Αφήνουν τους βαθμούς στην… πόρτα

Στο Πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϊ στην Καλιφόρνια, οι καθηγητές επικροτούν την απόφαση της διοίκησης να «μετρά» περισσότερο την προσωπικότητα και τις δραστηριότητες των υποψηφίων παρά τους βαθμούς τους στο Λύκειο και στα τεστ εισαγωγής. Εδώ, φοιτητική διαμαρτυρία για το παλαιστινιακό

Από εφέτος, η ακαδημαϊκή κοινότητα της Καλιφόρνιας – η μοναδική στις ΗΠΑ όπου
οι λευκοί δεν αποτελούν πλέον πλειονότητα – αποφάσισε να αλλάξει τα
απαιτούμενα προσόντα για τους επίδοξους φοιτητές, που κάθε χρόνο κάνουν αίτηση
για να μπουν σε ένα από τα οκτώ πανεπιστήμια του συστήματος του UC. Τα
πανεπιστήμια αυτά είναι πολιτειακά και όχι ιδιωτικά. Με τα νέα κριτήρια, η
έμφαση από τους βαθμούς του Λυκείου και το σκορ στο παναμερικανικό εισαγωγικό
τεστ μεταφέρεται στην προσωπικότητα, το ιδιαίτερο ταλέντο, τις επιδόσεις σε
εξωσχολικές δραστηριότητες και τη δυνατότητα να ξεπεράσουν κοινωνικά και
οικονομικά εμπόδια που έχουν συναντήσει στη ζωή τους.

Πώς θα γίνεται πλέον η επιλογή; Πάρτε, για παράδειγμα, δύο μαθητές της
Γ’ Λυκείου που θέλουν να περάσουν στο πανεπιστήμιο. Ο πρώτος είναι έξυπνος, με
άριστες επιδόσεις στα μαθήματα, πάντα διαβασμένος, δεν έχει οικογενειακά ή
οικονομικά προβλήματα ούτε ιδιαίτερα εξωσχολικά ενδιαφέροντα, μοιράζοντας τον
χρόνο του κυρίως στα φροντιστήρια και το διάβασμα στο σπίτι. Ο δεύτερος είναι
μέτριος μαθητής, προσπαθεί να είναι επιμελής στις υποχρεώσεις του, αλλά συχνά
δεν τα καταφέρνει, προέρχεται από οικογένεια χαμηλότερου κοινωνικού και
οικονομικού επιπέδου, έχει περάσει σαφώς περισσότερες δυσκολίες στη ζωή του
από τον συμμαθητή του, ασχολείται συστηματικά με τον ερασιτεχνικό θίασο της
γειτονιάς του και πειραματίζεται με ταινίες μικρού μήκους. Αν είσαστε
καθηγητής, ποιον από τους δύο θα προτιμούσατε στην τάξη σας;

Η διοίκηση του πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας (UC), στο οποίο ανήκει και
το Μπέρκλεϊ – ένα από τα καλύτερα πανεπιστήμια στον κόσμο, κοιτίδα νέων
τάσεων, πνευματικών και επιστημονικών επιτευγμάτων – επέλεξε τον δεύτερο
μαθητή.

Ο κ. Χρίστος Παπαδημητρίου, πρόεδρος του Τμήματος Πληροφορικής στο
Πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϊ, είναι κατηγορηματικός: «Σαφώς προτιμούμε τον μαθητή
που έχει περισσότερα ενδιαφέροντα, από έναν άλλο που είναι άριστος μεν, αλλά
μόνο στα μαθήματα. Στο δικό μας Τμήμα δεν θέλουμε μόνο παιδιά που ξέρουν τα
πάντα για τα κομπιούτερ, επειδή έχουν περάσει όλη τους τη ζωή μπροστά σε έναν
υπολογιστή. Θέλουμε να έχουν γενικότερα χαρίσματα και μία ολοκληρωμένη
προσωπικότητα. Δουλειά μας είναι να τους μάθουμε γράμματα κι αυτό πρέπει να το
κάνουμε για όλους, όχι μόνο για την ελίτ. Η αποστολή μας είναι πετυχημένη όταν
εκμεταλλευόμαστε όλο το δυναμικό της πολιτείας, τους μετανάστες, τις
μειονότητες, αυτούς που ανήκουν σε χαμηλότερα κοινωνικά στρώματα, όχι μόνο
τους λευκούς που ζουν στα προάστια.

Αυτό θα ήταν μεγάλο λάθος και θα δημιουργούσε ένα εκπαιδευτικό σύστημα τραγικά
αναποτελεσματικό», εξηγεί ο Έλληνας καθηγητής στα «ΝΕΑ».

Με τη νέα τους πολιτική, τα πανεπιστήμια της Καλιφόρνια δηλώνουν πως
δεν ενδιαφέρονται τόσο για τους άριστους μαθητές, όσο για άτομα με ποικίλα
ενδιαφέροντα, προερχόμενα από διαφορετικές «οπτικές γωνίες» της κοινωνίας,
γιατί μόνο έτσι θα εμπλουτίσουν ο ένας την εκπαιδευτική εμπειρία του άλλου.
Για να το πούμε πιο απλά, οι φοιτητές θα κερδίσουν περισσότερα για τον εαυτό
τους αν δίπλα τους κάθεται ένας πρωταθλητής στην πάλη, ένας μάστερ στο σκάκι,
ένας βιρτουόζος στο βιολί, παρά ένας πολύ καλός στα Μαθηματικά. «Μας
ενδιαφέρει εξίσου κάποιος που έχει ένα ανεπτυγμένο ταλέντο, με έναν που είναι
ικανός και ενδιαφέρεται, αλλά δεν έχει ιδέα για το τι θέλει να σπουδάσει.
Ψάχνουμε για φοιτητές που προκαλούν τους εαυτούς τους», τονίζει ο πρόεδρος του
Συστήματος του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας, Ρίτσαρντ Άτκινσον.

«Θα χάναμε έναν Τόμας Έντισον»

Τα πανεπιστήμια που ανήκουν στο σύστημα UC έχουν 130.000 προπτυχιακούς
φοιτητές. Κάθε χρόνο, 75.000 μαθητές συμπληρώνουν αιτήσεις για κάποιο από
αυτά, ανάμεσα στα οποία, εκτός από το Μπέρκλεϊ, ξεχωρίζει και αυτό του Λος
Άντζελες (UCLA).

Μέχρι εφέτος δέχονταν το 50% έως 75% των πρωτοετών, με βασικό κριτήριο τους
βαθμούς τους και το τεστ. Τώρα, όμως, οι αιτούντες θα βαθμολογούνται σε 12
ακόμα κατηγορίες, όπως ιδιαίτερα ταλέντα, ηγετικές ικανότητες, προσωπικά
επιτεύγματα παρά τις όποιες οικονομικές ή κοινωνικές δυσκολίες και συμβολή στο
κοινωνικό σύνολο μέσω εξωσχολικών δραστηριοτήτων.

Η νέα διαδικασία επιλογής των εισαχθέντων έχει στόχο να βοηθήσει παιδιά από
λιγότερο προνομιούχες περιοχές και σχολεία, ώστε να μη χάσουν το δικαίωμα στην
ανώτατη μόρφωση. Έτσι μόνο, λένε οι υποστηρικτές της, τα πανεπιστήμια δεν θα
απορρίψουν φοιτητές που δεν διαπρέπουν στις ακαδημαϊκές τους επιδόσεις, αλλά
έχουν όλες τις δυνατότητες να διαπρέψουν στη ζωή τους. «Αλλιώς», λέει ο κ.
Χρίστος Παπαδημητρίου, πρόεδρος του Τμήματος Πληροφορικής στο Πανεπιστήμιο του
Μπέρκλεϊ, «θα χάναμε έναν Αβραάμ Λίνκολν, έναν Τόμας Έντισον, μια Γούπι
Γκόλντμπεργκ, ακόμα και έναν Αϊνστάιν. Όλοι αυτοί προήρθαν από προβληματικές
οικογένειες ή είχαν σοβαρές μαθησιακές δυσκολίες και δύσκολα θα περνούσαν στο πανεπιστήμιο».