Εκσυγχρονισμός ή αποσυγχρονισμός;

Το ΠΑΣΟΚ πραγματοποιεί το συνέδριό του σε μία από τις πιο δύσκολες καμπές της
πορείας του. Πολλοί από εμάς, θεωρούμε ότι το μέχρι σήμερα δεδομένο που
κατοχύρωνε τη σχέση του κόμματός μας με την ελληνική κοινωνία, η ύπαρξη δηλαδή
ισχυρών πολιτικών και κοινωνικών αντανακλαστικών, αποτελεί πια ζητούμενο προς
διερεύνηση.

Και δεν μιλάω για διερεύνηση θεωρητικού τύπου. Μιλάω για διερεύνηση ουσίας.
Διερεύνηση που αποτελεί όρο επιβίωσης. Διερεύνηση που θα μπορέσει να μας
προσφέρει εφόδια, ώστε να πείσουμε την κοινωνία ότι μπορούμε να την
υπηρετήσουμε με αξιοπιστία, συνέπεια και συνέχεια. Ακόμα και να την
μεταπείσουμε στα θέματα εκείνα που έχουν γίνει μεγάλες ζημιές. Δεν μιλάω
συνεπώς για λίφτινγκ. Μιλάω για… επέμβαση ζωής. Ή αν θέλετε για το φιλί της
ζωής, που από κοινού πρέπει να δώσουμε, ώστε να περιθωριοποιήσουμε τελεσίδικα
την αναγκαιότητα «τεχνητών αναπνοών», που ­ δυστυχώς ­ έχει γίνει τα τελευταία
χρόνια μοναδική μας… ανάσα. Που συχνά ­ ας μην κοροϊδευόμαστε ­ μας
προσφέρεται και από… τρίτους.

Με απόλυτο αίσθημα ευθύνης, κρίνω και προτείνω, ότι το συνέδριο πρέπει να
αποτελέσει τη διαδικασία εκκίνησης μιας ευρύτατης κοινωνικής συζήτησης, πάνω
στα πολιτικοκοινωνικά ζητήματα που εξ αντικειμένου θα καθορίσουν το μέλλον των
επόμενων γενεών. Πάνω στα «ιστορικής σημασίας» ζητήματα.

Συγκεκριμένα:

1). Του μεγάλου ζητήματος της οικονομικής δημοκρατίας (πώς, δηλαδή, το
ΠΑΣΟΚ θα ανταποκριθεί στην απαίτηση της ελληνικής κοινωνίας για τη διασφάλιση
κοινών σημείων εκκίνησης ίσων δυνατοτήτων και ευκαιριών σε κάθε άνθρωπο).

2). Του μεγάλου ζητήματος της οικονομικής δικαιοσύνης (πώς, δηλαδή, το
ΠΑΣΟΚ θα ανταποκριθεί στην κοινωνική απαίτηση δημιουργίας ισχυρών, ευαίσθητων
και ευέλικτων θεσμών, που θα αναχαιτίσουν τις διαρκώς διευρυνόμενες, με
εκρηκτικούς ρυθμούς, κοινωνικές ανισότητες και πώς θα κατοχυρώσει την
αποτελεσματικότητα των μηχανισμών πρόληψης και καταστολής του κοινωνικού και
οικονομικού αποκλεισμού).

3). Του μεγάλου ζητήματος της ισοτιμίας της πρόσβασης (πώς, δηλαδή, το
ΠΑΣΟΚ θα ανταποκριθεί στην κοινωνική απαίτηση εξασφάλισης των όρων πρόσβασης
του κάθε πολίτη από την κοινωνία της γνώσης στην κοινωνία της εκμάθησης).

4). Του μεγάλου ζητήματος της αναδιανομής του παραγόμενου πλούτου (πώς,
δηλαδή, το ΠΑΣΟΚ θα διαδραματίσει ρυθμιστικό ρόλο, παρεμβαίνοντας στη
διαμορφούμενη σχέση, υπερπαραγωγής της εξειδικευμένης εργασίας από τη μια και
αυξανόμενης υπεραξίας του παραγόμενου προϊόντος από την άλλη, ώστε κομμάτι της
υπεραξίας να διατεθεί δίκαια στον κόσμο της εργασίας).

Τα τέσσερα ανωτέρω μεγάλα ζητήματα είναι και τέσσερις άξονες πολιτικής, που
συνθέτουν το αληθές πρόσωπο της σοσιαλιστικής αναζήτησης του σήμερα. Είτε το
θέλουμε, είτε όχι, αν δεν θέλουμε να είμαστε ψευδεπίγραφοι, μέσα απ’ αυτούς
τους άξονες οφείλουμε να αναζητήσουμε απαντήσεις.

Αν δεν πράξουμε έτσι, αν φανούμε κατώτεροι των περιστάσεων, με μαθηματική
ακρίβεια θα καταλήξουμε υπόλογοι γι’ αυτήν μας την ανεπάρκεια.

Υπόλογοι για την εγκατάλειψη του τομέα της κοινωνικής οικονομίας και της
ανάπτυξης συνεταιριστικών δομών, που θα μπορούσαν να περιορίσουν την ασυδοσία
του εμπορίου σε βάρος παραγωγών και καταναλωτών. Υπόλογοι για την ανυπαρξία
δομών κοινωνικού κράτους, ικανών να εγγυηθούν minimum έστω συνοχής και
γαλήνης. Υπόλογοι για την υποβάθμιση θεσμών, ικανών να αναχαιτίσουν τις
δυνάμεις που σπρώχνουν στο οικονομικό και κοινωνικό περιθώριο σημαντικά
τμήματα της κοινωνίας. Υπόλογοι για παντελή αδυναμία παρουσίας ευρύτατων
κοινωνικών ομάδων – θυμάτων στην πλέον βίαιη διαδικασία ανακατανομής πλούτου
που πραγματοποιήθηκε ποτέ στη χώρα μας (το ζήτημα του Χρηματιστηρίου).
Υπόλογοι, εντέλει, για καταστροφική πολιτική ανεπάρκειας. Ας μη γελιόμαστε…

Ο εκσυγχρονισμός των θεσμών δεν είναι ιδεολογία. Είναι η διαρκής αναγκαία
διαδικασία εξέλιξης, η πάντοτε ταυτισμένη με τις δράσεις του ΠΑΣΟΚ. Η αναγωγή
του εκσυγχρονισμού σε ιδεολογία, απ’ όσους το επιχειρούν, είναι η ιδεολογία
της σύγχυσης, η αποθεσμοποίηση. Η ιδεολογία του αποσυγχρονισμού των κοινωνικών
δυνάμεων που παλεύουν με όρους πραγματικά ιδεολογικούς.

Προσοχή, λοιπόν. Έστω και αθέμιτα, γινόμαστε εχθροί των πραγματικών δυνάμεων
της προόδου. Και αν, άμεσα, δεν τερματίσουμε αυτή τη διαδικασία, οι τεχνητές
αναπνοές που ως τα σήμερα μας κρατούν ζωντανούς, θα στερέψουν… Και, τότε,
δεν θα υπάρχει κανένα περιθώριο για φιλί της ζωής. Το μόνο που τότε θα
δεχθούμε, θα ‘ναι το ύστατο νεκροφίλημα.

Το φιλί της ζωής, είναι υπόθεση του σήμερα.

Ζητείται… τόλμη.

Ο Παναγιώτης Κουρουμπλής είναι δικηγόρος, διδάκτωρ Κοινωνικών Επιστημών,
βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας του ΠΑΣΟΚ.