Κατοικίδια, οι γιατροί της φύσης
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
7 λεπτά  |
 |
|
Μία… κουβεντούλα με το σκύλο και τη γάτα, όχι μόνο είναι ευεργετική για την |
Το να μιλά κανείς στα ζώα όχι μόνο είναι λιγότερο στρεσογόνο από το να μιλά σε
ανθρώπους, αλλά «ρίχνει» και την πίεση! Και αν η αίθουσα αναμονής στο
οδοντιατρείο διαθέτει ενυδρείο, το πιθανότερο είναι πως οι ασθενείς θα
φοβηθούν λιγότερο σαν βρεθούν αντιμέτωποι με τον οδοντίατρο!
Κάτι κάνει «κλικ» μέσα μας όταν βρισκόμαστε κοντά στη φύση και τα πλάσματά της
– έμψυχα ή άψυχα. Με κάποιον τρόπο, η φύση μάς πλημμυρίζει ηρεμία, ευεξία,
χαρά, κάτι σαν το αντίδοτο του άγχους.
Μέχρι πρόσφατα, ο τρόπος αυτός, με τον οποίο μας επηρεάζει ευνοϊκά η φύση,
έμενε ανεξήγητος. Ώσπου επιστήμονες από όλο τον κόσμο αποφάσισαν να τον
ερευνήσουν. Και ανακάλυψαν πως η σχέση με τη φύση είναι ριζωμένη στα ανθρώπινα
γονίδια. Σήμερα, λοιπόν, η έλξη που ασκεί η φύση στον άνθρωπο έχει και
επιστημονική εξήγηση. Λέγεται βιοφιλία.
«Η επαφή με ζώα, φυτά και τοπία της φύσης είναι μια τάση του ανθρώπου άρρηκτα
δεμένη με την ίδια την ύπαρξή του», λέει ο Χάουαρντ Φράμκιν, καθηγητής στο
Τμήμα Περιβαλλοντικής και Εργασιακής Υγείας στο Πανεπιστήμιο Έμορι της
Ατλάντα, που μιλάει στα «ΝΕΑ» για τις θετικές επιδράσεις της φύσης στον
άνθρωπο.
«Οι έρευνες έχουν δείξει πως η επαφή με τη φύση μπορεί να έχει εντυπωσιακά
αποτελέσματα στην ψυχική υγεία. Ηρεμία, καλύτερη συγκέντρωση της προσοχής,
βελτίωση της συμπεριφοράς είναι μερικά από αυτά, όπως διαπιστώθηκαν σε παιδιά
και νέους με ψυχικές ή συναισθηματικές διαταραχές. Κοντά στη φύση μπορεί να
βρει καλύτερη θεραπεία ακόμη και η κατάθλιψη».
Ερευνητές στην Ιαπωνία μελέτησαν τη δραστηριότητα του εγκεφάλου σε μια ομάδα
ανθρώπων που παρατηρούσαν εναλλάξ έναν φράκτη από πράσινους θάμνους και έναν
τσιμεντένιο τοίχο. Στη θέα του πράσινου, οι άνθρωποι ανταποκρίνονταν με
χαλάρωση και ηρεμία, ενώ το τσιμέντο άφηνε σημάδια άγχους.
Ακούγεται δε παράξενο, αλλά η κουβέντα με τον… σκύλο ή τη γάτα μπορεί να
μειώσει την αρτηριακή πίεση. Το ίδιο και η παρατήρηση ενός ενυδρείου που
μειώνει, άλλωστε, σε σημαντικό βαθμό τον φόβο του οδοντιάτρου. Αυτό
συμπεραίνουν πολύχρονες μελέτες του Άαρον Κάτσερ, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο
της Πενσυλβάνια. Ο ίδιος, πριν από περίπου 14 χρόνια ήταν από τους πρώτους που
μελέτησαν τη θετική επίδραση των κατοικίδιων ζώων σε ανθρώπους που είχαν
υποστεί έμφραγμα. Και διαπίστωσε πως όσοι απ’ αυτούς είχαν κάποιο ζώο στο
σπίτι, είχαν και περισσότερες πιθανότητες επιβίωσης μετά το έμφραγμα.
Ανάλογες έρευνες έφεραν στο φως τα πλεονεκτήματα της συναναστροφής με τα ζώα
σε αυτιστικά ή κακοποιημένα παιδιά αλλά και σε ασθενείς με νόσο Αλτσχάιμερ
(Alzheimer), ενώ κάποιες άλλες έδειξαν πως οι ιδιοκτήτες κατοικίδιων έχουν πιο
χαμηλή χοληστερίνη και λιγότερα τριγλυκερίδια!
Όπως λέει ο καθηγητής Φράμκιν, «υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις πως κοντά στη φύση
το ανοσοποιητικό σύστημα δυναμώνει, βελτιώνεται η καρδιαγγειακή λειτουργία,
σχεδόν εξαφανίζεται ο πόνος στη διάρκεια χειρουργικών επεμβάσεων, ενώ
επιταχύνεται και η ανάρρωση έπειτα από μια εγχείρηση. Τελικά, η φύση μακραίνει
τη ζωή».
Δεν πρόκειται για κάτι περίπλοκο και δύσκολο, το να κερδίσει κανείς αυτή την
ευεργετική επαφή με τον φυσικό κόσμο. Το μόνο που χρειάζεται, είναι ένα ζώο
και μερικά φυτά στο σπίτι, θέα στο βουνό ή στη θάλασσα και δραστηριότητες
κοντά στη φύση ή ακόμα και μια απλή βόλτα μακριά από τον κόσμο που έχουν
κατασκευάσει οι άνθρωποι».
«Οι επιστήμονες», λέει ο Χάουαρντ, «επικεντρώνονται τώρα σε πιο αναλυτική
διερεύνηση των θετικών επιδράσεων της φύσης. Έτσι θα καταλήξουν σε πιο ακριβή
και συγκεκριμένα συμπεράσματα για τις παθήσεις που μπορούν να θεραπευτούν,
αλλά και για τους ασθενείς στους οποίους απευθύνεται μια τέτοια θεραπεία,
ανάλογα με το φύλο, την ηλικία και άλλα χαρακτηριστικά».
Δελφίνια… παιδοψυχολόγοι!
 |
|
Ο Μίσα Στεπάνοφ, που πάσχει από εγκεφαλική δυσλειτουργία, παίζει με την |
Στα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου, τα εκπαιδευμένα δελφίνια της Μαύρης Θάλασσας
ανήκαν στο σοβιετικό Ναυτικό. Αποστολή τους ο εντοπισμός υποθαλάσσιων
εισβολέων και ναρκών στον βυθό που απειλούσαν τα υποβρύχια του Στόλου.
Όταν κατέρρευσε η Σοβιετική Ένωση, τα δελφίνια έχασαν τη δουλειά τους. Ευτυχώς
όμως δεν βγήκαν στη σύνταξη, αφού οι επιστήμονες τούς βρήκαν νέα καριέρα. Εδώ
και λίγα χρόνια, η Ντιάνα, ο Βακ και τα υπόλοιπα δελφίνια παίζουν με παιδιά
βοηθώντας τα να ξεπεράσουν οργανικά και ψυχολογικά προβλήματα.
Τα παιδιά καταφθάνουν από την Ουκρανία και άλλες χώρες στην παλιά μυστική
ναυτική βάση στον Κόλπο Καζάτσια της Κριμαίας, που έχει μετατραπεί σε ιατρικό
κέντρο. Η Λιουντμίλα Λουκίνα, υπεύθυνη του προγράμματος, αναρωτιόταν πριν από
10 χρόνια τι θα απογίνουν τα αγαπημένα της δελφίνια. Βρήκε τη λύση διαβάζοντας
τη σχέση των θηλαστικών με τα μικρά παιδιά σε ένα περιοδικό.
Οι ειδικοί εκπαίδευσαν τα δελφίνια να παίζουν και να χορεύουν στο νερό με τα
παιδιά. «Λατρεύουμε τα παιδιά και τα δελφίνια που είναι τα δικά μας παιδιά»,
εξηγεί η Λουκίνα. «Είμαστε πολύ τυχεροί γιατί έχουμε την καλύτερη δουλειά στον
κόσμο».
 |
|
Η Βιολέτα Στρελιάναγια, μέλος του ιατρικού κέντρου, βοηθά ένα παιδί που |
Στο κέντρο της Κριμαίας έχει φτάσει η Γκαλίνα Στεπάνοβα από τα Ουράλια Όρη.
Μαζί της, ο μικρός της γιος Μίσα, που πάσχει από εγκεφαλική δυσλειτουργία. Οι
εκπαιδευτές τον βάζουν στο νερό και ο Μίσα διστάζει να πλησιάσει το δελφίνι. Ο
εκπαιδευτής τον ενθαρρύνει να βγάλει το χέρι του από το νερό για να το δει το
δελφίνι και να έρθει να τρίψει πάνω του τη μουσούδα του.
Στην αρχή ο Μίσα φοβάται, αλλά μόλις δει το δελφίνι να τον πλησιάζει σε
απόσταση εκατοστών, ένα πλατύ χαμόγελο φωτίζει το πρόσωπό του. «Τα δελφίνια
έχουν ένα ιδιαίτερο χάρισμα. Μπορούν να επικοινωνήσουν με τα παιδιά
υπακούοντας στα σήματα υπερήχων που τους στέλνουμε. Δεν ξέρουμε πώς ακριβώς το
κάνουν, ακόμα το ερευνούμε», συνεχίζει η Λουκίνα.
Πριν από τον Μίσα, τα δελφίνια έπαιξαν με έξι παιδιά, ηλικίας μέχρι 14 ετών,
από ένα ορφανοτροφείο του Κιέβου, που «έβρεχαν» το κρεβάτι τους το βράδυ.
Τα παιδιά ταξίδεψαν 560 χιλιόμετρα για να κολυμπήσουν μαζί τους. Ύστερα από
δύο μόλις συναντήσεις, τα παιδιά παρουσίασαν θεαματική βελτίωση και έδειχναν
πολύ ευτυχισμένα.
Θεραπείες σε βουνό και θάλασσα
Ήδη, αρχιτεκτονικά γραφεία και άλλες επιχειρήσεις σε διάφορα σημεία της
Γης σχεδιάζουν το μέλλον με γνώμονα την επαφή με τη φύση. Σχολεία, γραφεία,
νοσοκομεία, ακόμη και φυλακές χτίζονται πιο «κοντά» στον φυσικό κόσμο (με
ειδικούς χώρους για ζώα και φυτά).
Στις Ηνωμένες Πολιτείες, δεκάδες είναι τα προγράμματα θεραπείας στη φύση
(wilderness therapy) για παιδιά με τέτοιου είδους προβλήματα. Η θεραπεία δεν
γίνεται σε κάποια κλινική, αλλά με εκδρομές και παιχνίδια στη θάλασσα και στο
βουνό.
Η Bank of America έχει ήδη από το 1994 δημιουργήσει για τους υπαλλήλους της
έναν κήπο στην οροφή του κτιρίου όπου στεγάζεται, στο Σαν Φρανσίσκο.
Την 11η Σεπτεμβρίου, τα συνεργεία που ανέλαβαν τη διάσωση όσων επέζησαν, είχαν
μαζί τους σκυλιά. Σκυλιά βρίσκονταν και στα πλοία που μετέφεραν τους συγγενείς
των θυμάτων στο World Trade Center.
Ο όρος
Σύμφωνα με τον επίσημο ορισμό, «βιοφιλία είναι η σχέση που επιδιώκει
υποσυνείδητα ο άνθρωπος με άλλα είδη ζωής». Η ίδια η ύπαρξή μας εξαρτάται απ’
αυτή τη σχέση.
INFO
Το βιβλίο «Βιοφιλία: Ο ανθρώπινος σύνδεσμος με άλλά είδη» (Biophilia: The
human bond with other species) κυκλοφορεί από τις εκδόσεις του Πανεπιστημίου
Χάρβαρντ. Τιμή Amazon.com: 17,30 ευρώ.
Links
http: //www.hup.harvard.edu/reviews/WILBIO-R.html
http: //www.sph.emory.edu/PEHSU/
http: //unr.edu/homepage/fenimore/wilson/index.html
http: //www.wilderness-therapy.org/
http: //www.walkabout-treatment.com/
Google news
