Τρομοκράτες με ονοματεπώνυμο

«Στις 14 Μαΐου του 1970, δημιουργήθηκε σε μια πράξη απελευθέρωσης η RAF.
Σήμερα δίνουμε τέλος σε αυτήν την πρωτοβουλία. Το αντάρτικο πόλεων με τη μορφή
της RAF ανήκει πλέον στην ιστορία».

Ο Αντρέας Μπάαντερ

Με αυτήν τη φράση ξεκινά η ανακοίνωση αυτοδιάλυσης της γερμανικής
τρομοκρατικής οργάνωσης Ρότε Αρμέ Φρακτιόν (Ομάδα Κόκκινος Στρατός) που δόθηκε
στη δημοσιότητα στις 20 Απριλίου του 1998. Η RAF έδρασε περίπου για 28 χρόνια,
ένα περισσότερο από όσα συμπληρώνει φέτος η 17Ν. Όμως τόσο το «περιβάλλον
εργασίας» όσο και οι συνθήκες δίωξης ήταν εντελώς διαφορετικές για τις δύο
τρομοκρατικές οργανώσεις.

Η 17Ν ξεκίνησε από την αρχή έχοντας ως κύριο μέλημα να μην αποκαλύψει την
ταυτότητα των μελών της. Αντίθετα, τα ιδρυτικά μέλη της RAF ήταν γνωστά, και
κατέληξαν από νωρίς στις γερμανικές φυλακές. Οι πρωτοκλασάτοι της RAF είχαν
ήδη παίξει ρόλο σε ένα μαζικό κίνημα, το Μάη του ’68. Η μετάβασή τους σε
βίαιες μορφές πάλης έγινε σταδιακά και αυθόρμητα: Στην αρχή πυρπολούσαν
πολυκαταστήματα ως διαμαρτυρία για τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς στο
Βιετνάμ. Πραγματική τρομοκρατική οργάνωση γίνονται όμως μετά την επιχείρηση
απελευθέρωσης του Αντρέας Μπάαντερ (φυσιογνωμίας του φοιτητικού κινήματος και
ηγετικού στελέχους της RAF, που βρισκόταν στη φυλακή) το 1970. Στην επιχείρηση
αυτή υπάρχουν για πρώτη φορά νεκροί. Από εκεί και πέρα κάθε ενδοιασμός
χάνεται. Όπως εξηγούσε – από τη φυλακή του Σταμχάιμ – το άλλο διάσημο ηγετικό
στέλεχος της RAF Ούλρικε Μάινχοφ στόχος τους ήταν «να διασωθεί αυτή η ιστορική
εμπειρία του Μάη του ’68 και να συνεχιστεί ο αγώνας». Τα μέλη της ιστορικής
ηγεσίας της RAF υπήρξαν συνειδητά επικοινωνιακοί αστέρες της εποχής τους,
γιατί ήθελαν με τη δράση τους να προκαλέσουν μαζική εξέγερση. Η RAF δεν ήθελε
να είναι μια οργάνωση-φάντασμα.

Η Ούλρικε Μάινχοφ

Για τους ιστορικούς του τρομοκρατικού φαινομένου στη Γερμανία, ο
σημαντικότερος αντίπαλος της RAF ήταν ο Χορστ Χέρολντ, επικεφαλής της
ομοσπονδιακής εγκληματολογικής υπηρεσίας (ΒΚΑ) από το 1971 μέχρι το 1981. Το
1972, ύστερα από μια σειρά βομβιστικών επιθέσεων, δημιουργεί τη διεύθυνση
αντιτρομοκρατίας που συλλέγει και επεξεργάζεται κάθε διαθέσιμη πληροφορία για
τους τρομοκράτες. Συντονίζει επίσης συνολικά την αντιμετώπιση της RAF. Ο
Χέρολντ θα οργανώσει την πιο μαζική αστυνομική επιχείρηση στην ιστορία της
Ομοσπονδιακής Γερμανίας που θα οδηγήσει στη σύλληψη των.

Στο ζενίθ της δράσης της, τη δεκαετία του ’70, η RAF αριθμεί 100 μέλη. Από το
1973 και μετά οι ενέργειές της έχουν κύριο στόχο την απελευθέρωση της
ιστορικής της ηγεσίας από τις φυλακές του Σταμχάιμ. Η επιτυχία της συγγενούς
οργάνωσης «2η Ιούνη» να απελευθερώσει ορισμένους κρατούμενους, μετά την
απαγωγή του χριστιανοδημοκράτη πολιτικού Κόνραντ Λόρεντς, γίνεται αφορμή για
τις δύο πιο εντυπωσιακές επιχειρήσεις της RAF. Την κατάληψη της γερμανικής
πρεσβείας στη Στοκχόλμη, το 1975, και τις συγχρονισμένες ενέργειες του
φθινοπώρου του 1977 (απαγωγή του προέδρου των γερμανών βιομηχάνων Σλάγιερ και
ενός αεροπλάνου της Λούφτχανσα). Ο Γερμανός καγκελάριος Χέλμουτ Σμιτ δεν θα
υποκύψει στον εκβιασμό. Η Γερμανία όμως καταλαμβάνεται από αντιτρομοκρατική
υστερία.

Η εκτέλεση του προέδρου βιομηχάνων Χανς Μάρτιν Σλάγιερ έγινε αφού δεν ικανοποιήθηκε το αίτημα της απελευθέρωσης των μελών της RAF που βρίσκονταν στη φυλακή

Οι αλλαγές στη νομοθεσία, που γίνονται σε μια νύχτα, είναι εντυπωσιακές. Για
να μην επικοινωνούν οι κρατούμενοι μεταξύ τους, τους απαγορεύεται με
νομοθετική ρύθμιση κάθε επαφή με τον έξω κόσμο. Η αντιτρομοκρατική νομοθεσία
που ψηφίζεται εκείνη την εποχή προβλέπει συλλογική ευθύνη για τρομοκρατικές
πράξεις, πλήρη ελευθερία των διωκτικών αρχών για παρακολουθήσεις και συλλήψεις
με παραμερισμό των ατομικών δικαιωμάτων και τη ρύθμιση για «τον βασικό
μάρτυρα», που προβλέπει γενναιόδωρα ανταλλάγματα για τους καταδότες. Η
τελευταία ρύθμιση θα καταργηθεί μόλις το 1998.

Ορισμένοι Γερμανοί ιστορικοί υποστηρίζουν ότι η ιστορική ηγεσία της RAF
φλέρταρε με τη λογική του μαρτυρικού θανάτου. Στο σύστημα ενδοεπικοινωνίας που
χρησιμοποιούσαν οι κρατούμενοι του Σταμχάιμ, τα παρατσούκλια ήταν δανεισμένα
από το μυθιστόρημα Μόμπι Ντικ (ο Ανδρέας Μπάαντερ π.χ. ήταν ο «Άχαμπ»), όπου
όλα τα πρόσωπα – πλην ενός – πεθαίνουν για την αποστολή. Δεν είναι τυχαίο ότι
την ιδρυτική διακήρυξη της RAF τη συνέταξε η Γκούντρουν Έσλιν, η φίλη του
Μπάαντερ, που ήταν κόρη ευαγγελικού πάστορα.

Μετά την εξάρθρωση της ιστορικής ηγεσίας, η δεύτερη γενιά της RAF προσχώρησε
στη λογική της 17 Νοέμβρη, οργανώνοντας εντυπωσιακές διεθνείς συνεργασίες και
θανατηφόρες επιθέσεις χωρίς να αποκαλύπτει το πρόσωπό της. Πολλά μέλη της
οργάνωσης συνελήφθησαν μετά την κατάρρευση της Ανατολικής Γερμανίας. Κάποιοι
όμως παρέμειναν ασύλληπτοι μέχρι το τέλος, την αυτοδιάλυση του 1998. Παραμένει
αδιευκρίνιστο αν είναι άγνωστοι στις γερμανικές αρχές ή αν εξασφάλισαν την
ανοχή τους.

Η ΠΟΡΕΙΑ 30 ΧΡΟΝΩΝ ΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ «ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ»

RAF – πρώτη γενιά

1968, 2 Απριλίου. Ο Αντρέας Μπάαντερ και η φίλη του Γκούντρουν
Έσλιν πυρπολούν δύο πολυκαταστήματα στη Φρανκφούρτη.

1970, 4 Απριλίου. Σύλληψη του Μπάαντερ.

1970, 14 Μαΐου. Απελευθέρωση του Μπάαντερ από τη φίλη του
και την Ούλρικε Μάινχοφ – ένας νεκρός.

1970, 5 Ιουνίου. Ιδρυτική διακήρυξη της RAF.

1970 – Σεπτέμβριος. Πρώτες ληστείες τραπεζών.

1971. Διακήρυξη για το αντάρτικο πόλεων. Πρώτος νεκρός της RAF.

1972 – Ιανουάριος – Μάιος: Σειρά βομβιστικών επιθέσεων της RAF με
αποτέλεσμα 4 νεκρούς και 31 τραυματίες.

1972 Μάιος – Ιούνιος: Η μεγαλύτερη αστυνομική επιχείρηση στην ιστορία
της Γερμανίας. Σύλληψη των Μπάαντερ, Μάινχοφ, Έσλιν και άλλων.

1974, 9 Νοεμβρίου. Το μέλος της RAF Χόλγκερ Μάινς πεθαίνει από
απεργία πείνας.

1974, 10 Νοεμβρίου. Η RAF εκτελεί τον δικαστή Γκίντερ φον
Ντρέκμαν.

1975, 25 Απριλίου. Κατάληψη της γερμανικής πρεσβείας στη
Στοκχόλμη με αίτημα την απελευθέρωση της ηγεσίας της RAF. Τρεις διπλωμάτες
νεκροί.

1975, 21 Μαΐου. Ξεκινά η δίκη των μελών της RAF.

1976, 9 Μαΐου. Αυτοκτονεί η Ούλρικε Μάινχοφ.

1997, 28 Απριλίου. Ο Μπάαντερ, η Έσλιν και ο Γιαν Καρλ
Ράσπε καταδικάζονται σε ισόβια.

1977, 5 Σεπτεμβρίου. Απαγωγή του πρόεδρου βιομηχάνων Χανς
Μάρτιν Σλάγιερ με το αίτημα της απελευθέρωσης των μελών της RAF που βρίσκονται
στη φυλακή.

1977, 13 Οκτωβρίου. Απαγωγή αεροπλάνου της Λουφτχάνσα με
το ίδιο αίτημα. Τελεσίγραφο μέχρι τις 18 Οκτωβρίου.

1977, 18 Οκτωβρίου. Απελευθέρωση των ομήρων από τις γερμανικές
ειδικές δυνάμεις στο αεροδρόμιο του Μογκαντίσου. Ο Μπάαντερ, η Έσλιν και ο
Ράσπε αυτοκτονούν στα κελιά τους.

1977 – 19 Οκτωβρίου. Εκτέλεση του Χανς Μάρτιν Σλάγιερ.

Δεύτερη γενιά

1979 – 25 Ιουνίου. Αποτυχημένη επίθεση εναντίον του επικεφαλής των
δυνάμεων του ΝΑΤΟ στην Ευρώπη Αλεξάντερ Χέιγκ.

1981 – 88. Επιθέσεις στο αρχηγείο του ΝΑΤΟ στο Ραμστάιν, ληστείες
τραπεζών, δολοφονίες στελεχών της βιομηχανίας.

1989. Δολοφονία του προέδρου της Ντόιτσε Μπανκ, Άλφρεντ Χερενχάουζεν.

1991 – Ιανουάριος, Φεβρουάριος. Επίθεση στην αμερικανική
πρεσβεία στη Βόννη, δολοφονία του υπευθύνου για την ανασυγκρότηση της
Ανατολικής Γερμανίας, Χανς Ρόβεντερ.

1992. Πρόταση συμφιλίωσης του υπουργού Εσωτερικών Κίνκελ. Η RAF απαντά
ότι παραιτείται από τις δολοφονίες.

1993. Τελευταία επιχείρηση της RAF. Ανατίναξη και ολοκληρωτική
καταστροφή της φυλακής του Βάιτερσταντ.

1998. Ανακοίνωση της RAF ότι αυτοδιαλύεται.