ΠΡΟΣΩΠΑ Ο «Γιβραλτάρ» του Ζωρζ Μπρασένς

Υπήρξε ο γραμματέας ενός από τους περιφημότερους δημιουργούς του γαλλικού
τραγουδιού. Είκοσι χρόνια μετά, ο Πιέρ Οντενιάντ κρατάει ζωντανή τη μνήμη τού
Ζωρζ Μπρασένς.

Πιέρ Οντενιάντ. «Ο Ζωρζ ασχολούνταν με το καλλιτεχνικό μέρος κι εγώ με τα υπόλοιπα»

Ο Ζωρζ Μπρασένς πέθανε από καρκίνο στις 29 Οκτωβρίου 1981. Είκοσι χρόνια μετά,
ο κόσμος δεν έχει πάψει να επισκέπτεται το θρυλικό σπίτι αυτού του ανθρωπιστή,
αναρχικού και ειρηνιστή τραγουδοποιού στο αδιέξοδο Φλοριμόν, στο 14ο
διαμέρισμα του Παρισιού, όπου σήμερα ζει ο Οντενιάντ. Ο Πιέρ Οντενιάντ ήταν ο
γραμματέας του Μπρασένς. Όπως ο ίδιος συνοψίζει, «ο Ζωρζ ασχολούνταν με το
καλλιτεχνικό μέρος κι εγώ με τα υπόλοιπα… Συζητούσα για τα κασέ των
συναυλιών, μετέφερα τις βαλίτσες, ασχολιόμουν με τους φόρους, πήγαινα για
εφημερίδα ή για καπνό… ήμουν στη διάθεσή του ολόκληρη την ημέρα». Ο
Οντενιάντ και ο Μπρασένς γνωρίστηκαν πολύ πριν ο τελευταίος γίνει διάσημος ­
το 1943, όταν ήταν και οι δύο 22 χρόνων, στο στρατόπεδο εργασίας του
Μπάσντορφ, στη Γερμανία. Ο Οντενιάντ ήταν βιβλιοθηκάριος, ο Μπρασένς εργάτης
σε εργοστάσιο μηχανών αεροπλάνων και ο βιβλιοθηκάριος εξεπλάγη που ο εργάτης
δανειζόταν σχεδόν καθημερινά τρία-τέσσερα βιβλία: «Έλεγε πως δεν κάνει
“τίποτε”. Σιγά σιγά, καταλάβαμε ότι αυτό το “τίποτε” σήμαινε ότι γράφει
τραγούδια». Έναν χρόνο μετά, ο Μπρασένς γύρισε με άδεια στο Παρίσι και δεν
επέστρεψε στη Γερμανία. Κρύφτηκε στο σπίτι τής Ζαν Λε Μπονιέκ, της μοδίστρας
με τη χρυσή καρδιά, στο αδιέξοδο Φλοριμόν. Εκεί ωρίμασε το έργο του και ο
Οντενιάντ, ο οποίος επέστρεψε από τη Γερμανία το 1945, ήταν από τους πρώτους
που άκουσε τραγούδια όπως τα Gorille, Brave Margot, La Mauvaise Reputation…
Τον Ιανουάριο του 1952, ήταν μαζί του στην πρώτη του εμφάνιση στο καμπαρέ της
Πατασού και, μέσα σε δύο χρόνια, ο Μπρασένς είχε γίνει ένα από τα μεγαλύτερα
ονόματα του γαλλικού τραγουδιού. Ο Οντενιάντ εργαζόταν τότε στην εφορία του
9ου διαμερίσματος του Παρισιού, αλλά το 1956 ο Μπρασένς τού πρότεινε να τον
προσλάβει με διπλάσιο μισθό κι εκείνος δέχθηκε. Και όταν κάποιος που τον είδε
σχολίασε πως «είναι σαν βράχος, είναι το Γιβραλτάρ», ο Οντενιάντ μετονομάστηκε
σε «Γιβραλτάρ» ­ ο «κύριος Γιβραλτάρ» για τη σόου μπίζνες. Ο Μπρασένς αγόρασε
το σπίτι τής Ζαν κι ένα διπλανό και έμεινε στο αδιέξοδο Φλοριμόν ώς το 1966.
Δέκα χρόνια μετά, το προσέφερε στον «Γιβραλτάρ». Άραγε ο Οντενιάντ θα γράψει
ποτέ απομνημονεύματα; «Θα μου φαινόταν ότι κερδοσκοπώ, και ύστερα δεν είμαι
διανοούμενος, είμαι μάλλον ένας χειρώνακτας», απαντάει στη «Λε Φιγκαρό».
«Μάλλον ένας λογιστής», λέει η σύζυγός του, η Λυσιέν. «Ναι», απαντάει εκείνος,
«αλλά ένας λογιστής που έχει κουβαλήσει μπόλικες βαλίτσες…».