Μια… Κρητικιά ετών 337, με παγιέτες!

Η Γκαμπριέλα Μπενιάτσκοβα ως… κρητικής καταγωγής ντίβα της όπερας

Ετών 337! Η ντίβα της όπερας Εμίλια Μάρτι. Γεννηθείσα το 1575. Το
γένος… Μακροπούλου. Κόρη του γιατρού αλλά και αλχημιστή του αυτοκράτορα
Ροδόλφου Β’ των Αψβούργων, Ιερώνυμου Μακρόπουλου, από την Κρήτη! Αυτή είναι η
κεντρική ηρωίδα της όπερας του Λέος Γιανάτσεκ «Υπόθεση Μακρόπουλος», που
διαδραματίζεται στην Πράγα του 1912.

Τι καταλληλότερο να μας φέρει από την Τσεχία στο Φεστιβάλ Αθηνών η
Όπερα του Μπρνο, από ένα έργο – η προτελευταία του όπερα – του συνθέτη, του
οποίου φέρει πλέον το όνομα και το οποίο εκεί, το 1926, έκανε την πρεμιέρα
του. Όταν, μάλιστα, το πρόσωπο – άξονας του έργου έχει… κρητικές ρίζες. Ο
τέλειος συνδυασμός!

Βέβαια, το Ηρώδειο είναι χώρος εντελώς ακατάλληλος για μια όπερα
δωματίου, όπως η «Υπόθεση Μακρόπουλος». Και τα σκηνικά, το Ηρώδειο, με τους
καθοριστικούς ρωμαϊκούς του τοίχους, τα «ξερνούσε». Αλλά και η σκηνοθεσία του
Τομάς Σίμερντα δεν ξεπερνούσε τα όρια του συμβατικού. Ενώ οι φωτισμοί
ξεπερνούσαν – προς τα κάτω – τα όρια του καλού γούστου. Τα «συν» της βραδιάς,
όμως, απάλειψαν τα «πλην».

Καταρχάς, ανακαλύψαμε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα όπερα, που
«αντανακλά» τις μουσικές αναζητήσεις του Μεσοπολέμου, αλλά διαθέτει και
απόλυτα προσωπικό ύφος. Με λιμπρέτο τόσο «σύνθετο», που οι ελληνικοί
υπέρτιτλοι αποσπούσαν την προσοχή σου, βασισμένη στο ομώνυμο θεατρικό έργο του
σημαντικότατου Τσέχου Κάρελ Τσάπεκ, η «Υπόθεση Μακρόπουλος» είναι ένα συνεχές
«παρλάντο», ένα συνεχές ρετσιτατίβο, μακριά από τις δομές της κλασικής όπερας,
με μια μόνον «άρια» στο τέλος – αν μπορεί να θεωρηθεί «άρια», και όχι απλώς
ένα σόλο -, που φέρει το είδος «όπερα» πιο κοντά στο μουσικό θέατρο. Ένα έργο
«δύσκολο» για το «μεγάλο κοινό», το οποίο, όμως, όχι μόνο γέμισε κατά τα δύο
τρίτα το Ηρώδειο, αλλά και χειροκρότησε, στο τέλος, με απρόσμενη θέρμη και
«μπράβο», μια παράσταση που φάνηκε να το καθηλώνει.

Από την άλλη οι Τσέχοι καλλιτέχνες, με την ορχήστρα του θεάτρου τους
και κάτω από την μπαγκέτα του Γιαν Ζμπάβιτελ, «ξεσκολισμένοι» στο «δικό τους»
συνθέτη, τον απέδωσαν, μουσικά και ερμηνευτικά, παίρνοντας «άριστα». Με
επικεφαλής την έξοχη μέτζο Γκαμπριέλα Μπενιάτσκοβα, που, παρά τα κιλάκια της
και τα χρονάκια της, με φωνή σε εξαίρετη φόρμα, με αντοχές και με χιούμορ, με
τις παγιετέ τουαλέτες της ντίβας και τις τεράστιες καπελίνες της,
συγκλονιστική στο φινάλε, όταν, κουρασμένη, «εγκαταλείπει» τη μάχη με το
χρόνο, έδωσε μια 337χρονη Εμίλια Μάρτι που έκλεψε τις εντυπώσεις και το χειροκρότημα.

INFO

Απόψε, στις 9, η Όπερα του Μπρνο παρουσιάζει την «Πονηρή αλεπουδίτσα», του
Λέος Γιανάτσεκ επίσης (τηλ. 010-3221.459, 010-3232.771, 010-3235.582). Τιμές:
80, 60, 45, 30, 22 ευρώ. Για φοιτητές κ.α. 15, 11 ευρώ.