Δρόμοι

Ο ευπατρίδης…

… αναρχικός Αλεξάντερ Χέρτσεν είχε πει κάποτε στον (θεωρητικώς) αιμοσταγή
φίλο και ομοϊδεάτη του Μιχαήλ Μπακούνιν: «Θέλουμε να ανοίξουμε τα μάτια των
ανθρώπων, όχι να τους τα βγάλουμε». Αθώες ζωές αφαιρούνται σε τόσο μεγάλη
κλίμακα σε όλον τον κόσμο, που συνολικά ξεπερνούν όσες αφαιρέθηκαν τα
τελευταία 2.500 χρόνια, από την περσική και τη ρωμαϊκή αυτοκρατορία μέχρι
σήμερα. Το εκπληκτικό δεν είναι το μέγεθος της βίας, αλλά ο τρόπος με τον
οποίο παλεύουμε κάθε τόσο να την αντιμετωπίσουμε: πάλι με τη βία. Βία στη βία
και ο φαύλος κύκλος συνεχίζεται στο διηνεκές, καθώς τα ηγετικά επιτελεία
παράγουν διαρκώς συγκρούσεις για να διαιωνίζουν την εξουσία τους.

Τι διαφορά…

… υπάρχει ανάμεσα στη σφαγή 5.000 αθώων πολιτών που σκοτώνονται από μια
εκτός νόμου ανατρεπτική οργάνωση και στη σφαγή 5.000 αθώων πολιτών που
σκοτώνονται από μια νόμιμη κρατική οργάνωση; Όσον αφορά τις ζωές αυτών των
αθώων πολιτών, δεν υπάρχει απολύτως καμία διαφορά. Όσον αφορά, όμως, τις
επίσημες Αρχές, όπως ας πούμε τις αμερικανικές, υπάρχει διαφορά και μάλιστα
μεγάλη, επισημαίνει ο καθηγητής Τσαρλς Μερσιέκα, πρόεδρος της Διεθνούς Ένωσης
Εκπαιδευτικών για την Παγκόσμια Ειρήνη. Γι’ αυτό η αμερικανική κυβέρνηση και ο
αμερικανικός στρατός αναφέρουν τους αθώους πολίτες που σκοτώθηκαν την 11η
Σεπτεμβρίου στη Νέα Υόρκη και στην Ουάσιγκτον ως «θύματα» και τους αθώους
πολίτες που σκοτώνονται στο Αφγανιστάν από αμερικανικά όπλα ως «παράπλευρες
απώλειες». Με λίγα λόγια, όποτε η σφαγή των αθώων προέρχεται από κάποια εκτός
νόμου οργάνωση, χαρακτηρίζεται τρομοκρατική πράξη. Από την άλλη μεριά, όποτε η
σφαγή των αθώων προέρχεται από μια νόμιμη οργάνωση, όπως ο στρατός,
χαρακτηρίζεται χρέος και πατριωτισμός.

Το γεγονός…

… είναι ένα: πως όποτε οι πολιτικές ηγεσίες δεν καταφέρνουν να πετύχουν αυτό
που επιδιώκουν με πολιτικά μέσα, προσφεύγουν στη βία, δίνοντας έτσι το
«πράσινο φως» για ωμότητες ίδιας και συχνά περισσότερης «αξίας» με τις
ωμότητες που διαπράττουν οι τρομοκράτες. Όταν κανείς αναφέρεται σε έναν κύκλο
βίας, δεν πρέπει να έχει κατά νου πώς αυτός ο κύκλος θα δικαιωθεί, αλλά πώς θα
κλείσει. Και δεν μπορεί να κλείσει ποτέ, όταν όλα τα αθώα θύματα δεν είναι για
όλους το ίδιο αθώα. Γιατί τότε ο τρομοκράτης τού ενός γίνεται επαναστάτης τού
άλλου. Όμως, όλα τα αθώα θύματα είναι το ίδιο αθώα, όπως ακριβώς το μερίδιο
της ευθύνης είναι το ίδιο για όλους τους δολοφόνους.

Στην πραγματική…

… ζωή, σπάνια μπορεί να ξεχωρίσει κανείς τα θύματα από τους θύτες. Συνήθως,
οι ωμότητες της μιας πλευράς δεν είναι παρά η πρόφαση για ωμότητες εκ μέρους
της άλλης. Γιατί, συχνά πίσω από τους «κακούς» κρύβονται πολλοί «καλοί» που θα
μπορούσαν να σκοτώσουν αδίστακτα τα παιδιά του γείτονα.