Απάτη η «απελευθέρωση των σκλάβων»

Το σκλαβοπάζαρο. Στα στημένα σκλαβοπάζαρα του νότιου Σουδάν, «δούλοι» και «δουλέμποροι» πιάνουν κορόιδα τους ξένους

Πενήντα δολάρια το κεφάλι. Τόσο κοστίζει η απελευθέρωση ενός σκλάβου στο
Σουδάν. Μόνο που οι σκλάβοι, πολλές φορές, δεν είναι τίποτα άλλο παρά
υποχείρια και η διαδικασία απελευθέρωσης μια καλοστημένη απάτη.

Στη ρημαγμένη από τον πολυετή εμφύλιο χώρα, ένα από τα τελευταία θύματα
φαίνεται πως είναι δυτικές φιλανθρωπικές οργανώσεις. Και κατά προέκταση,
εκείνοι που εκστρατεύουν ή συμβάλλουν με τον οβολό τους στην υπηρέτηση ενός
κατά τα άλλα ιερού σκοπού. Εξήντα πέντε χιλιάδες Σουδανοί σκλάβοι εκτιμάται
ότι απελευθερώθηκαν από τους Άραβες αφέντες τους τα τελευταία 7 χρόνια, έπειτα
από παρέμβαση κυρίως δύο οργανώσεων, της Christian Solidarity International
(CSI) και της Christian Solidarity Worldwide (CSW).

Όπως αποκαλύπτει όμως η βρετανική εφημερίδα «Independent on Sunday»
επικαλούμενη αυτόπτες μάρτυρες, η υποτιθέμενη απελευθέρωση πολλές φορές δεν
είναι τίποτα άλλο από μια παγίδα, μια κομπίνα στημένη εις βάρος των ίδιων των
οργανώσεων. Το σκηνικό στήνεται ως εξής: Όταν φτάνουν οι εκπρόσωποι των
αποστολών με βαλίτσες γεμάτες χρήματα, πολλές δεκάδες χωρικοί συγκεντρώνονται
και παριστάνουν τους σκλάβους. Τον ρόλο των δουλεμπόρων παίζουν συνήθως
αντάρτες του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού του Σουδάν (SPLA). Μόλις το
αεροσκάφος με τους «ξένους» απογειωθεί, έρχεται η ώρα της μοιρασιάς. Από τα
κέρδη, που μπορεί να ξεπερνούν και τις 300.000 δολάρια την εβδομάδα, ένα μέρος
πάει στους «δούλους» και τους «εμπόρους», όμως η μερίδα του λέοντος πηγαίνει
στους τοπικούς διοικητές και τους αξιωματικούς του SPLA.

Στο Σουδάν, όπου μαίνεται ο εμφύλιος πόλεμος ανάμεσα στον Αραβικό Βορρά και
τον Αφρικανικό Νότο, κανείς δεν αμφισβητεί ότι γίνεται δουλεμπόριο. Κάποιοι
πραγματικοί σκλάβοι έχουν απελευθερωθεί, όμως επιβεβαιωμένα στοιχεία για τον
αριθμό τους δεν υπάρχουν. «’Αραγε πού πηγαίνουν τα χρήματα;» αναρωτιέται ο
Σάμσον Κουάγιε, αξιωματικός του SPLA, που ισχυρίζεται ότι «το ψάρι βρωμάει από
το κεφάλι». Κανείς δεν αμφισβητεί επίσης ότι η κυβέρνηση υποκινεί το
δουλεμπόριο, εξοπλίζοντας Άραβες πολιτοφύλακες οι οποίοι εισβάλλουν σε χωριά
ελεγχόμενα από αντάρτες, σκοτώνουν τους άνδρες και παίρνουν σκλάβους γυναίκες
και παιδιά. Η μοίρα που τα περιμένει έχει καταγγελθεί επανειλημμένα: Σκληρή
εργασία, σωματική κακοποίηση, αναγκαστικός εξισλαμισμός ακόμη και
κλειτοριδεκτομή στις γυναίκες. Εξήντα τρεις χιλιάδες από αυτούς τους σκλάβους
εκτιμά ότι απελευθέρωσε από το 1995 η CSI. Θεωρητικά, τους εξαγοράζει έναντι
35-50 δολαρίων το κεφάλι από Άραβες μεσήλικους και τους μεταφέρει μυστικά στον
Νότο.

Ο Ιταλός ιερωμένος Μάριο Ρίβα παρακολούθησε στα τέλη της περασμένης δεκαετίας
μια παρόμοια συναλλαγή και, όπως μαρτυρεί, είχε στηθεί ολόκληρο παιχνίδι για
να εξαπατηθεί η οργάνωση. Είδε τον εκπρόσωπό της να κάθεται κάτω από ένα
δέντρο με μερικούς «σκλάβους» και αναγνώρισε στα πρόσωπά τους δικούς του
ενορίτες από τη φυλή των Ντίνκα. «Μου είπαν ότι συγκεντρώθηκαν για να μαζέψουν
χρήματα», υποστηρίζει ο Ρίβα που γνωρίζει τη γλώσσα τους. Όταν λοιπόν ο
εκπρόσωπος της οργάνωσης ρωτούσε τους σκλάβους αν ήταν αιχμάλωτοι, ο
μεταφραστής αντί γι’ αυτό, τους ρωτούσε αν υπέφεραν από τον πόλεμο. Η απάντηση
ήταν προφανώς καταφατική. Ο εκπρόσωπος, όμως, παγιδευμένος από την άγνοια της
γλώσσας, άκουγε τον μεταφραστή να λέει ότι είχαν συλληφθεί και κακοποιηθεί από
Άραβες και ήταν ευγνώμονες για την απελευθέρωσή τους.

Παρόμοιο περιστατικό ανέφερε και μια νοσοκόμα που εργαζόταν για λογαριασμό
ευρωπαϊκής φιλανθρωπικής οργάνωσης. «Γνώριζα δύο από τους σκλάβους και
συνάδελφός μου μου είπε πως ο “δουλέμπορος” ήταν αξιωματικός των ανταρτών».