Επιτακτική η ανάγκη δικαστικής αστυνομίας

Ο Κώδικας Ποινικής Δικονομίας στα σχετικά άρθρα προβλέπει τον τρόπο και τις
προθεσμίες κλήτευσης των προσώπων τα οποία εμπλέκονται στην ποινική δίκη
(μηνυτές, μάρτυρες, κατηγορούμενοι), για να εμφανιστούν στις διάφορες φάσεις
της ποινικής διαδικασίας ενώπιον των αρμοδίων δικαστικών οργάνων. Για την
επίδοση συντάσσεται από το όργανο που προέβη στην ενέργεια αυτή (δικαστικός
επιμελητής ή αστυνομικός υπάλληλος) αποδεικτικό επιδόσεως, που πρέπει να
περιέχει τα από το σχετικό άρθρο του ΚΠΔ αναφερόμενα στοιχεία. Σε περίπτωση
παράβασης του άρθρου τούτου, δημιουργούνται ακυρότητες που μπορούν να
προταθούν τόσο από τους διαδίκους όσο και να ληφθούν υπόψη αυτεπάγγελτα από το
δικαστήριο, ανάλογα με την περίπτωση. Αυτό έχει συνέπεια τη δημιουργία
προβλημάτων στις διάφορες φάσεις της ποινικής διαδικασίας, αλλά κυρίως στην
παραγραφή εγκλημάτων απλών ή και σοβαρών, δεδομένου ότι το έγκλημα
παραγράφεται σε περίτπωση που υπάρχει πρόβλημα στη νόμιμη κλήτευση του
κατηγορουμένου να εμφανισθεί στο ακροατήριο του αρμοδίου, για το έγκλημα που
κατηγορείται, δικαστηρίου, αν από τον χρόνο τέλεσης του αδικήματος μέχρι την
αμετάκλητη εκδίκαση της υπόθεσής του, παρήλθε ο χρόνος παραγραφής (και της
αναστολής αυτής). Στη δικαστηριακή πρακτική κυρίως στα παλαιότερα χρόνια, όπου
αρμόδια για τη φύλαξη των αποδεικτικών επιδόσεων ήταν η Γραμματεία του
Δικαστηρίου, συχνά αντιμετωπιζόταν το φαινόμενο να χάνονται αποδεικτικά
επιδόσεως, με συνέπεια να αναβάλονται ποινικές υποθέσεις και μάλιστα σοβαρές
για να κληθούν οι μάρτυρες ή οι κατηγορούμενοι, σε πολλές δε περιπτώσεις το
δικαστήριο ήταν υποχρεωμένο να απαγγείλει την οριστική παύση της ποινικής
δίωξης λόγω παραγραφής του εγκλήματος, για το οποίο ο κατηγορούμενος
κατηγορείτο, δεδομένου ότι στην ποινική δίκη η παραγραφή εξετάζεται
αυτεπάγγελτα. Για την αντιμετώπιση του φαινομένου αυτού η φύλαξη των
αποδεικτικών επιδόσεως ανατέθηκε στην Εισαγγελία των δικαστηρίων και το
φαινόμενο αυτό σχεδόν εξέλιπε. Όμως, δεν εξαλείφθηκε το φαινόμενο να υπάρχουν
ακυρότητες, τόσο από παραλείψεις των αρμοδίων οργάνων στον τρόπο επίδοσής της
όσο κυρίως από τη σύνταξη της σχετικής έκθεσης επίδοσής της. Τούτο κατά κανόνα
οφείλεται στο ότι στις επιδόσεις προβαίνουν όργανα, τα οποία στερούνται
στοιχειώδους νομικής παιδείας και για τον λόγο αυτό, μεταξύ άλλων, καθίσταται
επιτακτική πλέον η ανάγκη δημιουργίας δικαστικής αστυνομίας. Ο ΚΠΔ προβλέπει
προς αντιμετώπιση του φαινομένου αυτού διαδικασίες πειθαρχικές ή και ποινικές
(και επιβολή αντιστοίχων ποινών), ανάλογα αν πρόκειται για αμέλεια (πλειοψηφία
των περιπτώσεων) ή και για δόλο (σπανιότατα) των αρμοδίων οργάνων.

Ο Χαρίλαος Κλουκίνας είναι πρόεδρος Πρωτοδικών