Ο Μάρτιος φέρνει ανατιμήσεις και κόντρες στην αγορά

Σε πονοκέφαλο για την κυβέρνηση έχει εξελιχθεί το θέμα των ανατιμήσεων σε
σειρά καταναλωτικών προϊόντων, που αναμένονται από τις αρχές Μαρτίου. Μάλιστα,
στη σκιά των ανατιμήσεων, οι οποίες υπολογίζεται ότι θα φθάσουν το 9%, το
υπουργείο Ανάπτυξης διευκρίνισε την περασμένη Δευτέρα, ότι «η ευθύνη της
πολιτείας είναι να εγγυηθεί την πλήρως απελευθερωμένη αγορά, που έχει όρους
ανταγωνιστικότητας στο επίπεδο της ποιότητας, των τιμών αλλά και της συμβολής
στη λειτουργία της αγοράς».

Ο πόλεμος που ξέσπασε το τελευταίο δεκαήμερο ανάμεσα στην κυβέρνηση και στους
εκπροσώπους της βιομηχανίας τροφίμων και των αλυσίδων σούπερ μάρκετ για τις
αυξήσεις στις τιμές των ειδών διατροφής ήταν για πολλούς θέμα χρόνου. Άλλωστε,
όπως υποστηρίζουν επιχειρηματίες του κλάδου των σούπερ μάρκετ, οι συμφωνίες
κυρίων, στις οποίες είχαν προχωρήσει οι επιχειρήσεις με το υπουργείο Ανάπτυξης
κατά το προηγούμενο έτος, ήταν θέμα χρόνου να επανεξεταστούν.

Όταν τον Ιούνιο του 2001, οι εκπρόσωποι των βιομηχάνων και των εμπόρων
υπέγραψαν με το υπουργείο Ανάπτυξης μνημόνιο συμφωνίας για συγκράτηση των
τιμών, κανείς δεν είχε αγνοήσει τον κίνδυνο για το κύμα των ανατιμήσεων που θα
ερχόταν στο τέλος του Φεβρουαρίου του 2002. Όμως, τα πρώτα σύννεφα έκαναν την
εμφάνισή τους από το τέλος του 2001 και η κακοκαιρία του Ιανουαρίου ήρθε να
προστεθεί και να εκτινάξει τον πληθωρισμό στο 4,4% για τον Ιανουάριο. Από
στοιχεία, μάλιστα, που έδωσε στη δημοσιότητα ο υφυπουργός Ανάπτυξης κ. Χρ.
Θεοδώρου, αρμόδιος για θέματα εμπορίου, και τα οποία αφορούσαν την εξέλιξη των
τιμών σε 25 είδη διατροφής, προκύπτει ότι σε σχέση με τον Σεπτέμβριο η
διακύμανση των τιμών ήταν 2,5% έως 12,3%. Για το διάστημα Ιανουαρίου 2001 –
Ιανουαρίου 2002, οι μεταβολές των τιμών ήταν 4,1% έως 20,1% και για το
διάστημα Δεκεμβρίου 2001 – Ιανουαρίου 2002, από -2 % έως 3,5%. Η ανάγκη
εξεύρεσης μια αποδεκτής λύσης από τους αρμόδιους φορείς αποτελεί πλέον
προτεραιότητα για την κυβέρνηση, η οποία έχει να αντιμετωπίσει τον πονοκέφαλο
των πληθωριστικών πιέσεων που θα φέρουν οι αναμενόμενες αυξήσεις.

Όπως υποστηρίζει εκπρόσωπος μεγάλης ελληνικής αλυσίδας σούπερ μάρκετ, «η
συνέχιση της πολιτικής συγκράτησης των τιμών θα ήταν εφικτή, αν και οι
βιομηχανίες και οι προμηθευτές δεν προχωρούσαν σε αυξήσεις». Όμως, όπως όλα
δείχνουν, κατι τέτοιο δεν είναι εφικτό.

Επιχειρηματίες του κλάδου της βιομηχανίας τροφίμων, οι εκπρόσωποι των οποίων
δεν συμμετείχαν στις επαφές που πραγματοποιήθηκαν την περασμένη Δευτέρα,
υποστηρίζουν ότι ορισμένες αυξήσεις έγιναν ή πρέπει να γίνουν λόγω της ανόδου
των διεθνών τιμών των πρώτων υλών.

Νέο μέτωπο

Με ανακοίνωσή του ο Σύνδεσμος Ελληνικών Βιομηχανιών Τροφίμων, ανοίγοντας νέο
μέτωπο και με τις λιανεμπορικές επιχειρήσεις, υποστήριξε ότι οι παραγωγοί
καθορίζουν μόνο την χονδρική τιμή πώλησης και πως οι τελικές τιμές
καθορίζονται από το λιανικό εμπόριο.

Οι βιομήχανοι υποστηρίζουν ότι η ελληνική βιομηχανία τροφίμων, εδώ και χρόνια,
«επιδεικνύει αξιοθαύμαστη αυτοσυγκράτηση στον τομέα των τιμών, ενώ παράλληλα
με τις επενδύσεις που πραγματοποιεί είναι ένας από τους πλέον σύγχρονους και
ανταγωνιστικούς κλάδους της οικονομίας, σε ευρωπαϊκό επίπεδο». Μάλιστα,
σημειώνουν ότι «η αντιμετώπιση των πληθωριστικών φαινομένων δεν είναι θέμα
ελέγχων, αφού έτσι κι αλλιώς η κείμενη νομοθεσία δεν παρέχει στο κρατος το
δικαίωμα να παρέμβει στο θέμα των τιμών. Ας μην ξεχνούμε, εξ άλλου, ότι η
ελληνική οικονομία διέπεται από το καθεστώς της ελεύθερης αγοράς.

Αναπόφευκτες

Από την πλευρά του, ο υπουργός Ανάπτυξης έκανε σαφές ότι ευθύνη της Πολιτείας
«είναι η στήριξη των όρων διαφάνειας της αγοράς μέσω των ανεξάρτητων
θεσμοθετημένων αρχών της», ενώ την ίδια ώρα οι εκπρόσωποι των σούπερ μάρκετ
αρνούνται να ξαναπαίξουν τον ρόλο του ισορροπιστή στη συγκράτηση των
ανατιμήσεων, στις οποίες προβαίνουν οι προμηθευτές τους. Επισημαίνουν, ακόμα,
ότι οι αυξήσεις στις τιμές των προϊόντων θα γίνουν και είναι αναπόφευκτες,
αφού κατά το τελευταίο τετράμηνο συγκρατούσαν τις τιμές, ακόμα και
απορροφώντας το κόστος εις βάρος των επιχειρήσεών τους. Επιχειρηματίες του
κλάδου υποστηρίζουν ότι το 90% των τιμών των προϊόντων έχει ήδη διαμορφωθεί
μέχρι να φτάσουν στα ράφια των καταστημάτων τους, αφήνοντας μικρά περιθώρια
περιορισμού των όποιων αυξήσεων.

Πάντως, οι βιομήχανοι, μέσω του ΣΕΒΤ, υποστηρίζουν πως «σε ένα καθεστώς
ελεύθερης οικονομίας, καμία επιχείρηση δεν πρέπει να αισθάνεται υποχρεωμένη να
δικαιολογήσει γιατί αυξάνει τις τιμές της. Απλά οφείλει να είναι έτοιμη να
υποστεί τις συνέπειες του ανταγωνισμού και των επιλογών του καταναλωτή, ο
οποίος ξέρει να τιμωρεί, αν χρειάζεται, γιατί και ενημερωμένος είναι και
γνωρίζει άριστα να υπερασπίζεται άμεσα και αποτελεσματικά τα συμφέροντά του,
με τις πολλές επιλογές που διαθέτει».

Λύση στο θέμα αναμένεται να δοθεί στη νέα συνάντηση του υπουργού με τους
εκπροσώπους της αγοράς, η οποία θα επαναληφθεί στο τέλος του μήνα.