Ένας πρέσβης από… το Μπρονξ

Για τον Τόμας Μίλερ είναι η δεύτερη φορά που θα υπηρετήσει στην Αθήνα ­την προηγούμενη φορά ως Νο 2 της πρεσβείας­ και όπως λένε φίλοι του, ήθελε πάρα πολύ να επιστρέψει

Στην αίθουσα ακροάσεων της αμερικανικής Γερουσίας κάθονται έξι υποψήφιοι
πρεσβευτές. Οι πέντε εξ αυτών είναι «εκ προσωπικοτήτων» ­χρηματοδότες, ως επί
το πλείστον, της προεκλογικής εκστρατείας του Αμερικανού προέδρου που
ανταμείβονται με ένα καλό πόστο. Φορούν κοστούμια των 3.000 δολαρίων,
γνωρίζουν ελάχιστα από εξωτερική πολιτική, αλλά έχουν το ύφος πολλών
καρδιναλίων. Ο έκτος, είναι ένας μάλλον κακοντυμένος, ελαφρώς αχτένιστος
μελαχρινός άντρας με βλοσυρό ύφος. Είναι, όμως, ο μόνος που είναι διπλωμάτης
καριέρας ­και με μάλλον «αστεράτη» σταδιοδρομία. Ο Τομ Μίλερ, ο νέος
Αμερικανός πρεσβευτής στην Αθήνα, είναι ψύχραιμος ­ενδεχομένως διότι είναι ο
μόνος που «κατέχει» το αντικείμενό του.

Τη ίδια ώρα, στην Αθήνα, διπλωμάτες, κυβερνητικά στελέχη ­όσα δεν μονοπωλούν
τη δραστηριότητά τους με το συνέδριο­ και άλλοι παράγοντες επιχειρούν να
«χαρτογραφήσουν» το τι τους περιμένει με την άφιξη του νέου πρεσβευτή. Θα
είναι μια επανάληψη του εαυτού του, όπως ήταν την προηγούμενη φορά που
υπηρέτησε στην Αθήνα, ως Νο 2 της πρεσβείας; Θα είναι μια επανάληψη του
φαινομένου Μπερνς; Θα είναι δυναμικός ή διακριτικός; Θα επιδείξει εμμονή στο
ζήτημα της τρομοκρατίας ή θα διευρύνει τους ορίζοντές του;

Οι απαντήσεις δεν είναι εύκολες ­κυρίως όταν ο κ. Μίλερ, στην ακροαματική
διαδικασία για τον διορισμό του, μπορεί να ικανοποίησε τους Αμερικανούς
γερουσιαστές αλλά δεν άνοιξε τα χαρτιά του ως προς το «στυλ» που θα έχει.

Μια «γεύση» δίνει ενδεχομένως ο ίδιος ο χαρακτήρας του «αψιαίματου» ­όπως τον
είχε χαρακτηρίσει κάποτε υψηλόβαθμος αξιωματούχος του υπουργείου Εξωτερικών­
Αμερικανού διπλωμάτη. Και κατ’ αρχήν, οι αντιφάσεις του: άνθρωπος με
εξαιρετική μόρφωση, που περιλαμβάνει δύο πτυχία καθώς κι ένα διδακτορικό στις
Πολιτικές Επιστήμες από το Πανεπιστήμιο του Μίσιγκαν (διότι, βεβαίως, ο κ.
Μίλερ δεν τυγχάνει εκ των χαϊδεμένων παιδιών που πάνε στα Χάρβαρντ) ­για να
μην πούμε για τις πέντε γλώσσες που γνωρίζει (ελληνικά, ισπανικά, ταϊλανδικά,
ινδονησιακά και ιαπωνικά). Ο ίδιος αυτός άνθρωπος δεν έχει κανένα πρόβλημα να
μιλά περίπου όπως ένας μέσος Αμερικανός του… Μπρονξ. Αν και διπλωμάτης
καριέρας, «διαθέτει» μια σύζυγο με εξίσου έντονη προσωπικότητα με τον ίδιο
­την «τρομερή Μπόνι», όπως τη χαρακτηρίζουν κάποιοι φίλοι του. Κι η οποία
αρνήθηκε όλα αυτά τα χρόνια να είναι η «οικοδέσποινα του κ. πρέσβη» ­σε όποιο
πόστο κι αν είχε ο κ. Μίλερ, η Μπόνι είχε τη δική της εργασία και καριέρα ως
κοινωνική επιστήμων (καριέρα που ακολουθεί τώρα κι η κόρη του ζεύγους Μίλερ, η
Τζούλι).

Φίλοι του ζεύγους υπογραμμίζουν ότι τόσο ο Τομ όσο κι η Μπόνι δεν ήθελαν
κανένα άλλο πόστο περισσότερο από την Αθήνα. Και τούτο για δύο λόγους. Ο ένας
είναι ότι εδώ έχουν πάρα πολλούς φίλους ­οι πιο στενοί από αυτούς είναι γονείς
πρώην συμμαθητών των παιδιών τους, που τα είχαν μαζί τους την πρώτη φορά που
ήταν στην Ελλάδα. Ο δεύτερος είναι τα θέματα που περιλαμβάνει η «ατζέντα» της
Αθήνας: τρομοκρατία, ελληνοτουρκικά, Κυπριακό, Βαλκάνια ­όλα θέματα τα οποία
έχει χειριστεί και γνωρίζει ο κ. πρέσβης, αλλά «τα οποία δεν έχουν επιλυθεί»,
όπως λέει φίλος του στην Ουάσιγκτον. «Διότι», συνεχίζει ο φίλος του από ετών,
«εάν είναι κάτι που δεν αντέχει ο Τομ είναι το να βαριέται ­δεν του πάει η…
επαγγελματική ηρεμία».

Κατόπιν αυτών, είναι λογικό ορισμένοι στην Αθήνα να κάθονται σε… αναμμένα
κάρβουνα ­κυρίως λόγω του αγκαθιού της 17Ν. Ήδη, από την κατάθεσή του στη
Γερουσία, ο κ. Μίλερ ξεκαθάρισε ότι «υπάρχει ακόμη μια σαφής ανάγκη να
συλληφθούν και να παραπεμφθούν αυτοί που είναι υπεύθυνοι για πράξεις που είναι
μια κηλίδα στη διεθνή θέση της Ελλάδας».

Με αυτήν την ανώδυνη σε πρώτη ανάγνωση ατάκα, ο κ. Μίλερ ουσιαστικά
επιβεβαίωσε την τελευταία αμερικανική γραμμή για το θέμα της τρομοκρατίας στην
Ελλάδα. Αυτή συνοψίζεται ­όπως την περιγράφει σε ελεύθερη, φυσικά, απόδοση
κορυφαίος διπλωμάτης­ στο «εμείς θέλουμε συλλήψεις κι αποτελέσματα, δεν μας
ενδιαφέρει πώς θα τα πετύχετε, ακόμη κι αν αυτό απαιτεί κατ’ οίκον έρευνες σε
10.000 σπίτια σε όλη την Αθήνα». Οι Έλληνες αρμόδιοι για την καταπολέμηση της
τρομοκρατίας επισημαίνουν, από την πλευρά τους, ότι και η Αθήνα επιθυμεί
αποτελέσματα, αλλά είναι αποφασισμένη να ακολουθήσει τον νόμο και τον σεβασμό
των δικαιωμάτων του πολίτη.

Υπάρχουν, ωστόσο, και δύο θετικά στοιχεία στην όλη υπόθεση, όπως επισημαίνουν
κυβερνητικές πηγές. Το ένα είναι ότι από της ανάληψης των καθηκόντων του
υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Κόλιν Πάουελ, έχει περιοριστεί το φαινόμενο των
δημόσιων επικριτικών της ελληνικής κυβέρνησης δηλώσεων για τις επιδόσεις της
στην τρομοκρατία. «Τουλάχιστον τώρα μας τα λένε κατ’ ιδίαν ­δεν τα βγάζουν
στις εφημερίδες τους. Κι ελπίζουμε ότι ο κ. Μίλερ θα ακολουθήσει την ίδια
γραμμή», λέει χαρακτηριστικά κυβερνητική πηγή.

Ο άλλος λόγος που η Αθήνα είναι μάλλον ικανοποιημένη από την επικείμενη άφιξη
Μίλερ, είναι το γεγονός ότι «εισπράττει» έναν διπλωμάτη καριέρας και γνώστη
της περιοχής ­κι όχι κάποιον «άσχετο με λεφτά» (λέγε με Σωτήρχο), ένα
«ρουσφέτι, δηλαδή, του Μπους»…