Διαστάσεις Η Τσιάπας (ξανά) σε πόλεμο

Μ’ αυτά και μ’ εκείνα, γύρισε η επαρχία Τσιάπας στα παλιά. Η μεταρρύθμιση
που δεν έγινε ποτέ. Οι ελπίδες που διαψεύστηκαν. Οι καταλήψεις που ξανάρχισαν.
Και ο υποδιοικητής Μάρκος που έλυσε τη σιωπή του.

Υποδιοικητής Μάρκος. Ο αρχηγός των Ζαπατίστας δείχνει τα όπλα που ΔΕΝ χρησιμοποιεί

Μια ζοφερή εικόνα παρουσίασε χθες στην Αθήνα ο Λουίς Ερνάντες Ναβάρο,
αρχισυντάκτης της μεξικανικής εφημερίδας Λα Χορνάδα, συγγραφέας και
σύμβουλος των Ζαπατίστας στις συνομιλίες του Σαν Αντρές. Η συνταγματική
μεταρρύθμιση που είχε υποσχεθεί ο νέος πρόεδρος Βισέντε Φοξ απορρίφθηκε από
τους ιθαγενείς, αφού δεν ικανοποιεί τα αιτήματά τους για μεταβίβαση πόρων και
εξουσιών. Κι έτσι οι κινητοποιήσεις ξανάρχισαν. Οι ιθαγενείς ξεκίνησαν
καταλήψεις γης και μια γενικότερη εκστρατεία ανυπακοής. Οι παραστρατιωτικοί
έπιασαν και πάλι δουλειά, μαζί με 50.000 στρατιώτες. Η Τσιάπας βρίσκεται και
πάλι σε πόλεμο.

Η μόνη ελπίδα βρίσκεται στο νέο είδος Αριστεράς που αναδύεται στη Λατινική
Αμερική. Ηγέτες όπως ο Λούλα της Βραζιλίας και ο Γκουτιέρες του Ισημερινού
ενταφιάζουν οριστικά τη «συναίνεση της Ουάσιγκτον» και εγκαινιάζουν μια νέα
συναίνεση κατά του νεοφιλελευθερισμού, που ξεπερνάει τα παλιά δόγματα και τις
παραδοσιακές διακρίσεις Δεξιάς – Αριστεράς, φέρνοντας στην επιφάνεια νέα
κοινωνικά υποκείμενα.

Κάπως έτσι αναγκάστηκαν οι Ζαπατίστας να λύσουν τη σιωπή τους, κάνοντας δύο
πράγματα. Πρώτον, εξέδωσαν ένα καινούργιο περιοδικό που λέγεται
Rebeldia («Απειθαρχία»). Δεύτερον, επανέλαβαν την αρθρογραφία του
αρχηγού τους. Στις αρχές του μήνα δημοσιεύτηκε στη Λα Χορνάδα (και
αναδημοσιεύτηκε την περασμένη Κυριακή στην Εποχή) το πρώτο κείμενο του
υποδιοικητή Μάρκος από τότε που ηγήθηκε μιας πορείας διαμαρτυρίας στην Πόλη
του Μεξικού, τον Μάρτιο του 2001. Προχθές δημοσιεύτηκε το δεύτερο, με τη μορφή
επιστολής προς έναν Ισπανό υποστηρικτή των Ζαπατίστας. Και με αρκετές
υφολογικού τύπου εκπλήξεις.

Ο Μάρκος χαρακτηρίζει έτσι τον Χοσέ Μαρία Αθνάρ «ηλίθιο» (όχι και τόσο κομψό
απέναντι στον ισπανικό λαό, που τον εξέλεξε δύο φορές πρωθυπουργό). Ο πρώην
πρωθυπουργός Φελίπε Γκονθάλεθ είναι «παλιάτσος», όπως και ο «αυτοαποκαλούμενος
δικαστής» (;) Μπαλτάσαρ Γκαρθόν. Ο τελευταίος, μάλιστα, αφού γελοιοποιήθηκε μ’
εκείνο το «κόλπο» της δήθεν σύλληψης του Πινοσέτ (μα πώς μας ξεγέλασε όλους
τότε;), επιδεικνύει τώρα «φασιστική συμπεριφορά» αρνούμενος στον βασκικό λαό
το δικαίωμα να αγωνιστεί πολιτικά για μια νόμιμη υπόθεση. Το κείμενο
περιλαμβάνει ακόμη ένα ποίημα για μια επαναστατική πεταλούδα που λέει «ΟΧΙ»:
όχι στη λογική, όχι στη σωφροσύνη, όχι στο βόλεμα, όχι στην ακινησία…

Κομαντάντε, έχεις πολλούς λόγους να είσαι οργισμένος και πικραμένος. Σε
πρόδωσαν πολλοί – σε αγαπούν όμως πολύ περισσότεροι. Μην υποκύπτεις, λοιπόν,
στο ισοπεδωτικό πνεύμα της εποχής. Μη μας υποτιμάς. Δεν έχουν μείνει πολλοί
στον κόσμο με τον δικό σου γοητευτικό, συγκινητικό, ποιητικό λόγο. Μην τον
εγκαταλείπεις. Μην πέφτεις στο επίπεδο των αντιπάλων σου. Τα τελευταία οκτώ
χρόνια δεν τους έχεις χαρίσει ούτε μια σφαίρα. Μην τους χαρίζεις τώρα την
ικανοποίηση ότι σε έκαναν να χάσεις την ψυχραιμία σου.