ΚΡΙΣΤΟΦΕΡ ΧΙΤΣΕΝΣ «Ή πόλεμος ή συμβιβασμός»

«Ο Κίσιντζερ δρούσε ως αντιπρόσωπος της χούντας στην Αμερική και ήταν
συνένοχος στο σχέδιο δολοφονίας του Μακαρίου που, όταν πήγε στραβά, οδήγησε
στην κυπριακή τραγωδία. Αυτό το σύμβολο αμερικανικής ισχύος δεν εκπροσωπεί το
“αφροδισιακό” της εξουσίας, αλλά την πορνογραφία της. Πιστεύω ότι το σχέδιο
Ανάν για λύση του Κυπριακού είναι ένα θετικό βήμα. Υπάρχουν βέβαια ορισμένα
σημεία του σχεδίου που προβληματίζουν, αλλά Ελλάδα και Κύπρος πρέπει επιτέλους
να αντιληφθούν ότι εάν δεν είσαι διατεθειμένος να πολεμήσεις για την πατρίδα
σου, είσαι αναγκασμένος να συνθηκολογήσεις». Ο δημοσιογράφος και ιστορικός
συγγραφέας Κρίστοφερ Χίτσενς μιλάει στα «ΝΕΑ»

Πώς κρίνετε το σχέδιο επίλυσης του Κυπριακού που έχει προτείνει στις δύο
πλευρές ο γ.γ. του ΟΗΕ Κόφι Ανάν; Θεωρείτε ότι προτείνει μια βιώσιμη λύση για
την Κύπρο;

«Οι πλέον αρμόδιοι να απαντήσουν σε αυτό είναι οι Κύπριοι. Επίσης, δεν έχω
προλάβει να μελετήσω το σχέδιο, έχω διαβάσει μονάχα αποσπάσματα από αυτό και
έτσι δεν μπορώ να πω ότι το γνωρίζω καλά. Ωστόσο πιστεύω ότι οποιοδήποτε
σχέδιο που, σεβόμενο τις αρχές και τα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα
οδηγούσε σε τερματισμό της σημερινής “παγωμένης” κατάστασης, είναι ένα θετικό
βήμα.

Εάν γίνει αποδεκτό από τα δύο μέρη, το νέο σχέδιο Ανάν, δεν υπάρχει πλέον
περίπτωση να διχοτομηθεί η Κύπρος ή να δημιουργηθούν δύο κράτη στο νησί ή να
προσαρτηθεί η Βόρειος Κύπρος στην Τουρκία».

Οι Τούρκοι όμως αργούν να απαντήσουν. Συνδέουν μάλιστα την από μέρους τους
αποδοχή του σχεδίου με την ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε. και τον ορισμό
συγκεκριμένης ημερομηνίας έναρξης διαπραγματεύσεων για την είσοδο της Τουρκίας
στην Ε.Ε…

«Κοιτάξτε, για να λέμε τα πράγματα καθαρά: το 36% της Κύπρου το έχει η
Τουρκία, όχι οι Τουρκοκύπριοι! Η Τουρκία αποφασίζει και χαράσσει πολιτική.
Αλλά όσο ο κ. Ντενκτάς βρίσκεται στην εξουσία στην τουρκοκρατούμενη Κύπρο, θα
είναι πολύ δύσκολο για την τουρκική πλευρά να αποδεχθεί το σχέδιο. Βέβαια, εάν
η Τουρκία έχει αποφασίσει ότι θέλει οπωσδήποτε να γίνει τμήμα της Ευρώπης, θα
πληρώσει το τίμημα και θα αναγκάσει τον κ. Ντενκτάς να αποδεχθεί το νέο σχέδιο
Ανάν. Το έχει αποφασίσει αυτό; Αυτό είναι το καίριο ερώτημα. Βέβαια, θα
συνέβαλλε πολύ στην προώθηση μιας σύμφωνης με την Ε.Ε. λύσης του Κυπριακού ο
θάνατος του Ντενκτάς.

Εάν πάντως γίνει τελικά αποδεκτό το σχέδιο, θα είναι η πρώτη φορά που η Ε.Ε.
πετυχαίνει να λύσει ένα τέτοιο πρόβλημα».

Γιατί αναφέρεστε στην Ε.Ε.; Το σχέδιο προτάθηκε από τον γ.γ. του ΟΗΕ και
πολλοί λένε ότι υπήρξε προϊόν των αμερικανικών πιέσεων στην Ελλάδα και την
Κύπρο να δεχθούν μια μάλλον ευνοϊκή για την τουρκική πλευρά λύση.

«Καθόλου δεν συμφωνώ με αυτό. Η Αμερική δεν έχει πλέον ειδικό ενδιαφέρον για
την Κύπρο, όπως είχε στο παρελθόν. Ενδιαφέρεται για μια λύση, αλλά δεν έχει
πλέον στρατηγικό ενδιαφέρον για κάτι τέτοιο. Εξάλλου, είναι γνωστό πλέον ότι η
αμερικανική διαμεσολάβηση δεν είναι καλοδεχούμενη στην Κύπρο, ούτε έχει
υπάρξει αποτελεσματική».

Θέλει όμως η Αμερική να δώσει στην Τουρκία ανταλλάγματα για την αναγκαία
στήριξή της στον επικείμενο πόλεμο στο Ιράκ.

«Δεν σχετίζεται άμεσα με το θέμα του Ιράκ το Κυπριακό. Η Τουρκία, αλλά και το
κυπριακό ζήτημα, είναι πλέον προβλήματα της Ε.Ε., η οποία και ανησυχεί για το
τι μέλλει γενέσθαι. Την Ε.Ε. απασχολεί η ομαλή ένταξη της Κύπρου στους κόλπους
της».

Επανειλημμένως όμως έχουν δηλώσει κορυφαίοι αξιωματούχοι της Ε.Ε. ότι η
Κύπρος θα ενταχθεί ανεξαρτήτως πολιτικής λύσης του Κυπριακού.

«Αφήστε το τι δηλώνουν. Οι Ευρωπαίοι θέλουν ομαλή ένταξη της Κύπρου στην Ε.Ε..
Είτε το θέλουμε είτε όχι, συνδέεται το θέμα της λύσης του πολιτικού
προβλήματος στην Κύπρο με την πλήρη ένταξή της στην Ένωση και με την
υποψηφιότητα της Τουρκίας.

Αλλά και οι Τούρκοι θέλουν διακαώς να ενταχθούν στην Ένωση. Μπορεί να έχουν
προστάτη τους την Αμερική και στενό σύμμαχό τους το Ισραήλ, αλλά επείγονται να
ενταχθούν στην Ένωση».

Έχει ειπωθεί ότι η ελληνική κυβέρνηση γνώριζε, αρκετά προτού ανακοινωθεί,
τις βασικές προτάσεις του σχεδίου Ανάν. Τι πιστεύετε εσείς επ’ αυτού;

«Δεν θέλω να επεκταθώ πάνω σε αυτό το θέμα, αλλά θα ένιωθα μεγάλη έκπληξη εάν
μάθαινα ότι το σχέδιο αυτό προτάθηκε χωρίς να υπάρχει η αίσθηση από την
ελληνική κυβέρνηση, η αίσθηση ότι επρόκειτο για ένα θετικό βήμα!».

Λέγεται ότι το γεγονός πως το σχέδιο Ανάν προβλέπει συμπροεδρία, αδικεί την
ελληνοκυπριακή πλευρά. Συμφωνείτε;

«Δεν θεωρώ ότι είναι τόσο σημαντική η ρύθμιση αυτή. Για μένα, το πιο σημαντικό
στοιχείο είναι το εδαφικό και όχι η διακυβέρνηση. Η εδαφική διαίρεση είναι, εν
προκειμένω, το στοιχείο που αντίκειται στη δημοκρατία. Επίσης, εφόσον ενταχθεί
η Κύπρος στην Ε.Ε., πιστεύω ότι όποια προβλήματα προκύψουν κατά την εφαρμογή
της συμφωνίας – εφόσον γίνει τελικά αποδεκτό από τα μέρη το σχέδιο Ανάν -, θα
εξομαλυνθούν. Ο “Αττίλας”, η τουρκική εισβολή και κατοχή της Βόρειας Κύπρου,
είναι η ευθεία άρνηση και παραβίαση των βασικών αρχών της Ε.Ε..

Σημαντικό στοιχείο για την ύπαρξη και εφαρμογή βιώσιμης λύσης στην Κύπρο,
θεωρώ επίσης ότι θα ήταν η αποχώρηση του μεγαλύτερου μέρους των τουρκικών
στρατευμάτων κατοχής από το νησί.

Να σας πω και κάτι όμως, για να είμαστε τελείως ρεαλιστές; Εάν δεν είσαι
διατεθειμένος να αγωνιστείς, να πολεμήσεις για την πατρίδα σου, πρέπει να
είσαι πρόθυμος να υπογράψεις συμφωνία συμβιβασμού. Ή Βενιζέλος θα είσαι, ή
καπετάνιος της ελληνικής επανάστασης. Πρέπει να επιλέξεις.

Και νομίζω ότι οι κυβερνήσεις της Ελλάδας και της Κύπρου έχουν προ πολλού
αποφασίσει ότι θα δεχτούν μία συμφωνία, αρκεί φυσικά να είναι σύμφωνη με τις
αρχές και τους κανόνες της Ε.Ε.. Και η συμφωνία που προτείνει ο Κόφι Ανάν
είναι σύμφωνη με αυτές τις αρχές και τους κανόνες.

Πιστεύω λοιπόν ότι Ελλάδα και Κύπρος πρέπει επιτέλους να σταματήσουν τη
ρητορική και να δουν τι θα κάνουν. Δεν μπορείς να παίζεις με απειλές πολέμου
και ενιαία αμυντικά δόγματα όταν δεν το εννοείς. Και η περίπτωση των Ιμίων,
που ήταν φιάσκο για την Ελλάδα, το αποδεικνύει αυτό».

«Αρνούμαι να ζω μέσα στον φόβο»

Πολύ γνωστός Άγγλος δημοσιογράφος και ερευνητής, με συχνά αμφιλεγόμενες και
προκλητικές απόψεις, ζει και εργάζεται στην Ουάσιγκτον. Αρθρογραφεί στα
περιοδικά «Nation», «Vanity Fair», «The New York Review of Books», «The Times
Literary Supplement» και στις εφημερίδες «Guardian» και «Los Angeles Times».
Τακτικά εμφανίζεται στα μεγάλα αμερικανικά τηλεοπτικά δίκτυα και είναι μία από
τις πιο εικονοκλαστικές και απρόβλεπτες προσωπικότητες.

Από τους πολύ στενούς φίλους του πρώην Προέδρου των ΗΠΑ, Μπιλ Κλίντον, δεν
δίστασε να του ασκήσει δριμύτατη κριτική για το σκάνδαλο Μόνικα Λιουίνσκι, ενώ
μετά την 11η Σεπτεμβρίου έγινε από τους υπέρμαχους του νέου πολέμου εναντίον
της τρομοκρατίας που εξαπέλυσε ο Αμερικανός Πρόεδρος Μπους.

Έχει γράψει βιβλίο για το Κυπριακό (η πρώτη του σύζυγος ήταν Κύπρια), ενώ ένα
από τα βιβλία του, «Η Δίκη του Χένρυ Κίσιντζερ» (στα ελληνικά από τις εκδόσεις
Εστία), γυρίσθηκε ταινία και τώρα προβάλλεται στην Αμερική.

Ανάμεσα σε όλες τις απειλές που έχει δεχθεί κατά καιρούς, έχει λάβει ακόμα και
άνθρακα στο γραμματοκιβώτιό του. Ωστόσο ο ίδιος λέει στα «ΝΕΑ»: «Εγώ αρνούμαι
να ζω μέσα στον φόβο. Μέσα στην αηδία, ίσως. Αλλά όχι μέσα στον φόβο».

Προσωπική ανάμειξη Κίσιντζερ στην απόπειρα δολοφονίας του Μακάριου

«Ο Κίσιντζερ δεν εκπροσωπεί το “αφροδισιακό” της εξουσίας – κάτι που ο ίδιος αρέσκεται να λέει -, αλλά την πορνογραφία της» λέει για τον πρώην υπουργό ο Κρίστοφερ Χίτσενς

Στο βιβλίο σας, «Η Δίκη του Χένρυ Κίσιντζερ», που κυκλοφόρησε πρόσφατα και
στα ελληνικά (Εκδ. Εστία) αναφέρεστε, μεταξύ άλλων, και στα εγκλήματα στα
οποία προέβη εις βάρος της Ελλάδας και της Κύπρου ο πρώην υπουργός Εξωτερικών
των ΗΠΑ. Θεωρείτε ότι για την αμερικανική πολιτική προς την Ελλάδα εκείνη την
κρίσιμη περίοδο, ευθύνεται ειδικά ο Κίσιντζερ, και όχι το σύνολο της
αμερικανικής διοίκησης;

«Γενικά, ο Κίσιντζερ αποτελούσε σημαντικότατο μέρος ενός παρακράτους που
υπήρχε μέσα στις ΗΠΑ. Ειδικά όσον αφορά την Ελλάδα και την Κύπρο, ο Κίσιντζερ
δρούσε ως αντιπρόσωπος της χούντας στις ΗΠΑ. Δρούσε δηλαδή ως αντιπρόσωπος
μιας δολοφονικής δικτατορίας με επιθετικά σχέδια απέναντι στην Κύπρο. Είναι
γνωστό τοις πάσι ότι, εξαιτίας της πολιτικής που είχε χαράξει και ακολουθούσε
ο Κίσιντζερ, ο Ιωαννίδης εξαρτάτο από την πολιτική και τη στρατιωτική βοήθεια
που του παρείχαν οι ΗΠΑ, επειδή είχε δεχθεί να χρησιμοποιείται η Ελλάδα ως
βάση ελλιμενισμού του Έκτου Στόλου και να φιλοξενούνται σε αυτήν βάσεις της
αμερικανικής αεροπορίας και των μυστικών υπηρεσιών. Και είναι τραγικό που ο
τότε συνεργάτης και προστάτης τους παραμένει σήμερα ελεύθερος και συνεχίζει να
ψεύδεται για τον ρόλο που έπαιξε σε όλα αυτά.

Για την πολιτική που είχαν στο παρελθόν οι ΗΠΑ έναντι της Ελλάδας και της
Κύπρου, δεν ευθύνεται αποκλειστικά ο Κίσιντζερ. Αλλά την ευθύνη για τα
γεγονότα εκείνων των κρίσιμων χρόνων, την έχει ιδίως ο Κίσιντζερ, γιατί ήταν ο
μοναδικός υπουργός Εξωτερικών της Αμερικής που διατηρούσε ταυτόχρονα και τη
θέση του Συμβούλου Εθνικής Ασφάλειας.

Διπλή θέση. Με αυτόν τον τρόπο ο Κίσιντζερ κατόρθωσε να έχει, εκτός από
την ηγεσία του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, και την προεδρία της μυστικής και επίλεκτης
Επιτροπής των Σαράντα που μελετούσε και ενέκρινε μυστικές επιχειρήσεις της
CIA. Αυτή λοιπόν η προνομιακή διπλή θέση του Κίσιντζερ, σε συνδυασμό με τη
διαβρωμένη υπόληψη του Νίξον, τον έκαναν ουσιαστικά “αρχηγό του κράτους σε
ζητήματα εθνικής ασφάλειας”.

Ο Κίσιντζερ όμως είχε και περαιτέρω εμπλοκή στις ελληνικές και κυπριακές
υποθέσεις. Βάσει επίσημων εγγράφων που μπορούν και πρέπει να οδηγήσουν στην
έκδοση παραπεμπτικού βουλεύματος, ο Κίσιντζερ είχε προσωπική ανάμειξη στην
απομάκρυνση και την απόπειρα δολοφονίας του Μακάριου, καθώς και προσωπική
ανάμειξη σε σχέδιο απαγωγής και δολοφονίας του Έλληνα δημοσιογράφου Ηλία Π.
Δημητρακόπουλου που ζει στην Αμερική, επειδή θεωρούσε ότι οι επίμονες
προσπάθειες του δημοσιογράφου για να σταματήσει η αμερικανική υποστήριξη προς
τη χούντα, απειλούσαν σοβαρά τα σχέδιά του.

Από ένα αποχαρακτηρισμένο έγγραφο του αμερικανικού κράτους, προκύπτει εξάλλου
η ενόχληση και η δυσαρέσκεια που ένιωθε ο Κίσιντζερ για το ενδεχόμενο
αποκατάστασης της δημοκρατίας στην Ελλάδα. Σε μια συζήτηση που έγινε στις 20
Μαρτίου του 1974, λίγους μήνες μετά την ανατροπή της χούντας του Παπαδόπουλου
από τον ακροδεξιό ψυχοπαθή ταξίαρχο Ιωαννίδη, ο Κίσιντζερ είπε: “Γιατί είναι
προς το συμφέρον της Αμερικής να κάνουμε στην Ελλάδα κάτι που, όπως φαίνεται,
δεν πράττουμε πουθενά αλλού; Να τους ζητήσουμε δηλαδή να δεσμευθούν ενώπιον
του προέδρου ότι θα προχωρήσουν σε κοινοβουλευτισμό;”.

Βέβαια, δεν μπορούν όλα τα στοιχεία της πολιτικής τής διχοτόμησης της Κύπρου
να χρεωθούν στον Κίσιντζερ, που κληρονόμησε από τους προκατόχους του, την
ελληνική χούντα και την απαρέσκεια του επίσημου κράτους προς το πρόσωπο του
Μακάριου. Ο ίδιος όμως, με τη χρήση κρυφών καναλιών επικοινωνίας και
παρακάμπτοντας τις δημοκρατικές διαδικασίες στην ίδια του τη χώρα, έγινε
συνένοχος σε σχέδιο πολιτικής δολοφονίας που, όταν πήγε στραβά, οδήγησε στη
σφαγή χιλιάδων πολιτών, στον βίαιο ξεριζωμό περίπου 200.000 προσφύγων και στον
άδικο και επισφαλή ακρωτηριασμό της Κύπρου».

«Εγκληματίας πολέμου ο Χένρυ Κίσιντζερ»

«Δεν χτυπάω τον Κίσιντζερ επειδή έχω κάποια μανία εναντίον του, αλλά επειδή ο
Κίσιντζερ είναι σύμβολο. Και δεν είναι δυνατόν να έχουμε εμείς, στον δυτικό
κόσμο, ώς σύμβολο της εξουσίας και της ισχύος έναν στυγερό εγκληματία.

Ο Κίσιντζερ δεν εκπροσωπεί το “αφροδισιακό” της εξουσίας – κάτι που ο ίδιος
αρέσκεται να λέει -, αλλά την πορνογραφία της.

Θα ήταν, λοιπόν, δικό μας αδίκημα εάν αδιαφορούσαμε για τα εγκλήματα πολέμου,
εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, παραβιάσεις του διεθνούς ή εθιμικού δικαίου,
συνέργεια σε δολοφονία, απαγωγή και βασανιστήρια για τα οποία θα μπορούσε να
κατηγορηθεί και να δικαστεί ο Χένρυ Κίσιντζερ.

Θα δείχναμε στον κόσμο ότι είναι πράγματι αλήθεια, ότι οι ισχυροί βρίσκονται
υπεράνω του νόμου. Θα γινόταν φανερό ότι δικάζονται για εγκλήματα πολέμου και
εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας μονάχα οι ηττημένοι ή οι τυραννίσκοι σχετικά
ασήμαντων χωρών.

Και έτσι θα διαβρώνονταν τόσο η σημερινή πολιτική διαδικασία όσο και η
προσπάθεια που γίνεται τα τελευταία χρόνια – και μέσω της δημιουργίας του
Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, να σταματήσουν όλοι οι ανώτατοι αξιωματούχοι
που έχουν διαπράξει εγκλήματα πολέμου να χαίρουν ασυλίας.

Αλλά δεν είναι δυνατόν, η προσπάθεια που καταβάλλουν οι ΗΠΑ να μείνει
ατιμώρητος ο Κίσιντζερ, να συνεχίσει να ορίζει την πολιτική της Αμερικής γιατί
αυτό θα επηρεάσει καταλυτικά τον τρόπο με τον οποίο οι χώρες – ιδίως οι
ισχυρές όπως η Αμερική – ασκούν την εξωτερική και εσωτερική πολιτική τους.

Και ψεύτης. Εκτός από εγκληματίας πολέμου, ο Κίσιντζερ είναι και
ψεύτης. Έχει όμως έξυπνους συμβούλους γιατί παρ’ όλα αυτά που έχω γράψει και
πει γι’ αυτόν, αρνείται πεισματικά να μου κάνει μήνυση για συκοφαντική
δυσφήμηση. Έφτασα μάλιστα σε σημείο, εγώ ο ίδιος να ασκήσω αγωγή εναντίον του
για κάποιες δηλώσεις που έκανε εις βάρος μου και εκείνος – μέσω του δικηγόρου
του – προθυμοποιήθηκε αμέσως να τις ανακαλέσει!

Μακάρι να είχε πολεμήσει. Θα ήταν μια κάποια γενναιότητα από πλευράς του».

Πιστεύετε ότι θα δικαστεί ποτέ ο Χένρυ Κίσιντζερ, κατηγορούμενος για τη
διάπραξη εγκλημάτων πολέμου;

«Δεν ξέρω. Πάντως εγώ συνεχίζω να βοηθάω εκείνους που θέλουν να προχωρήσουν τη
δικαστική διαδικασία εναντίον του, του έχω δυσχεράνει πολύ τη ζωή και του έχω,
σε μεγάλο βαθμό, καταστρέψει την υστεροφημία που θα ήθελε να έχει. Σε μεγάλο
βαθμό, χάρη στις δικές μου επίμονες προσπάθειες, δεν μπορεί πλέον να ταξιδεύει
με ευκολία. Έχουν γίνει δικαστικές ενέργειες εις βάρος του – ακόμα και
απόπειρες σύλληψής του, σε διάφορα μέρη του κόσμου, όπως στη Γαλλία, την
Αγγλία, την Αργεντινή, τη Χιλή, τη Βραζιλία. Η ζωή του δεν είναι πια όπως
ήταν.

Αλλά και μέσα στην Αμερική η ζωή του έχει αλλάξει. Δεν χαίρει πλέον ούτε της
φήμης ούτε του σεβασμού που έχαιρε παλαιότερα. Στο κεφάλι του επικρέμαται η
υποψία ότι είναι βάναυσος εγκληματίας πολέμου».