Διαστάσεις Με όπλο τη γύμνια τους

Νιγηριανές χωρικές κρατούν ομήρους 500 εργαζομένους στην πετρελαϊκή
εταιρεία Σεβρόν-Τεξάκο στο Δέλτα του Νίγηρα. Μοναδικό όπλο αυτών των γυναικών
είναι η γύμνια τους.

Οι «πετρελαιάδες». Μόνο οι Νιγηριανοί δεν πλουτίζουν από το πετρέλαιό τους

Με την απειλή να ξεγυμνωθούν μπροστά τους, οι Νιγηριανές χωρικές κρατούν
ακινητοποιημένους τους ομήρους τους, που δεν τολμούν να ξεμυτίσουν από τις
εγκαταστάσεις τις εταιρείας. «Το όπλο μας είναι η γύμνια μας», λέει μια από
αυτές, η αρχηγός τους σε αυτή την πρωτότυπη διαμαρτυρία που συνεχίζεται εδώ
και επτά ημέρες. Οι περισσότερες νιγηριανές φυλές πιστεύουν πως το ξεγύμνωμα
των συζύγων, των μητέρων και των γιαγιάδων είναι μια πράξη ντροπής, που φέρνει
σε όλους κακοτυχία. Για να φτάσουν, όμως, οι γυναίκες σε αυτή την απειλή,
προηγήθηκε ένα άλλο «ξεγύμνωμα»: η εκμετάλλευση των περιοχών τους από τη
Σεβρόν-Τεξάκο.

Οι Νιγηριανές ζητούν από τον πετρελαϊκό γίγαντα να προσλάβει στη δουλειά τα
παιδιά τους και να διαθέσει μερικά από τα τεράστια κέρδη του από το νιγηριανό
πετρέλαιο στην ανάπτυξη των πρωτόγονων χωριών τους, που τα περισσότερα από
αυτά δεν έχουν ούτε ηλεκτρικό. Η κατάληψη των εγκαταστάσεών της κοστίζει στην
εταιρεία τουλάχιστον μισό εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως – τόσα όσα εξάγει.

Οι καταλήψεις πετρελαϊκών εγκαταστάσεων είναι ένα συνηθισμένο φαινόμενο στη
Νιγηρία, που τα πετρελαϊκά αποθέματά της κατέχουν την έκτη θέση στον κόσμο.
Όμως, αυτή η κατάληψη είναι ασυνήθιστη, επειδή γίνεται χωρίς την άσκηση βίας
και αποκλειστικά από γυναίκες. Στο Δέλτα του Νίγηρα, ένοπλες ομάδες από νέους
συχνά προσφεύγουν σε απαγωγές και σαμποτάζ προκειμένου να πιέσουν τις
εταιρείες πετρελαίου να τους δώσουν δουλειές ή αποζημιώσεις για τις
καταστροφές που προκαλούν στα χωριά τους οι πετρελαϊκές δραστηριότητες.

Οι κρατούμενοι των γυναικών δεν έχουν κανένα παράπονο. Μερικές φορές, όμως,
στη διάρκεια της επταήμερης ομηρείας τους, η κατάσταση πήγε να ξεφύγει από
κάθε έλεγχο, όταν οι διευθυντές της εταιρείας επιχείρησαν να απορρίψουν τα
αιτήματα των γυναικών. Οι λαοί του Δέλτα του Νίγηρα είναι μεταξύ των
φτωχότερων της Νιγηρίας, μολονότι ζουν σε μια περιοχή που είναι εξαιρετικά
πλούσια σε πετρέλαιο. Η αντιπαράθεση ανάμεσα στις εταιρείες πετρελαίου και τις
τοπικές κοινότητες τράβηξε τη διεθνή προσοχή στη δεκαετία του 1990, όταν
βίαιες εκδηλώσεις από τη μικρή φυλή Οντόνι υποχρέωσαν την εταιρεία Shell να
εγκαταλείψει τις δραστηριότητές της στη γη τους. Στο πλευρό της εταιρείας, ο
στρατιωτικός δικτάτορας Αμπάτσα είχε κρεμάσει εννέα ηγέτες των Οντόνι, το
1995, μεταξύ των οποίων ο βραβευμένος συγγραφέας Κεν Σάρο Ουίουα, προκαλώντας
έτσι τη διεθνή κατακραυγή και την αποπομπή της Νιγηρίας από τη Βρετανική
Κοινοπολιτεία.

Τώρα που ο δικτάτορας δεν υπάρχει πια, οι γυναίκες που κάνουν την κατάληψη
μπορεί να μη δουν τα αιτήματά τους να ικανοποιούνται, αλλά μπορούν τουλάχιστον
να ελπίζουν πως δεν θα έχουν την κατάληξη των Οντόνι.

Ο Μιχάλης Μητσός λείπει σε άδεια.