Οι τοπικοί «εμφύλιοι» στοίχισαν ακριβά στο ΠΑΣΟΚ

Ο φάκελος «Νομαρχιακές και Δημοτικές Εκλογές στη Λέσβο το 2002» έχει πολλά
πρωτοφανή αποτελέσματα. Δεν είναι μόνο το ότι η Ν.Δ. κέρδισε για πρώτη φορά τη
«μικρή Μόσχα», το Μανταμάδος, όπου παραδοσιακά είχε υπό τον έλεγχό του το ΚΚΕ.

Για πρώτη φορά το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης – που δεν είχε καν
βουλευτή μετά το 1993 – κέρδισε τη νομαρχία μαζί με τον δήμο της πρωτεύουσας
του νησιού.

Η πρώτη ανάγνωση του αποτελέσματος θα μπορούσε να οδηγήσει στην εκτίμηση ότι
υπάρχει ραγδαία αύξηση της επιρροής του κόμματος της αξιωματικής
αντιπολίτευσης στο ακριτικό αυτό νησί.

Διαστάσεις εμφυλίου

Ωστόσο τα πράγματα δεν είναι έτσι – κάτι τέτοιο θα συμπέραινε όποιος δεν
γνωρίζει τα εκρηκτικά εσωκομματικά προβλήματα του ΠΑΣΟΚ:

Έναν «πόλεμο» με όλα τα χαρακτηριστικά του «εμφυλίου» που δεν αναιρέθηκαν ούτε
με τη διαδοχική υπουργοποίηση δύο εκ των πόλων – των βουλευτών κ.κ. Ν.
Σηφουνάκη και Φρ. Παπαδέλλη – ούτε με την εκλογή του τρίτου, του κ. Δ.
Βουνάτσου, το 1998, ως νομάρχη.

Πανελλαδικά

Οι «πράσινοι εμφύλιοι» δεν περιορίζονται στη Λέσβο. Έχουν «εστίες» πανελλαδικά
και αυτό φάνηκε κατά κόρον στα αποτελέσματα των πρόσφατων εκλογών.

Σε αρκετές μάλιστα περιπτώσεις στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη εκτιμούν ότι
στοίχισαν νομαρχίες και δήμους στην κυβερνητική παράταξη.

Στη Θεσσαλονίκη

Στη Θεσσαλονίκη οι υπουργικοί διαγκωνισμοί έχουν επίσης παράδοση, αλλά σε
επίπεδο αριθμών οι μεγαλύτερες συνέπειες στο κυβερνών κόμμα σε αυτές τις
εκλογές προήλθαν από μια «μικρή» τοπική κόντρα: Στελέχη του οργανωτικού τομέα
της Χαριλάου Τρικούπη εκτιμούν βασίμως ότι η Υπερνομαρχία Καβάλας – Ξάνθης –
Δράμας θα μπορούσε να είχε κερδηθεί αν το ΠΑΣΟΚ δεν έχανε την επιμέρους μάχη
της Ξάνθης.

Η υποχώρηση του ΠΑΣΟΚ εκεί χρεώνεται στη διαμάχη των τοπικών βουλευτών κ.κ.
Σγουρίδη και Στολτίδη η οποία αναδείχθηκε ως περίπου ο καθοριστικός παράγων
του αποτελέσματος.

Ιδιαίτερα, λένε, μετά την εξομάλυνση κάπως αντίστοιχης κόντρας στην Καβάλα.

Στη Θεσσαλονίκη, στον τοπικό «εμφύλιο» των στελεχών, συμμετέχουν στον ένα ή
στον άλλο βαθμό και τα εκεί εκλεγόμενα μέλη της κυβέρνησης (κ.κ. Α.
Τσοχατζόπουλος, Ε. Βενιζέλος, Γ. Μαγκριώτης, Ν. Γκεσούλης) – ή πρώην υπουργοί
(κ.κ. Στ. Παπαθεμελής, Χ. Καστανίδης). Βεβαίως, κανείς δεν αποδέχεται για τον
εαυτό του τις ευθύνες και τις συνέπειες – σχεδόν όλοι συμφωνούν ότι η
βασικότερη αιτία είναι το έλλειμμα αναπτυξιακής πολιτικής της κυβέρνησης για
την περιοχή και το αίσθημα αδικίας έναντι της Αθήνας, που διακατέχει – δίκαια
εν μέρει – τους Θεσσαλονικείς.

Τα γκάλοπ

Σε όσους δε υποστηρίζουν ότι η κ. Χρύσα Αράπογλου θα μπορούσε να φέρει
καλύτερο αποτέλεσμα, αρκετοί στέκονται πίσω από τα γκάλοπ που την έφεραν
τέταρτη, ενώ για την επιλογή Βούγια επικρίνουν την Αθήνα και υποστηρίζουν ότι
η μόνη εναλλακτική λύση ήταν η συνεργασία με την Αριστερά.

Στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη εκτιμούν ότι ο «εμφύλιος» αυτός έχει πολλές
παραμέτρους και ότι «τώρα αρχίζει».

Μετάθεση της αξιολόγησης των εκλογικών αποτελεσμάτων

Τόσο στη Θεσσαλονίκη όσο και πανελλαδικά, η ερμηνεία του φαινομένου των τριβών
έχει μια απλή εξήγηση. Πρόκειται, όπως ειπώθηκε χαρακτηριστικά από στέλεχος
που έχει σφαιρική εικόνα των «εμφυλίων», για έναν «μηχανισμό δημιουργίας
κρίσεων» που εδράζεται στο αίσθημα της (πολιτικής) επιβίωσης και της διαρκούς
συμμετοχής στην Κοινοβουλευτική Ομάδα ή στα ισχυρά κομματικά πόστα.

Οι παράγοντες που έχουν κάθε φορά την ισχύ, στις περιπτώσεις που δεν
προβλέπουν σίγουρη νίκη για το κόμμα τους – ώστε να «εξουδετερωθεί» διά της…
εκλογής ο αντίπαλος – τείνουν να επιλέγουν υποψηφίους, πρόσωπα με
χαρακτηριστικά «σεμνής ήττας». Έτσι οι χαμένοι «θάβονται πιο βαθιά» και δεν
δημιουργείται μελλοντικός ανταγωνιστής. «Η διερεύνηση αρκετών επιλογών και των
αποτελεσμάτων θα έβγαζε στην επιφάνεια πολλές τέτοιες περιπτώσεις»,
επισημαίνει το ίδιο στέλεχος.

Την αναζωπύρωση τέτοιων μικρών ή μεγάλων «εμφυλίων» σε όλη την Ελλάδα δεν
βλέπει θετικά, όπως είναι φυσικό, το Μέγαρο Μαξίμου. Και προσπαθεί να
«κοντρολάρει» την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων με μετάθεσή τους για τις
επόμενες ημέρες – «εν θερμώ θα μεγεθυνθούν καταστάσεις», σχολίαζε χθες
στέλεχος της Χαρ. Τρικούπη. Αν ξεκινούσε τώρα αυτή η συζήτηση θα «φούντωνε»
πολλές από τις έρπουσες αντιπαραθέσεις στελεχών και στη Β’ Αθήνας, όπου το
ισοζύγιο κερδών – ζημιών ήταν εις βάρος του ΠΑΣΟΚ, αφού κέρδισε από τη Ν.Δ. 4
δήμους και έχασε 11 που ήλεγχε μέχρι τώρα. Ενδεικτικό του υπόγειου πολέμου που
φαίνεται πως έγινε είναι οι (αόριστες είναι αλήθεια) κατηγορίες κορυφαίων
στελεχών προς άλλα ότι υποστήριξαν «αντάρτες» για προσωπικούς ψηφοθηρικούς
λόγους, αλλά και οι σκληρές απαντήσεις των επικρινομένων για συγκεκριμένες
ευθύνες των ασκούντων την κριτική…

Στη Β’ Αθήνας

Είτε αυτά ισχύουν είτε όχι, μικροί «εμφύλιοι» στελεχών σε τοπικό επίπεδο
επηρέασαν τη μάχη σε δήμους της Β’ Αθήνας με αποτέλεσμα να χαθούν κάποιοι
δήμοι. «Πρόκειται κυρίως για κακό κλίμα που προϋπήρχε και το οποίο δεν
επέτρεψε να συντονισθούν οι επιμέρους δυνάμεις», επισημαίνει κομματικό
στέλεχος και αναφέρει περιοχές όπως το Χαλάνδρι, ο Χολαργός, η Αγία Παρασκευή.
Περιπτώσεις ωστόσο που τελικά τα βρήκαν όλοι στον β’ γύρο, και… κέρδισαν,
όπως στη Νέα Σμύρνη, ενισχύουν τη λογική «τέλος καλό – όλα καλά».

Αντίθετα υπάρχουν και περιπτώσεις όπου το τελικό αποτέλεσμα είναι αυτό που
δίνει λαβές να αρχίσει κριτική εκ των υστέρων, όπως στην Ημαθία όπου άλλοι
επικρίνουν τον υπουργό κ. Μιχ. Χρυσοχοΐδη για την επιμονή του για τον υποψήφιο
νομάρχη κ. Βλαζάκη και άλλοι επικρίνουν τον βουλευτή κ. Γικόνογλου ότι σε
περιοχή που παραδοσιακά ελέγχει «υπήρξαν διαρροές».

Τέτοιες κόντρες – με μικρότερες ή μεγαλύτερες συνέπειες – οι παροικούντες την
Χαριλάου Τρικούπη καταγράφουν μεταξύ των βουλευτών Βοιωτίας, Ιωαννίνων,
Αιτωλοακαρνανίας, Φθιώτιδας, Μαγνησίας, Κορινθίας, Λάρισας κ.ά. – στην πρώτη
εξ αυτών ίσως να έχει επιπτώσεις και στη δυναμική συνεργασιών με τον ΣΥΝ, αφού
χάθηκε ο Δήμος Λιβαδειάς.

Οι υπουργοποιήσεις

Στο Μέγαρο Μαξίμου και στη Χαριλάου Τρικούπη, πέραν των «εμφυλίων» μετρούν
παράλληλα και την αποτελεσματικότητα της γεωγραφικής κατανομής των
χαρτοφυλακίων (υπουργικών και υφυπουργικών). Και αυτό γιατί σε ορισμένες
περιπτώσεις η υπουργοποίηση ενός από τους υπόλοιπους βουλευτές ενός νομού ήταν
αποτέλεσμα τριβών και ανταγωνισμών.

Με βάση αυτό το κριτήριο οι νομαρχίες από τις οποίες προέρχονται μέλη της
κυβέρνησης και οι οποίες από «μπλε» έγιναν «πράσινες» και αντιστρόφως είναι
περίπου ισάριθμες.