[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Ο «Μεγάλος Αδελφός» ήταν μονάχα η αφορμή. Στην πραγματικότητα η συζήτηση για
την τηλεόραση έχει ξεκινήσει εδώ και καιρό. Στο επίκεντρο το αν φταίνε οι
τηλεθεατές που επιβραβεύουν τα «σκουπίδια» ή αν αντίθετα φταίνε οι ίδιοι οι
άνθρωποι της τηλεόρασης που προσφέρουν «σκουπίδια» σε ένα κοινό που είναι
ανήμπορο να αντιδράσει. Στην πρώτη άποψη θα μπορούσε να περιλάβει κανείς το
σχόλιο του Γιάννη Πρετεντέρη στο «ΒΗΜΑ» της προηγούμενης εβδομάδας όπου
προέτρεπε τους τηλεθεατές να κλείσουν τις τηλεοράσεις τους αν τόσο τους
ενοχλεί πια ο «Μεγάλος Αδελφός». Η απάντηση ήρθε από τον Παύλο Τσίμα, το
Σάββατο, από «ΤΑ ΝΕΑ». Το να κλείσουν το κουμπί οι τηλεθεατές δεν είναι
εφικτό, υποστήριξε. Οι τηλεθεατές άλλωστε δεν βλέπουν αυτό που προτιμούν αλλά
αυτό που τους προσφέρεται… Ποιος έχει δίκιο; Κατά ένα περίεργο τρόπο και οι
δύο. Οι τηλεθεατές, είναι αλήθεια, δεν έχουν πάντοτε ευχέρεια επιλογής. Η
τηλεόραση από τη φύση της είναι μια ολιγοπωλιακή αγορά όπου η προσφορά είναι
δεδομένη. Μοιραία λοιπόν και χάριν της μεγάλης ακροαματικότητας, οι
μειοψηφίες, όσοι δηλαδή θα ήθελαν να δουν εκπομπές ποιότητας που δεν πουλάνε,
χάνονται μέσα στο πλήθος. Έχοντας πει αυτό όμως θα ήταν αφέλεια ­ ακόμα
χειρότερα υποκρισία ­ αν δεν αναγνώριζε κανείς πως το κοινό έχει κατ’
επανάληψη επιβραβεύσει εκπομπές «σκουπίδια», ενώ επιβραβεύει συστηματικά τον
τηλεοπτικό κιτρινισμό. Με άλλα λόγια, σε μια πιο πολυφωνική τηλεόραση ­ που θα
πρέπει να είναι πάντοτε το ζητούμενο ­ είναι ενδεχόμενο να είχαμε περισσότερες
εκπομπές ποιότητας. Είναι όμως απολύτως βέβαιο ότι θα εξακολουθούσαμε να
έχουμε και ένα πλήρες μενού από εκπομπές «σκουπίδια». Δεν θα μπορούσε να είναι
διαφορετικά άλλωστε. Το ενδιαφέρον του κόσμου για το ασήμαντο, το μακάβριο ή
απλώς το πορνογραφικό προϋπήρχε ­ και συχνά βασίλευε ­ πολύ πριν από την
ανακάλυψη της τηλεόρασης. Τα κατορθώματα του Τζακ του αντεροβγάλτη και των
διαδόχων του, με όλες τις… γραφικές λεπτομέρειες, ήταν ανέκαθεν λαϊκό
ανάγνωσμα. Πολύ πριν από τους γάμους των αστέρων εξάλλου το κύριο θέμα στις
σχέσεις ΗΠΑ-Αγγλίας ήταν, σύμφωνα με τον Τύπο της εποχής, το τι θα γίνει
τελικώς με το Τζάμπο, το γνωστό ελεφαντάκι! Τι άλλαξε λοιπόν σήμερα; Λίγα,
πολύ λίγα πράγματα. Απλώς με την τηλεόραση ερχόμαστε ίσως αντιμέτωποι με
φαινόμενα που στο παρελθόν μπορούσαμε να υποκριθούμε πως τα αγνοούμε. Το να
πιστεύουμε όμως ότι μπορούμε να τα εξαλείψουμε ιδίως με κάποια διοικητικά
μέτρα, δεν είναι παρά μία ακόμα επικίνδυνη πουριτανική ουτοπία…