ότι η κατάσταση στην οποία έχουν
περιπέσει, έχει να κάνει με το γεγονός ότι είχαν συνηθίσει να βάζουν άλλους να
γονατίζουν μπροστά τους, γνωρίζουν τι σημαίνει η «γονατιστή στάση» και γι'
αυτό έχουν προσαρμοστεί με ευκολία σ' αυτήν.


Η Τουρκία θα μπορούσε, όμως, να αποτελέσει και «γέφυρα» ανάμεσα στη Δύση
και την Ανατολή, ένα μοντέλο...


Η Τουρκία μόλις εξέλεξε μια ισλαμιστική κυβέρνηση. Και μπορεί αυτό να είναι το
ίδιο όπως η χριστιανοδημοκρατία στη Γερμανία, την Ιταλία ή τον προτεσταντικό
φονταμενταλισμό των ΗΠΑ. Δύσκολα, όμως, θα έλεγε κανείς ότι αποτελούν μοντέλο.
Κατά βάση, εδώ, έχουμε μια χώρα που θέλησε να εγκαθιδρύσει το μοντέλο της
Γαλλικής Δημοκρατίας, αλλά απέτυχε. Τώρα, γίνεται προσπάθεια αλλαγής. Ελπίζω
να τα καταφέρουν, δεν πιστεύω όμως ότι είναι δυνατόν να αποτελέσουν μοντέλο.


Ποιο είναι, κατά τη γνώμη σας, το κύριο πρόβλημα της Τουρκίας;


Ότι οι ΗΠΑ την στήριξαν, γιατί είχαν ανάγκη τη γεωστρατηγική της θέση και
ενθάρρυναν τον τουρκικό στρατό να διατηρεί τον έλεγχο στα πάντα.


Ποιος είναι



Ο Ταρίκ Αλί γεννήθηκε και σπούδασε στο Πακιστάν και αργότερα στην Οξφόρδη. Ζει
στη Βρετανία. Έχει γράψει πάνω από είκοσι βιβλία για την παγκόσμια ιστορία και
πολιτική, βιογραφίες, πέντε μυθιστορήματα, καθώς και σενάρια για τη σκηνή και
την οθόνη. Ήταν στην Αθήνα τον Απρίλιο του 1967 - τρεις ημέρες πριν βγουν
στους δρόμους τα τανκς των συνταγματαρχών. Θα ξανάρθει τον επόμενο Φεβρουάριο
που θα βγει στα ελληνικά το βιβλίο του «Η σύγκρουση των φονταμενταλισμών».

Ακολουθήστε στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, από