Ουραγός η Ελλάδα στο ηλεκτρονικό εμπόριο

Οι Έλληνες και το Ίντερνετ δεν έχουν καθόλου καλή σχέση. Σύμφωνα με πρόσφατα
στοιχεία που περιέχει έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Ελλάδα βρίσκεται
σταθερά σε μία από τις τελευταίες θέσεις ­ συνήθως στην τελευταία ­ σε ό,τι
αφορά τη χρησιμοποίηση του Διαδικτύου στο σπίτι, στη δουλειά και στο σχολείο.
Οι πολύ χαμηλές ελληνικές επιδόσεις στην κοινωνία της πληροφορίας είναι μια
χαρακτηριστική ένδειξη της απόστασης που εξακολουθεί να τη χωρίζει από την
υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση. Είναι μια απόδειξη του γεγονότος ότι η ΟΝΕ δεν είναι
αρκετή για να ενταχθεί η Ελλάδα στον ευρωπαϊκό κορμό και να εξασφαλίσει για
τους πολίτες της ανάλογο επίπεδο ζωής με το μέσο ευρωπαϊκό. Πρέπει να
βελτιώσει τις επιδόσεις της και σε άλλους τομείς, εκτός από τα μακροοικονομικά
μεγέθη, και αυτός της πληροφορικής είναι από τους πλέον σημαντικούς.

Χωρίς Δίκτυο στο σπίτι

Τα ελληνικά νοικοκυριά είναι τα λιγότερο δικτυωμένα στην Ευρώπη. Όταν ο μέσος
όρος σύνδεσης των νοικοκυριών της Ευρωπαϊκής Ένωσης με το Διαδίκτυο είναι
37,7%, η ελληνική επίδοση φθάνει μόνο το 10%, σύμφωνα με τα στοιχεία του
Δεκεμβρίου 2001.

Η διείσδυση του Ίντερνετ στην Ευρωπαϊκή Ένωση εξελίσσεται με αργούς ρυθμούς
τον τελευταίο χρόνο, κάτι που οδηγεί στο συμπέρασμα ότι ίσως να έχει φθάσει
στα όριά της, τουλάχιστον στη φάση αυτή.

Οπωσδήποτε, τα στοιχεία δείχνουν ότι στον τομέα αυτό υπάρχει σαφές χάσμα
μεταξύ της Βόρειας και της Νότιας Ευρώπης. Όταν πάνω από τα μισά ολλανδικά,
σουηδικά και δανικά σπίτια είναι εξοπλισμένα με ηλεκτρονικούς υπολογιστές και
διαθέτουν σύνδεση Ίντερνετ, στην Ισπανία και στην Πορτογαλία μόλις ένα στα
τέσσερα νοικοκυριά είναι δικτυωμένο και στην Ελλάδα μόνο ένα στα δέκα.

Έτσι, είναι αμφίβολο αν η Ελλάδα θα μπορέσει να ανταποκριθεί στον νέο στόχο
που έθεσε η Επιτροπή να έχει φθάσει στο τέλος του 2002 ο μέσος όρος της
σύνδεσης με το Διαδίκτυο στο 50% (από 37,7%) και να μην υπάρχει κανένα κράτος
με ποσοστό κάτω από 30%.

Πιθανώς, μια εξήγηση για την υστέρηση αυτή της Ελλάδας να δίνει το κόστος της
σύνδεσης που είναι το υψηλότερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με τα στοιχεία
της συγκεκριμένης έκθεσης της Κομισιόν. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την έρευνα
που έκανε η Κομισιόν τον Νοέμβριο του 2001, το μέσο μηνιαίο κόστος για μια
τυπική χρήση Ίντερνετ στο σπίτι (20 ώρες σύνδεσης εκτός ωρών αιχμής) είναι
λίγο λιγότερο από 30 δολάρια. Στην Ελλάδα διαπιστώθηκε ότι το κόστος είναι
περίπου 40 δολάρια, κάτι που την τοποθετεί στην πρώτη θέση από πλευράς
κόστους. Στις ΗΠΑ το αντίστοιχο κόστος είναι 20 δολάρια.

Δεν ισχύει το ίδιο για τους χρήστες-επαγγελματίες. Συγκεκριμένα, το κόστος για
40 ώρες σύνδεσης στις ώρες αιχμής είναι λίγο περισσότερο από 60 δολάρια στην
Ευρωπαϊκή Ένωση κατά μέσο όρο (έναντι 20 δολαρίων περίπου στις ΗΠΑ!), ενώ στην
Ελλάδα είναι περίπου 50 δολάρια.

Χωρίς ιούς

Οπωσδήποτε, οι κακές σχέσεις των Ελλήνων με το Ίντερνετ δεν οφείλονται στο
πρόβλημα των ιών. Τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνουν ότι μόνο το
15% των Ελλήνων χρηστών Ίντερνετ έχουν αντιμετωπίσει κάποιον ιό, ενώ κατά μέσο
όρο το σχετικό ποσοστό στην Ευρωπαϊκή Ένωση φτάνει περίπου το 20%, με τους
Ολλανδούς, τους Φινλανδούς και τους Βέλγους να πλησιάζουν το 30%.

Στα σχολεία

Εξάλλου, παρά την προσπάθεια που γίνεται για να αποκτήσουν τα σχολεία
ηλεκτρονικούς υπολογιστές και να συνδεθούν με το Ίντερνετ, στην Ελλάδα
υπάρχουν μόνο 2 PC ανά 100 μαθητές, ενώ ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση
είναι 4%.

Σε επίπεδο σχολείων, στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 80% είναι συνδεδεμένα, αλλά
συνήθως η σύνδεση χρησιμοποιείται για τη διεκπεραίωση διοικητικών καθηκόντων
και όχι για εκπαιδευτικούς λόγους.

Στη δουλειά

Περισσότεροι από τους μισούς Ευρωπαίους χρησιμοποιούν κομπιούτερ στη δουλειά
τους και το ποσοστό αυτό έχει αυξηθεί κατά 50% σε σύγκριση με ένα χρόνο πριν,
αναφέρει η έκθεση της Κομισιόν. Όμως, η ίδια αυτή έκθεση επισημαίνει ότι
πολλοί δεν είναι εκπαιδευμένοι σε ηλεκτρονικούς υπολογιστές, με αποτέλεσμα να
μην μπορούν να αξιοποιήσουν πλήρως τις δυνατότητές τους.

Στην Ελλάδα, για παράδειγμα, ενώ το ποσοστό όσων χρησιμοποιούν κομπιούτερ στην
εργασία τους φθάνει το 35%, αυτοί που έχουν λάβει σχετική εκπαίδευση είναι
λιγότεροι από 20%.

Μόνο στην Πορτογαλία τα αντίστοιχα ποσοστά είναι χαμηλότερα.

Ηλεκτρονικό εμπόριο

Στο ηλεκτρονικό εμπόριο, η Ελλάδα καταλαμβάνει επίσης την προτελευταία θέση,
πριν από την Πορτογαλία. Ο αριθμός των Ελλήνων που έχουν πραγματοποιήσει
τουλάχιστον μία συναλλαγή ον λάιν μόλις ξεπερνά το 10%, όταν στη Βρετανία το
αντίστοιχο ποσοστό είναι 50% και το μέσο ευρωπαϊκό είναι 35,6%.

Ωστόσο, μόνο το 4% των Ευρωπαίων χαρακτηρίζουν τους εαυτούς τους τακτικούς
αγοραστές μέσω Ίντερνετ. Ένα πρόβλημα, που εξηγεί αυτό το γεγονός, είναι το
γλωσσικό. Δεν είναι τυχαίο ότι τα υψηλότερα ποσοστά συμμετοχής στο ηλεκτρονικό
εμπόριο παρατηρούνται στις χώρες με μητρική γλώσσα τη γλώσσα του Διαδικτύου,
δηλαδή στη Βρετανία και στην Ιρλανδία.

Ένα άλλο πρόβλημα, επισημαίνει η Κομισιόν, είναι ίσως το υψηλό ταχυδρομικό
κόστος.

Πάντως, και οι ίδιες οι επιχειρήσεις στον ευρωπαϊκό Νότο είναι απρόθυμες να
ενστερνισθούν το ηλεκτρονικό εμπόριο, αφού το σχετικό ποσοστό όσων πωλούν μέσω
Ίντερνετ μόλις φθάνει το 5% στην Ελλάδα, ενώ ο μέσος όρος στην Ευρώπη είναι
22,9%.

Καλύτερη η κυβέρνηση

Παραδόξως η ελληνική θέση είναι καλύτερη μόνο στον δείκτη που μετρά την
κρατική δικτύωση. Συγκεκριμένα, στην Ελλάδα οι βασικές υπηρεσίες (κυρίως της
φορολογίας) που είναι διαθέσιμες ον λάιν φθάνουν το 40% του συνόλου, ενώ
υπάρχουν 4 χώρες στις οποίες τα σχετικά ποσοστά είναι χαμηλότερα.

Ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι περίπου 50%, ενώ στόχος της Ευρωπαϊκής
Επιτροπής είναι να φθάσει το σχετικό ποσοστό το 100% έως το τέλος του χρόνου.

Ως βασικές υπηρεσίες θεωρούνται αυτές που διεκπεραιώνονται από μόνο μία
διοικητική μονάδα, όπως για παράδειγμα η φορολογία εισοδήματος. Με μία ενιαία
εφαρμογή για όλους τους φορολογούμενους, η εργασία αυτή μπορεί να
διεκπεραιωθεί μέσω Ίντερνετ. Στη φορολογία εισοδήματος παρατηρούνται τα
υψηλότερα ποσοστά χρησιμοποίησης του Ίντερνετ στην Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ άλλες
υπηρεσίες με υψηλές επιδόσεις είναι η αναζήτηση εργασίας, ο ΦΠΑ, η φορολογία
επιχειρήσεων και οι τελωνειακές δηλώσεις.

Υπολογίζεται ότι περίπου οι μισοί Ευρωπαίοι που έχουν σύνδεση Ίντερνετ έχουν
«επισκεφθεί» κάποιο κυβερνητικό site, αλλά κατά κανόνα αυτό γίνεται μόνο για
λόγους πληροφόρησης. Λιγότεροι από 10% των χρηστών έχουν υποβάλει έγγραφα σε
κρατικές υπηρεσίες μέσω Ίντερνετ.