Όλοι δηλώνουν… υποψήφιοι

Σε μια εξέλιξη με σουρεαλιστικές διαστάσεις, ο μεγάλος ηττημένος (αδικημένο
θα τον περιέγραφαν οι υποστηρικτές του) των προηγούμενων αμερικανικών εκλογών,
Αλ Γκορ, εγκαινίασε ουσιαστικά την προεκλογική εκστρατεία για τις επόμενες
εκλογές, όχι με την ανακοίνωση νέας υποψηφιότητάς του αλλά, αντίθετα, με την
απόφασή του να μη διεκδικήσει την Προεδρία το 2004. Και όλα αυτά… δύο χρόνια
πριν από τις επόμενες εκλογές.

Άνδρες έτοιμοι για όλα. Από αριστερά Τομ Ντασλ, Ντικ Γκέπχαρτ, Τζον Έντουαρντς, Τζον Κέρι, Χάουαρντ Ντιν

Η κίνηση του πρώην αντιπροέδρου αλλάζει τη δυναμική των επόμενων εκλογών,
δημιουργεί νέους συσχετισμούς δυνάμεων και εισάγει το στοιχείο της
αβεβαιότητας. Η απόσυρσή του προκαλεί προβληματισμό στο «προεκλογικό
επιτελείο» του κ. Μπους, καθώς οι δημοσκοπήσεις έδειχναν τον νυν πρόεδρο να
προηγείται του πρώην αντιπάλου του με 20 ποσοστιαίες μονάδες, κάτι που δεν
είναι βέβαιο ότι θα συμβεί με όποιον υποψήφιο επιλέξει τώρα το Δημοκρατικό
Κόμμα.

Υψηλή δημοτικότητα. Η δημοτικότητα του προέδρου Μπους παραμένει υψηλή
(σταθερά γύρω στο 65%) ως αποτέλεσμα της συναισθηματικής φόρτισης και της
εθνικής συσπείρωσης που ακολούθησαν την 11η Σεπτεμβρίου, και απέδωσε κομματικά
οφέλη στις πρόσφατες εκλογές για το Κογκρέσο. Παρά ταύτα, αυτό δεν φαίνεται να
πτοεί τους Δημοκρατικούς. Σε αντίθεση με το 1991, όταν το απίστευτα υψηλό
ποσοστό αποδοχής (91%) του πατέρα Μπους μετά τον Πόλεμο του Κόλπου είχε
αποτρέψει τα ηγετικά στελέχη των Δημοκρατικών από τη διεκδίκηση της Προεδρίας
– με αποτέλεσμα να «προκύψει» ένας νεαρός κυβερνήτης από τη μικρή πολιτεία του
Άρκανσο, ονόματι Μπιλ Κλίντον – αυτή τη φορά όλα τα «μεγάλα ονόματα» του
Δημοκρατικού Κόμματος δηλώνουν παρόντες και έτοιμοι να συγκρουσθούν με τον
Τζορτζ Μπους: ο ηγέτης του κόμματος στη Γερουσία Τομ Ντασλ, ο μέχρι τώρα
ηγέτης στη Βουλή Ντικ Γκέπχαρτ, ο υποψήφιος αντιπρόεδρος το 2000 Τζο
Λίμπερμαν, ο έμπειρος γερουσιαστής και ήρωας του Βιετνάμ Τζον Κέρι, το
ανερχόμενο αστέρι του κόμματος γερουσιαστής Τζον Έντουαρντς, ο κυβερνήτης του
Βερμόντ Χάουαρντ Ντιν, ενώ ακόμη και ο πρώην διεκδικητής του χρίσματος το…
1984, Γκάρι Χαρτ, φέρεται να εξετάζει την πιθανότητα μιας νέας εκστρατείας για
την Προεδρία. Όλοι θα λάβουν τις τελικές τους αποφάσεις μέσα στις επόμενες
εβδομάδες και αφού προηγουμένως σταθμίσουν τη δυνατότητά τους να προσελκύσουν
όχι μόνο ψηφοφόρους αλλά και, την αναγκαία πλέον, οικονομική υποστήριξη.

Εθνική ασφάλεια. Έχοντας διδαχθεί από το αποτέλεσμα των πρόσφατων
εκλογών για το Κογκρέσο, και θέλοντας να μην επιτρέψουν στον κ. Μπους την
πολιτική εξαργύρωση του θέματος της εθνικής ασφάλειας, όλοι υιοθετούν
πατριωτικούς τόνους στην εκστρατεία κατά της τρομοκρατίας, δηλώνουν υπέρμαχοι
των μέτρων για την ενίσχυση της εσωτερικής ασφάλειας, και εμφανίζονται
επικριτές του Σαντάμ Χουσεΐν, έστω και αν αρκετοί εξ αυτών αμφισβητούν την
ορθότητα μιας πολεμικής επίθεσης κατά του Ιράκ.

Αυτά επειδή, ιστορικά, η «αχίλλειος πτέρνα» των Δημοκρατικών υπήρξε η εθνική
ασφάλεια και η εξωτερική πολιτική, τομείς όπου αντιμετωπίζονται από την κοινή
γνώμη ως υποχωρητικοί. Όσο το επίκεντρο της προσοχής βρίσκεται σε πολεμικές
επιχειρήσεις (από την τρομοκρατία έως το Ιράκ) οι Δημοκρατικοί γνωρίζουν ότι
βρίσκονται σε δυσμενή θέση. Γι’ αυτό έχουν ήδη αρχίσει κινήσεις
«αυτοπροστασίας». Οι κ. Γκέπχαρτ και Λίμπερμαν πρωτοστάτησαν υποστηρίζοντας
τον κ. Μπους στην προσέγγιση έναντι του Ιράκ, ενώ ο κ. Κέρι θα υπενθυμίζει ότι
ήταν ήρωας του πολέμου του Βιετνάμ με παράσημα γενναιότητας. Η στρατηγική των
Δημοκρατικών υποψηφίων θα είναι να πείσουν για την ικανότητά τους να
χειρισθούν τα επόμενα χρόνια τους κινδύνους της παγκόσμιας τρομοκρατίας,
τονίζοντας την ανάγκη διεθνούς συνεργασίας και όχι μονομερών ενεργειών. Εάν το
επιτύχουν – ή μάλλον εάν τους το επιτρέψει ο κ. Μπους – θα μπορέσουν να
επικεντρώσουν την προσοχή του λαού στην οικονομία, την ιατροφαρμακευτική
περίθαλψη, αλλά και την κοινωνική συνοχή, η οποία, παραδοσιακά, αποτελεί το
«αδύναμο σημείο» των Ρεπουμπλικάνων. Στο πλαίσιο αυτό θα επιχειρήσουν να
εκμεταλλευτούν κομματικά τις αντιδράσεις που προκάλεσαν δηλώσεις του ηγέτη των
Ρεπουμπλικάνων στη Γερουσία, Τρεντ Λοτ, οι οποίες άγγιξαν τα όρια του
ρατσισμού και τον ανάγκασαν να υποβάλει χθες την παραίτησή του από την ηγεσία.