ΔΡΟΜΟΙ

Ο Τζόζεφ Κόνραντ…

… ήταν ο πρώτος σύγχρονος συγγραφέας που κατανόησε απόλυτα πόσο εύκολα
μπορεί, σε ακραίες περιστάσεις, να καταρρεύσει η διάκριση ανάμεσα στον
πολιτισμό και την «καρδιά του σκότους». Ο Κόνραντ έδειξε πώς τα ιδανικά ύψη
του δυτικού πολιτισμού μπορούν να κατακρημνιστούν στα πιο σκοτεινά βάθη της
βαρβαρότητας. (Καλό θα ήταν να τον ξαναδιαβάσουμε ­ και σαν έξτρα δώρο στον
εαυτό μας, να πάμε να ξαναδούμε την ταινία «Αποκάλυψη τώρα» του Κόπολα, στη
νέα, ολοκληρωμένη της εκδοχή.)

Οι αμόρφωτες…

… μάζες του μουσουλμανικού κόσμου είναι θύματα πολιτικής και κοινωνικής
υπανάπτυξης και διεφθαρμένων ηγεσιών. Ο Μπιν Λάντεν επένδυσε σε αυτό. Τι κοινό
έχουν ο Μπους και ο Μπιν Λάντεν; Και οι δυο, στη διεστραμμένη κοσμοθεώρησή
τους, θέλουν να κάνουν τον κόσμο να πιστέψει πως βρισκόμαστε σε ένα πόλεμο
ανάμεσα στη Δύση και το Ισλάμ. Μπορεί να φαίνεται παράξενο, μα και η Δύση έχει
τους δικούς της φονταμενταλιστές ­ φονταμενταλιστές της πολυθρόνας, ναι, αλλά
το ίδιο θανατηφόρους με τους άλλους. Ένας από αυτούς είναι ο Σάμιουελ
Χάντινγκτον, που ανακάλυψε τη «σύγκρουση των πολιτισμών». Αυτή η «ανακάλυψη»
έγινε ο μπούσουλας της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής ­ ένας πολύ βολικός
ιδεολογικός οδηγός, που ήρθε να καλύψει το κενό που άφησε πίσω του ο
ιδεολογικά φορτισμένος Ψυχρός Πόλεμος. Όμως, αυτός ο μπούσουλας είναι τυφλός
μπροστά στη νέα πραγματικότητα, που ονομάζεται παγκοσμιότητα και που λέει πως
το «παιχνίδι» του 21ου αιώνα δεν ονομάζεται σύγκρουση αλλά αλληλεξάρτηση των
πολιτισμών: οι πολιτισμοί δεν είναι μονολιθικοί, αλλά επικοινωνούν οργιαστικά
μεταξύ τους.

Ο πατήρ Μπους…

… βιάστηκε, επισημαίνουν οι «Τάιμς της Ασίας». Το προοίμιο της νέας
παγκόσμιας τάξης δεν ήταν ο πόλεμος στον Περσικό, είναι ο πόλεμος του υιού
Μπους στο Αφγανιστάν. Τα φερέφωνα αυτής της νέας τάξης, όπως η «Γουώλ Στρητ
Τζόρναλ», ήδη καλούν σε «αποικιοποίηση των απείθαρχων χωρών, με μια γερή δόση
αμερικανικού ιμπεριαλισμού». Για να μη μείνει πίσω από την Αμερικανίδα ομόλογό
της, η εφημερίδα «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» γράφει και αυτή για την «Ανάγκη ενός νέου
ιμπεριαλισμού». Τι λένε λοιπόν με δυο λόγια όλοι αυτοί οι θεματοφύλακες του
ελεύθερου λόγου και της ανταλλαγής ιδεών; Λένε, κυρίες και κύριοι, πως το
μέλλον ανήκει στο παρελθόν.

Ο καταναγκαστικός…

… μηχανισμός του νέου ιμπεριαλισμού πρέπει να προέλθει από τη Δύση, που θα
εγκαθιδρύσει «προσωρινά προτεκτοράτα». Το είδαμε στα Βαλκάνια, το βλέπουμε και
στο Αφγανιστάν. Ο ιστορικός Πολ Τζόνσον λέει πως αυτός ο νέος ιμπεριαλισμός θα
είναι καλοήθης, αφού θα εφαρμοστεί από τις «μεγάλες πολιτισμένες δυνάμεις».
Σίγουρα έχει υπόψη του την Αμερική και την τυφλή οπαδό της, τη Βρετανία.
Γιατί, από ό,τι βλέπουμε, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, η Ιαπωνία και η
Κίνα, για να μην τις απαριθμήσουμε εδώ όλες, μολονότι είναι εξαιρετικά
πολιτισμένες χώρες, δεν δείχνουν καμιά όρεξη να γυρίσουν πίσω το ψηφιακό ρολόι
της Ιστορίας.