Ο Σεζέρ ρίχνει το γάντι

Με νέα πολιτική κρίση απειλείται η Τουρκία, μετά την απόφαση του προέδρου
της χώρας Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ να ασκήσει βέτο σε συνταγματικές μεταρρυθμίσεις
που θα άνοιγαν τον δρόμο στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν να γίνει πρωθυπουργός της
χώρας.

Τα «έσπασαν». Οι χειραψίες και τα χαμόγελα Ερντογάν – Σεζέρ δεν κράτησαν πολύ

Με το βέτο, ο Τούρκος πρόεδρος εξέφρασε την αντίθεσή του σε αυτές τις αλλαγές,
υποστηρίζοντας ότι είναι «φωτογραφικές», σχεδιασμένες δηλαδή ειδικά για τον
Ερντογάν, τον ηγέτη του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης που σάρωσε στις
εκλογές τον περασμένο μήνα. Η κίνηση του Σεζέρ, λίγες μόλις ημέρες μετά τη
σκληρή παρέμβαση των στρατιωτικών σε σχέση με την ευρωπαϊκή διάσταση της
πολιτικής της νέας κυβέρνησης της χώρας, θα μπορούσε να αποτελέσει ένα σοβαρό
πλήγμα στην εσωτερική πολιτική σταθερότητα.

Η νέα διάταξη

Στον Ερντογάν είχε απαγορευθεί να θέσει υποψηφιότητα στις εκλογές, επειδή είχε
καταδικαστεί γιατί είχε διαβάσει ποίημα το οποίο τα τουρκικά δικαστήρια είχαν
κρίνει ότι αναμόχλευε τα θρησκευτικά πάθη. Με συντριπτική πλειοψηφία, η
τουρκική Εθνοσυνέλευση αποφάσισε την περασμένη εβδομάδα να αλλάξει
συνταγματική διάταξη η οποία απαγορεύει σε άτομα τα οποία έχουν καταδικαστεί
για συμμετοχή σε παράνομες «ιδεολογικές και αναρχικές δραστηριότητες» να
καταλαμβάνουν δημόσια αξιώματα. Η νέα διάταξη αφορά μόνο όσους έχουν εμπλακεί
σε τρομοκρατικές δραστηριότητες. Ο Σεζέρ ισχυρίστηκε ότι η τροπολογία είναι
κομμένη και ραμμένη «για ένα άτομο». Πάντως, το προεδρικό βέτο μπορεί να
ανατραπεί από τη Βουλή. Και τότε, αν η Βουλή υιοθετήσει την τροπολογία για
δεύτερη φορά, ο Σεζέρ θα είναι υποχρεωμένος είτε να την εγκρίνει και αυτός
είτε να προσφύγει σε δημοψήφισμα για το ζήτημα. Όμως και μόνο το γεγονός ότι η
τροπολογία αυτή θα ξαναπεράσει από το Κοινοβούλιο μπορεί να προκαλέσει
εντάσεις ανάμεσα στο μετριοπαθές ισλαμικό Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης και
στο ισχυρό στρατιωτικό κατεστημένο της Τουρκίας.

Η ακύρωση

Ο Ερντογάν αναμενόταν να λάβει μέρος στις συμπληρωματικές εκλογές που θα
διεξαχθούν στην επαρχία Σιρτ στις αρχές του προσεχούς έτους – στις αρχές του
μήνα, η τουρκική εκλογική επιτροπή ακύρωσε λόγω παρατυπιών τις εκλογές που
είχαν διεξαχθεί εκεί. Αν ο Ερντογάν εκλεγεί, όπως αναμένεται, θα μπορέσει να
γίνει πρωθυπουργός της χώρας, αν ισχύσει τελικά η συνταγματική τροπολογία.
Μολονότι ο αντιπρόεδρος του κόμματός του Αμπντουλάχ Γκιουλ ασκεί την
πρωθυπουργία, ο Ερντογάν ενεργεί σαν να είναι ουσιαστικά ο επικεφαλής της
κυβέρνησης.

Φόβοι για αναβίωση της πολιτικής βίας

Φόβους για ενδεχόμενη επαναφορά της πολιτικής βίας έχει προκαλέσει στην
Τουρκία η δολοφονία του Νετζίπ Χαμπλεμίτογλου, ενός πανεπιστημιακού που είχε
ειδικευθεί στα ισλαμιστικά κινήματα και τασσόταν ανοιχτά εναντίον του
πολιτικού Ισλάμ. Ο 48χρονος Χαμπλεμίτογλου, καθηγητής Ιστορίας στο
Πανεπιστήμιο της Άγκυρας, πυροβολήθηκε δύο φορές στο κεφάλι το βράδυ της
Τετάρτης έξω από το σπίτι του και, προς το παρόν, ουδείς ύποπτος έχει
συλληφθεί. «Είναι προφανώς μια πράξη τρομοκρατίας, ένα πολιτικό έγκλημα»,
δήλωσε χθες ο Τούρκος πρόεδρος Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ. «Ελπίζω πως δεν πρόκειται
για την αρχή κακών ημερών». Τη δεκαετία του 1970, οι πολιτικές δολοφονίες ήταν
συνήθεις στην Τουρκία, καθώς δεξιές και αριστερές οργανώσεις μάχονταν οι μεν
τις δε στους δρόμους – ένα κύμα βίας που πυροδότησε το στρατιωτικό πραξικόπημα
του 1980.