Συντρίμμια και οι αγορές

Η πρωτοφανής τρομοκρατική επίθεση που δέχτηκαν οι Ηνωμένες Πολιτείες έπληξε
βαριά την παγκόσμια χρηματοπιστωτική αγορά. Τα διεθνή χρηματιστήρια
κατέρρευσαν, σημειώνοντας πτώση έως και 10%, ενώ το χρηματιστήριο της Νέας
Υόρκης δεν άνοιξε καν – και μάλλον δεν θα ανοίξει και σήμερα… Το δολάριο
βυθίστηκε, η τιμή του πετρελαίου πήρε φωτιά και ξεπέρασε τα 30 δολάρια το
βαρέλι, ενώ οι επενδυτές σε όλο τον κόσμο έσπευσαν να αναζητήσουν ασφαλή
καταφύγια για τα κεφάλαιά τους στον χρυσό, η τιμή του οποίου αυξήθηκε κατά 16
δολάρια η ουγκιά. Αναλυτές της αμερικανικής και της παγκόσμιας οικονομίας
προέβλεπαν χθες ότι η τρομοκρατική επίθεση εναντίον των ΗΠΑ μπορεί να έχει
σοβαρές μακροπρόθεσμες οικονομικές επιπτώσεις. Οι χειρότεροι φόβοι αφορούν τον
κίνδυνο κατάρρευσης των χρηματιστηρίων, ενώ είναι ήδη ορατές οι προοπτικές
περαιτέρω υποχώρησης των ρυθμών ανάπτυξης, λόγω επιδείνωσης του επενδυτικού
κλίματος, μείωσης της καταναλωτικής εμπιστοσύνης και των καταναλωτικών
δαπανών. Είναι χαρακτηριστικό ότι και μόνο η αναμενόμενη μείωση της επιβατικής
κίνησης στις αεροπορικές εταιρείες, αλλά και η δραματική πτώση των αφίξεων
τουριστών στις Ηνωμένες Πολιτείες μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές αναταράξεις
στη μεγαλύτερη οικονομία του πλανήτη, που βρίσκεται ήδη ένα σκαλοπάτι πριν από
την ύφεση. Οι επιπτώσεις μπορεί να είναι βαριές και για τις υπόλοιπες μεγάλες
οικονομίες του πλανήτη, καθώς επηρεάζονται σημαντικά από την αμερικανική.

* Στην Ελλάδα, στο οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης επικρατούσε χθες
ανησυχία για τις ενδεχόμενες επιπτώσεις στην οικονομία και ιδίως στον ρυθμό
ανάπτυξης και στον πληθωρισμό, στον βαθμό που θα επηρεαστεί σοβαρά η παγκόσμια
οικονομία. Ανησυχία υπάρχει φυσικά και για τη Σοφοκλέους, που προβλέπεται να
κινηθεί στον ρυθμό των ευρωπαϊκών αγορών.

Τι επιπτώσεις φοβούνται στην Ελλάδα

Σημαντικές επιπτώσεις θα δεχθεί και η ελληνική οικονομία, στον βαθμό που
επιβεβαιωθούν οι φόβοι για περαιτέρω επιδείνωση της παγκόσμιας οικονομίας,
λόγω του τρομοκρατικού χτυπήματος στη Νέα Υόρκη.

Στο οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης και στην Τράπεζα της Ελλάδος
επικρατούσε χθες έντονη ανησυχία για τις επιπτώσεις αυτές, που αφορούν σε
ενδεχόμενη περαιτέρω πτώση των διεθνών χρηματιστηρίων, αύξηση της διεθνούς
τιμής του πετρελαίου σε υψηλότερα επίπεδα, καθώς και αναπροσαρμογή στην
ισοτιμία ευρώ – δολαρίου, με πτώση της τιμής του αμερικανικού νομίσματος.

Παράλληλα, κινητικότητα επικρατούσε μέχρι αργά χθες το βράδυ στα επιτελεία των
μεγάλων εμπορικών τραπεζών. Συνεδρίασαν οι διοικήσεις της Εθνικής, της
Εμπορικής και της Eurobank, όπου μεταξύ άλλων συζητήθηκαν οι πιστοληπτικοί
κίνδυνοι που δημιουργούνται εξ αιτίας των χθεσινών εξελίξεων σε ό,τι αφορά τις
πληρωμές σε δολάρια.

Οικονομικοί αναλυτές αναφέρουν ότι το χθεσινό τρομοκρατικό χτύπημα στη Νέα
Υόρκη λόγω του αρνητικού κλίματος που προκαλεί, ενδεχομένως να οδηγήσει σε
περαιτέρω πτώση των τιμών των μετοχών στα διεθνή χρηματιστήρια.

Κάτι τέτοιο εκτιμάται ότι θα περιόριζε την κατανάλωση και στις χώρες – μέλη
της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κάτι τέτοιο θα οδηγήσει σε μείωση της ζήτησης για αγορές ελληνικών προϊόντων
από το εξωτερικό και σε πτώση του ρυθμού αύξησης του ΑΕΠ.

Σημειώνεται ότι η Ελλάδα πραγματοποιεί περίπου το 70% των εξαγωγών της σε
χώρες – μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Παράλληλα, στην περίπτωση που σημειωθεί αύξηση στη διεθνή τιμή του πετρελαίου,
το αποτέλεσμα θα είναι η αύξηση του κόστους παραγωγής για τις ελληνικές
επιχειρήσεις και η πυροδότηση του πληθωρισμού.

Η επίπτωση από την ανατίμηση των καυσίμων μπορεί να αντισταθμισθεί στον βαθμό
που μειωθεί η τιμή του δολαρίου. Πάντως, τραπεζικά στελέχη εκτιμούσαν χθες ότι
η απόφαση της Fed να ενισχύσει με ρευστότητα τις αγορές για την αντιμετώπιση
της ύφεσης, ενδεχομένως να οδηγήσει και σε μείωση των επιτοκίων της.