Χαμηλώνει τον πήχυ της ανάπτυξης και ο ΟΟΣΑ

Ανάπτυξη 3,6% για την ελληνική οικονομία το 2002 θα προβλέπει ο ΟΟΣΑ στην
ετήσια έκθεσή του, που αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα τον Μάιο. Έτσι,
ύστερα από την Τράπεζα της Ελλάδος και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, και ο
ΟΟΣΑ κατεβάζει τον πήχυ της ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας το 2002, σε
επίπεδα χαμηλότερα από την κυβερνητική πρόβλεψη τού 3,8%.

Οι διαφορετικές εκτιμήσεις για την ανάπτυξη της οικονομίας όχι μόνο εντείνουν
τις κόντρες της πολιτικής αντιπαράθεσης μεταξύ κυβέρνησης και αντιπολίτευσης,
αλλά και προκαλούν ακόμη έναν πονοκέφαλο στο οικονομικό επιτελείο της
κυβέρνησης. Κι αυτό, γιατί από τον ρυθμό αύξησης της οικονομικής
δραστηριότητας θα εξαρτηθεί αν το Δημόσιο εισπράξει φέτος τα φορολογικά έσοδα
που αναμένει. Από αυτό θα εξαρτηθεί αν θα επιτευχθουν οι στόχοι για το ύψος
του «πλεονάσματος» και για τη μείωση του δημόσιου χρέους που έχουν τεθεί στον
φετινό προϋπολογισμό και στο πρόγραμμα σταθερότητας.

Ο πονοκέφαλος των εσόδων

Ήδη, πάντως, στο μέτωπο των εσόδων του προϋπολογισμού έχουν φανεί τα πρώτα
αρνητικά σημάδια. Γι’ αυτό και στο υπουργείο Οικονομίας ψάχνουν τρόπους για
την αναπλήρωση των απωλειών. Ενώ τον Ιανουάριο τα έσοδα του προϋπολογισμού
αυξήθηκαν στα όρια του στόχου που έχει τεθεί στον προϋπολογισμό (6,1%), τον
Φεβρουάριο, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, υπέστησαν καθίζηση. Έτσι, από το
πρώτο δίμηνο του έτους στον προϋπολογισμό υπάρχει «μαύρη τρύπα». Η υστέρηση
αυτή, όπως επιβεβαίωσε ουσιαστικά με δηλώσεις του την περασμένη εβδομάδα ο
ίδιος ο υπουργός Οικονομίας κ. Νίκος Χριστοδουλάκης, οφείλεται, μεταξύ άλλων,
στις μειώσεις φόρων που ανακοινώθηκαν πέρυσι και ισχύουν από φέτος, στην
προείσπραξη ­ τον Δεκέμβριο του 2001 ­ των τελών κυκλοφορίας του 2002 (που
κανονικά θα έπρεπε να εισπραχθούν στο πρώτο δίμηνο του 2002), καθώς και στη
δραματική πτώση των εισπράξεων του Δημοσίου από τον φόρο στις συναλλαγές στο
Χρηματιστήριο, λόγω της πτώσης του Γενικού Δείκτη Τιμών των μετοχών και των
συναλλαγών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομίας, από την κατάργηση του
Ειδικού Φόρου Τραπεζικών Εργασιών οι απώλειες των εσόδων υπολογίζονται σε 10
δισ. δρχ. τον μήνα, από την προείσπραξη των τελών κυκλοφορίας οι απώλειες
ανήλθαν σε 100 δισ. δρχ., από την κατάργηση των τελών χαρτοσήμου (που ισχύει
από τον Ιανουάριο) οι απώλειες υπερβαίνουν τα 10 δισ. δρχ. τον μήνα, ενώ η
υστέρηση των εσόδων από τον φόρο στις συναλλαγές στο Χρηματιστήριο, για το
δίμηνο Ιανουαρίου – Φεβρουαρίου 2002, υπολογίζονται σε 260 δισ. δρχ.

Η χρυσή εφεδρεία

Πάντως, από το υπουργείο Οικονομίας αναφέρεται ότι μέχρι τώρα δεν υπάρχουν
ενδείξεις ότι η πτώση των εσόδων οφείλεται σε επιβράδυνση της οικονομικής
δραστηριότητας. Ωστόσο, η υστέρηση των εσόδων, στον βαθμό που συνεχισθεί τους
επόμενους μήνες, θα απειλήσει με εκτροπή από τους βασικούς δημοσιονομικούς
στόχους που έχουν τεθεί. Γι’ αυτό και στη σύσκεψη που έγινε την περασμένη
Τρίτη μεταξύ του υπουργού και του υφυπουργού Οικονομίας και Οικονομικών κ.κ.
Νίκου Χριστοδουλάκη και Απόστολου Φωτιάδη αποφασίσθηκαν οι κινήσεις που θα
γίνουν στο επόμενο διάστημα, προκειμένου να καλυφθεί το χαμένο έδαφος στα
έσοδα. Μεταξύ αυτών είναι η εντονότερη δραστηριοποίηση του ΣΔΟΕ στην αγορά με
περισσότερους φορολογικούς ελέγχους, η εντατικοποίηση των προσπαθειών για την
είσπραξη των ληξιπρόθεσμων χρεών των οφειλετών του Δημοσίου, καθώς και η
οριστικοποίηση, το ταχύτερο δυνατόν, της ρύθμισης για το κλείσιμο των
ανέλεγκτων φορολογικών υποθέσεων (1993 – 1998) των μικρομεσαίων
επαγγελματοβιοτεχνών, εμπόρων και ελεύθερων επαγγελματιών.

Η ρύθμιση αυτή, την οποία από την αρχή του έτους είχε εισηγηθεί ο κ. Φωτιάδης,
αποδεικνύεται τώρα ότι είναι η «χρυσή εφεδρεία» για την αύξηση των εσόδων του
φετινού προϋπολογισμού. Σε αυτήν στηρίζονται, σε μεγάλο βαθμό, οι ελπίδες του
υπουργείου για την κάλυψη της υστέρησης των εσόδων τους επόμενους μήνες του
έτους. Οι λεπτομέρειες της ρύθμισης αναμένεται να ανακοινωθούν μέσα στις
επόμενες ημέρες, αφού οριστικοποιηθεί ο τρόπος με τον οποίο θα ρυθμιστούν και
οι υποθέσεις των ελεύθερων επαγγελματιών. Ενδεικτικό είναι ότι από αυτή
εκτιμάται ότι μπορεί να εισπραχθεί συνολικά πάνω από ένα τρισ. δρχ. το 2002
και το 2003.

Διαφορετικές εκτιμήσεις

Στον βαθμό, πάντως, που επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις των διεθνών οργανισμών και
της Τραπέζης της Ελλάδος για τον ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης το 2002, θα γίνει
ακόμη πιο δύσκολη η κάλυψη της υστέρησης των εσόδων του προϋπολογισμού.
Σημειώνεται ότι, εκτός από τον ΟΟΣΑ, που στην ετήσια έκθεσή του θα προβλέπει
ρυθμό ανάπτυξης 3,6% για το 2002, και η Τράπεζα της Ελλάδος στην ενδιάμεση
έκθεσή της για τη νομισματική πολιτική κατεβάζει τον πήχυ της ανάπτυξης στο
3,5%. Ακόμη πιο δυσοίωνες είναι οι εκτιμήσεις του Διεθνούς Νομισματικού
Ταμείου. Ο διεθνής Οργανισμός βλέπει για φέτος ρυθμό ανάπτυξης της ελληνικής
οικονομίας 3%. Αν επαληθευτεί η πρόβλεψη αυτή, θα υπάρξουν αρνητικές
επιπτώσεις, όχι μόνο στα έσοδα αλλά και στο σύνολο των βασικών μεγεθών της
οικονομίας.