Ανάχωμα στην ανεργία από εμπόριο, κατασκευές

Εκτός της «διακεκαυμένης ζώνης» των μαζικών απολύσεων βρίσκεται, προς το παρόν
τουλάχιστον, η ελληνική οικονομία, οι περισσότεροι κλάδοι της οποίας
συνεχίζουν να εμφανίζουν θετικούς ρυθμούς ανάπτυξης.

Σύμφωνα με τα πρώτα συμπεράσματα έρευνας του Ινστιτούτου Οικονομικών και
Βιομηχανικών Ερευνών, η οποία δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί, το 90% των ελληνικών
επιχειρήσεων προσδοκά ότι για τους επόμενους μήνες η απασχόληση δεν πρόκειται
να μειωθεί, ενώ το 6% εκτιμά ότι θα αυξηθεί.

Εξάλλου, όπως προκύπτει και από τους δείκτες οικονομικής συγκυρίας της
Τραπέζης της Ελλάδος, η απασχόληση στον τομέα της μεταποίησης δείχνει να
παραμένει αμετάβλητη, ενώ αντίθετα εμφανείς τάσεις αύξησης της απασχόλησης
παρουσιάζουν οι τομείς του λιανικού εμπορίου και των κατασκευών.

Όπως εκτιμούν οικονομικοί αναλυτές, φαινόμενα μαζικών απολύσεων ανάλογα με
αυτά που εκδηλώνονται σε μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους των Ηνωμένων
Πολιτειών, αλλά και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν θα πρέπει να αναμένονται,
τουλάχιστον στο εγγύς μέλλον, στην ελληνική αγορά. Η αισιόδοξη αυτή πρόβλεψη
στηρίζεται αφενός στα περιθώρια ανάπτυξης που εμφανίζει ακόμη η ελληνική
οικονομία και αφετέρου στο γεγονός ότι το ελληνικό δημόσιο εξακολουθεί να
διαχειρίζεται μεγάλες επιχειρήσεις, οι οποίες, για ευνόητους λόγους,
αποφεύγουν τις μαζικές απολύσεις, έστω και αν αυτό θα βοηθούσε σε σημαντική
βελτίωση των οικονομικών τους μεγεθών.

Χαρακτηριστικά αναφέρεται η περίπτωση του ΟΤΕ, η διοίκηση του οποίου σχεδιάζει
να μειώσει το απασχολούμενο προσωπικό κατά 3.500 άτομα, αλλά σε βάθος χρόνου
και οπωσδήποτε με ήπιες και ευνοϊκές διαδικασίες.

Το ίδιο συμβαίνει και με την Ολυμπιακή Αεροπορία, η οποία όμως, στην περίπτωση
που περάσει στον έλεγχο ιδιωτών, θα αναγκαστεί να προχωρήσει σε δραματική
συρρίκνωση του αριθμού των απασχολουμένων σε αυτήν.

Στις κατασκευές

Ο κλάδος των κατασκευών (αποτελούσε ανέκαθεν δεξαμενή απορρόφησης της
ανεργίας) είναι ένας από αυτούς που σημείωσαν, τα τελευταία χρόνια, τους
μεγαλύτερους ρυθμούς ανάπτυξης.

Όπως εκτιμούν εκπρόσωποι των κατασκευαστικών εταιρειών, για την επόμενη
πενταετία η απασχόληση στον κλάδο θα φθάσει στα υψηλότερα επίπεδα των
τελευταίων ετών, καθώς τα έργα που προβλέπεται να κατασκευαστούν θα υπερβούν
σε κόστος τα 7 τρισ. δρχ.

Εκτός, όμως, από τα μεγάλα έργα υποδομής που θα κατασκευαστούν στα πλαίσια του
Γ’ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης αλλά και της διοργάνωσης των Ολυμπιακών Αγώνων
του 2004, σημαντικό έργο βρίσκεται μπροστά και σε ό,τι αφορά τον ιδιωτικό
τομέα της οικονομίας, η ανάπτυξη του οποίου θα αγγίξει διψήφιο αριθμό, σύμφωνα
με τις εκτιμήσεις του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας.

Μεταποιητικές βιομηχανίες

Αισθητούς αλλά όχι εντυπωσιακούς ρυθμούς ανάπτυξης παρουσιάζει, τα τελευταία
χρόνια, και ο τομέας της μεταποίησης, ο οποίος το 1997 απασχολούσε 558.000
εργαζόμενους και το 1999 ανήλθαν σε 568.000.

Όπως εκτιμά στέλεχος του ΣΕΒ, οι μεγάλες επενδύσεις που πραγματοποίησαν τα
τελευταία χρόνια οι ελληνικές μεταποιητικές μονάδες και κυρίως οι μεγάλες,
είχαν αποτέλεσμα να ενισχυθεί σημαντικά η ανταγωνιστικότητά τους, αυξάνοντας
έτσι τα μερίδιά τους, τόσο στην ελληνική όσο και στη διεθνή αγορά. Σήμερα, οι
ελληνικές επιχειρήσεις είναι περισσότερο εξωστρεφείς και η παρουσία τους στις
ξένες αγορές δεν περιορίζεται μόνο στις εξαγωγές των προϊόντων τους, αλλά,
παράλληλα, έχουν διεισδύσει σε αυτές και μέσω θυγατρικών τους εταιρειών, που
δραστηριοποιούνται είτε στον τομέα της παραγωγής είτε στον τομέα της εμπορίας
των προϊόντων τους.

Αγορά ηλεκτρικής ενέργειας

Στάσιμη παρέμεινε η απασχόληση στους τομείς παραγωγής και διάθεσης ηλεκτρικού
ρεύματος, φυσικού αερίου και νερού.

Η απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και η δραστηριοποίηση σε αυτήν
και άλλων, πέραν της ΔΕΗ, εταιρειών εκτιμάται ότι θα διαμορφώσει ευνοϊκές
προϋποθέσεις για τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, σε συνδυασμό και με το
γεγονός ότι οι ενεργειακές ανάγκες της χώρας αναμένεται να διπλασιαστούν στα
επόμενα τέσσερα χρόνια.

Εμπόριο

Ο χώρος του εμπορίου (λιανικών και χονδρικών πωλήσεων) από κοινού με αυτόν της
επισκευής οχημάτων και οικιακών συσκευών παρουσιάζει τα τελευταία χρόνια
σημαντικούς ρυθμούς ανάπτυξης και απορροφά σήμερα, το μεγαλύτερο μέρος του
εργατικού δυναμικού της χώρας.

Ανησυχούν οι εργαζόμενοι σε θυγατρικές πολυεθνικών

Κλίμα ανησυχίας και ανασφάλειας επικρατεί μεταξύ των εργαζομένων ελληνικών
εταιρειών πολυεθνικών ομίλων, που έχουν προχωρήσει ή έχουν κάνει γνωστές τις
προθέσεις τους για περικοπές προσωπικού στις ανά τον κόσμο θυγατρικές τους.

Παρά το γεγονός ότι μέχρι στιγμής τα προγράμματα περικοπής δαπανών ευρωπαϊκών
και αμερικανικών πολυεθνικών εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα δεν
έχουν αγγίξει τις εδώ θυγατρικές τους, οι εργαζόμενοι στις εταιρείες αυτές, οι
οποίοι υπερβαίνουν συνολικά τις 5.000, δεν κρύβουν την ανησυχία τους για το
ενδεχόμενο απόλυσής τους.

Στην Unilever Ελλάς, για παράδειγμα, η ανησυχία μεταξύ των 900 εργαζομένων
τροφοδοτήθηκε από τη γνωστοποίηση ότι η διοίκηση της μητρικής εταιρείας
προσανατολίζεται στην κατάργηση 33.000 θέσεων εργασίας τα επόμενα πέντε
χρόνια, σε 100 χώρες του κόσμου.

Ανάλογες ανησυχίες, σε διαφορετικό βέβαια βαθμό για κάθε περίπτωση, υπάρχουν
και μεταξύ των εργαζομένων στις ελληνικές θυγατρικές πολυεθνικών ομίλων, όπως
στη Siemens Ελλάς, στην Hewlett Packard, στην Ericsson, στην Alcatel, στη
Philips, στη Nokia, στην Procter & Gable και σε άλλες.

Οι επικεφαλής των ελληνικών θυγατρικών αποφεύγουν να αποκαλύψουν αν έχουν
πάρει ή όχι εντολές από τις διοικήσεις των μητρικών ομίλων για να προχωρήσουν
σε απολύσεις προσωπικού, ενώ παράλληλα επισημαίνουν ότι στην Ελλάδα, σε
αντίθεση με άλλες χώρες, «οι δουλειές πάνε καλά».

Τηλεπικοινωνίες – πληροφορική

Η ανησυχία μεταξύ των περίπου 2.200 εργαζομένων στη Siemens Ελλάς εντάθηκε
μετά τη γνωστοποίηση των οικονομικών αποτελεσμάτων της μητρικής εταιρείας, η
οποία παρουσίασε στις τελευταίες λογιστικές της καταστάσεις ζημιές της τάξεως
των 500 εκατ. ευρώ.

Οι ζημιές αυτές του πολυεθνικού ομίλου προϊόντων νέας τεχνολογίας, η έδρα του
οποίου βρίσκεται στο Μόναχο, είχαν ως αποτέλεσμα την κατάρτιση σχεδίων για
απολύσεις προσωπικού, που μπορεί να φθάσουν και τις 17.000, σε όλες τις χώρες
στις οποίες δραστηριοποιείται η γερμανική εταιρεία. Ήδη, η θυγατρική εταιρεία
του Ομίλου, η Infineon, επιβεβαίωσε τις προθέσεις της να καταργήσει 5.000
θέσεις εργασίας. Η Siemens Ελλάς δραστηριοποιείται στη χώρα μας εδώ και πολλές
δεκαετίες, μέσω επτά αυτόνομων εταιρειών, και διαθέτει επτά παραγωγικές
μονάδες.

Σε 170 άτομα ανέρχονται σήμερα οι εργαζόμενοι στην εταιρεία πληροφορικής
Hewlett Packard Ελλάς, ο μητρικός όμιλος της οποίας αναζητεί τρόπους περικοπής
τού εργατικού κόστους. Προς το παρόν, η διοίκηση της αμερικανικής εταιρείας
προσπαθεί να συγκρατήσει τους ρυθμούς μείωσης της κερδοφορίας της, με λύσεις
πέραν των μαζικών απολύσεων. Στη γερμανική πόλη Boeblingen, για παράδειγμα, οι
εργαζόμενοι στην εκεί θυγατρική εταιρεία αποφάσισαν κατά πλειοψηφία να
παραιτηθούν από μέρος του μισθού τους, προκειμένου να εξασφαλιστούν οι
υπάρχουσες σήμερα θέσεις εργασίας.

Στην Alcatel Ελλάς, οι 260 εργαζόμενοι δεν φαίνεται να ανησυχούν για τις
θέσεις εργασίας τους καθώς, όπως υποστηρίζουν, οι μαζικές απολύσεις στα
πλαίσια του μητρικού ομίλου δεν αφορούν τον τομέα παραγωγής καλωδίων, στον
οποίο και δραστηριοποιείται η ελληνική θυγατρική.

Δεν αφήνουν αδιάφορους τους 260 εργαζομένους στη Philips Ελλάς οι προθέσεις
του μητρικού ομίλου να περιορίσει τον αριθμό των απασχολουμένων στις ανά τον
κόσμο θυγατρικές του κατά 6.000-7.000 άτομα.

Από 280 άτομα αποτελείται σήμερα το προσωπικό της εταιρείας Procter &
Gamble Hellas, η οποία δραστηριοποιείται στην εμπορία απορρυπαντικών,
προϊόντων χάρτου, φαρμακευτικών ειδών και καλλυντικών. Τον μητρικό όμιλο, παρά
το γεγονός ότι δεν αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο μαζικών απολύσεων στις ανά τον
κόσμο θυγατρικές του, απασχολεί ο περιορισμός του εργατικού κόστους, μέσω
μείωσης των απασχολουμένων σε αυτόν.

Στο εξωτερικό

Αμερικανοί οικονομολόγοι, οι οποίοι παρακολουθούν από πολύ κοντά την πορεία
του δανεισμού και της εξυπηρέτησης των χρεών των καταναλωτών, στις ΗΠΑ,
εμφανίζονται τις τελευταίες εβδομάδες να ανησυχούν όλο και περισσότερο για το
κατά πόσο οι υπερχρεωμένοι Αμερικανοί καταναλωτές θα εξακολουθήσουν να
αποπληρώνουν τα χρέη τους, με δεδομένο ότι αρκετοί χάνουν τις δουλειές τους ή
απειλούνται με απόλυση.

Οι απολύσεις που ανακοίνωσαν αμερικανικές επιχειρήσεις αυξήθηκαν τον Ιούνιο
κατά 56%, σε σχέση με τον Μάιο. Το πρώτο εξάμηνο του έτους υπολογίζεται ότι οι
επιχειρήσεις ανακοίνωσαν σχέδια για την απόλυση 777.362 εργαζομένων τους.