Το νέο σκηνικό σε 10 ερωτήσεις

Ένα νέο σκηνικό διαμορφώνεται μετά τη σύνοδο κορυφής της Κοπεγχάγης και την
ένταξη της Κύπρου στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Τι συνέπειες θα έχει η ένταξη για την
επίλυση του πολιτικού προβλήματος; Πόσο θα επηρεαστούν τα πράγματα στη
Μεγαλόνησο από τη στάση της Τουρκίας; Τα ερωτήματα είναι εύλογα και δίνουν
αφορμή για ένα πρώτο σκιαγράφημα της επόμενης ημέρας στην Κύπρο σε 10 απαντήσεις.

Στα Προπύλαια. Με πορεία ώς τα γραφεία της Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης χιλιάδες Αθηναίοι διαμαρτυρήθηκαν για το σχέδιο Ανάν, την παγκοσμιοποίηση καθώς και για τον επικείμενο πόλεμο κατά του Ιράκ

1. Ποιο είναι το χρονοδιάγραμμα για την Κύπρο μετά την απόφαση της
Κοπεγχάγης;

Στις 16 Απριλίου του 2003 θα υπογραφεί η συνθήκη προσχώρησης της Κύπρου και
των άλλων 9 χωρών. Η προθεσμία για να επικυρωθούν από τα Κοινοβούλια των 15
τρέχει μέχρι την 1η Μαΐου του 2004. Μέσα στον Μάιο η Κύπρος και οι άλλες εννέα
χώρες θα είναι επισήμως μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ώστε οι πολίτες τους να
συμμετάσχουν στις ευρωεκλογές του 2004.

2. Θα ενταχθεί όλη η Κύπρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση ή μόνο η ελληνοκυπριακή
πλευρά;

Θα ενταχθεί όλο το νησί. Το κοινοτικό κεκτημένο όμως θα εφαρμοστεί μόνο στην
ελληνοκυπριακή πλευρά, αν δεν υπάρξει λύση του Κυπριακού. Αυτό σημαίνει
πρακτικά ότι μόνο η ελεύθερη ζώνη θα συμμετέχει στις διαδικασίες λήψης
αποφάσεων της Ε.Ε., μόνο οι πολίτες που μένουν εκεί θα εισπράττουν επιδοτήσεις
και θα έχουν ευρωπαϊκά διαβατήρια.

3. Τι θα γίνει στο βόρειο τμήμα, αν δεν υπάρξει λύση του
Κυπριακού;

Αυτό εξαρτάται από το αν η Τουρκία θα πάρει την ημερομηνία που θέλει στην
Κοπεγχάγη. Η Άγκυρα απειλεί με προσάρτηση των κατεχομένων αν δεν πάρει αυτό
που θέλει. Αν το κλίμα χαλάσει εντελώς, δεν θα πρέπει να αποκλείεται και
εποικισμός της Αμμοχώστου. Σε αυτήν την περίπτωση, δεν αποκλείεται να υπάρξει
ένταση κατά μήκος της πράσινης γραμμής, αλλά και στο Αιγαίο.

4. Πώς θα αντιδράσουν οι άνθρωποι στα κατεχόμενα;

Όσοι ήθελαν την ένταξη θα απογοητευτούν. Οι ηγέτες της αντιπολίτευσης πάντως
εκφράζουν τον εξής φόβο: Οι Τουρκοκύπριοι δικαιούνται ήδη το κυπριακό
διαβατήριο, επειδή νομικά θεωρούνται πολίτες της Κυπριακής Δημοκρατίας. Μετά
τον Μάιο του 2004, και αν δεν υπάρξει επίλυση του Κυπριακού, είναι πιθανό να
μεταναστεύσουν μαζικά στο νότιο τμήμα για να αποκτήσουν ευρωπαϊκό διαβατήριο.

5. Αν όμως πάρει η Τουρκία την ημερομηνία που θέλει;

Τότε τίποτε δεν αποκλείεται στο Κυπριακό. Η ίδια η Τουρκία θα θέλει να το
λύσει. Σε αυτήν την περίπτωση, δεν θα πρέπει να αποκλείεται και συμφωνία
μεταξύ Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων για τη λύση του Κυπριακού με βάση το
σχέδιο Ανάν.

6. Θα υπογράψει, όμως, μια τέτοια συμφωνία ο Ντενκτάς;

Δεν είναι καθόλου βέβαιο πως σε περίπτωση που η Τουρκία πετύχει τον στόχο της
στην Κοπεγχάγη, ο Ντενκτάς θα συνεχίσει να έχει ρόλο στα κυπριακά πράγματα.
Ήδη η στάση του δυσκόλεψε πολύ τις προσπάθειες του Ερντογάν και αν ο
τελευταίος βγει από την Κοπεγχάγη ενισχυμένος, μάλλον θα προσπαθήσει να τον
απομακρύνει. Το 2003 έχουν εκλογές και στα κατεχόμενα.

7. Τι σημαίνει για την ελεύθερη Κύπρο η ένταξη στην Ε.Ε.;

Περισσότερη ασφάλεια, αφού ακόμα και στην περίπτωση που δεν ικανοποιηθεί το
ευρωπαϊκό της όνειρο, δύσκολα η Τουρκία θα απειλήσει μια χώρα-μέλος της Ε.Ε.
Επίσης, μια ισχυρότερη διαπραγματευτική θέση απέναντι στο καθεστώς Ντενκτάς.

8. Για τον απλό κόσμο στην Κύπρο;

Ένα γενικευμένο αίσθημα ασφάλειας και ανακούφισης, γιατί η Κύπρος ανήκει
επιτέλους σε μια λέσχη ισχυρών. Το ευρώ στις συναλλαγές. Ακόμα μεγαλύτερη
οικονομική ανάπτυξη, γιατί η Κύπρος έχει τους χαμηλότερους φορολογικούς
συντελεστές στην Ένωση και θα προσελκύσει πολλές ευρωπαϊκές εταιρείες.

9. Κάποιοι εταίροι μας στην Ε.Ε. λένε ότι μετά την ένταξη η
ελληνοκυπριακή πλευρά δεν θα έχει ενδιαφέρον για την επίλυση του πολιτικού
προβλήματος. Είναι αυτοί οι φόβοι δικαιολογημένοι;

Όλες οι πολιτικές δυνάμεις στην Κύπρο θέλουν τη λύση του πολιτικού
προβλήματος. Γεγονός είναι, όμως, ότι δεν θα έχουν πλέον το άγχος της ένταξης
και θα μπορούν ευκολότερα να απορρίψουν προτάσεις που δεν τους ικανοποιούν σε
σχέδια επίλυσης του πολιτικού προβλήματος, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την
επιστροφή των προσφύγων και την αποχώρηση των εποίκων. Ακόμα και για τους
απορριπτικούς όμως υπάρχουν όρια, στα οποία θα πρέπει να συμβιβαστούν, γιατί
αν οι Κύπριοι εμφανιστούν αδιάλλακτοι υπάρχει κίνδυνος να μην επικυρωθούν οι
συνθήκες από τα Κοινοβούλια των 15.

10. Τι θα γίνει όμως στην περίπτωση που η Τουρκία πάρει ημερομηνία
έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων και δεν ενδιαφερθεί για μια λύση στο
Κυπριακό;

Όσο η σημερινή κυβέρνηση είναι στα πράγματα αυτό το ενδεχόμενο δεν είναι πολύ
πιθανό. Ο Ερντογάν δεν θα θέσει σε κίνδυνο την προοπτική της ένταξης επειδή
ξέρει πως μόνο μέσα από την Ευρώπη μπορεί να υλοποιήσει στην Τουρκία τις
μεταρρυθμίσεις που θέλει. Γεγονός είναι, πάντως, ότι θα έχει πάρει ημερομηνία
έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων και θα είναι λιγότερο ευάλωτη σε πιέσεις.
Η μετάθεση ενός γεγονότος στο μέλλον αυξάνει πάντα την αβεβαιότητα.

ΣΤΑ ΠΡΟΠΥΛΑΙΑ

Συγκέντρωση κατά σχεδίου Ανάν, Κοπεγχάγης και παγκοσμιοποίησης

Χιλιάδες Αθηναίοι, κάθε ηλικίας, φωνάζοντας συνθήματα όπως «STOP στο ΝΑΤΟ και
στην Ευρωπαϊκή Ένωση» και «Κύπρος – Ενιαία – Ανεξάρτητη» και χτυπώντας ρυθμικά
τύμπανα πήραν μέρος, χθες το βράδυ, στη συγκέντρωση στα Προπύλαια και στην
πορεία ως τα γραφεία της Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην οδό Βασιλίσσης
Σοφίας. Αιχμές στη διαμαρτυρία τους ήταν το σχέδιο Ανάν για την Κύπρο, η
παγκοσμιοποίηση και οι αποφάσεις της Κοπεγχάγης, καθώς ο επικείμενος πόλεμος
κατά του Ιράκ. Ανάμεσα στους διαδηλωτές ήταν η γενική γραμματέας του ΚΚΕ Αλέκα
Παπαρήγα, πολλά στελέχη του φιλειρηνικού κινήματος και της οργάνωσης «ACTION –
Θεσσαλονίκη 2003» (φορούσαν κίτρινα γιλέκα και κρατούσαν λαμπάδες), καθηγητές
πανεπιστημίου, πολλά μέλη της ΚΝΕ και πολλοί αντιστασιακοί.

Οι ομιλητές, κ.κ. Γ. Πέρος, Θ. Πατερέλης και Φ. Βαρδής, επισήμαναν ότι «το
αγγλοαμερικανικό σχέδιο Ανάν θα ρίξει σε νέες περιπέτειες, όχι μόνο την Κύπρο,
αλλά και την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου». Τόνισαν ότι «απέναντι στην
παγκοσμιοποίηση σε όφελος των ολίγων, οι λαοί αντιπροτείνουν τη συνεργασία και
τη διεθνή αλληλεγγύη».