ΔΙΑΣΤΑΣΕΙΣ Ούτε ζαλισμένοι ούτε μπερδεμένοι

Ηδονισμός ή ιδεολογία; Και το ένα και το άλλο. Μαζί με νέες μορφές
συμμετοχής στα κοινά. Νέους τρόπους διεκδίκησης ενός πολιτικού λόγου.

Νέα ήθη. Οι αντικαπιταλιστικές διαδηλώσεις των τελευταίων ετών αναδεικνύουν νέες μορφές πολιτικής στράτευσης

Σύμφωνα με έκθεση για τα ευρωπαϊκά σχολεία που δόθηκε στη δημοσιότητα τον
περασμένο μήνα, οι νέοι της Βρετανίας καταφεύγουν ευκολότερα από τους
ευρωπαίους συνομηλίκους τους στο αλκοόλ, το κάπνισμα και τα ναρκωτικά. Χώρια
που δείχνουν ιδιαίτερη προτίμηση για τον Eminem. Να σημαίνει άραγε αυτό ότι
είναι καταδικασμένοι; Ότι τους χρειάζεται μία Θάτσερ για να στρώσουν; Ή μήπως
η νέα γενιά, τόσο στη Βρετανία όσο και στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες,
«στρατεύεται» με διαφορετικό τρόπο από τις προηγούμενες, έχει άλλα ινδάλματα,
ορίζει αλλιώς την πολιτική, την ηθική, τη δικαιοσύνη;

Πριν από λίγες εβδομάδες, η 28χρονη Ρέιτσελ Νιούσαμ ανέλαβε τη διεύθυνση του
Dazed & Confused (Ζαλισμένοι και Μπερδεμένοι), ενός μηνιαίου
περιοδικού που κυκλοφορεί στην Αγγλία από το 1991. Και το θέμα του πρώτου
τεύχους που έβγαλε ήταν: «Η εξέγερση πέθανε, ζήτω η εξέγερση!». Εξέγερση στην
εποχή μας; Μ’ αυτή την αποπολιτικοποίηση; Μ’ αυτή την έμφαση στο άτομο και τη
λατρεία του κέρδους; Μ’ αυτή την αιμορραγία των κομμάτων και των συνδικάτων;
Φυσικά! Ο κόσμος έχει αλλάξει. Η ιδεολογία έχει δώσει τη θέση της σ’ έναν πιο
πραγματιστικό ιδεαλισμό. Η υπακοή προς τον ηγέτη έχει αντικατασταθεί από τη
λατρεία της προσωπικότητας. Η ιδιότητα του πολίτη, τα δικαιώματα και τα
καθήκοντά του, από τον καταναλωτισμό. Οι σημερινοί νέοι, τονίζει η Νιούσαμ,
δεν προσπαθούν πλέον να αναδείξουν τις ιδιαιτερότητές τους μέσα από την ένταξη
σε ένα πολιτικό κόμμα, αλλά μέσα από τις καταναλωτικές τους επιλογές. Γιατί να
περιμένουν τρία χρόνια για να ψηφίσουν όταν μπορούν να εκφραστούν, εδώ και
τώρα, μέσα από τις εκστρατείες που γίνονται στο Internet για την υπερθέρμανση
της Γης ή το χρέος του Τρίτου Κόσμου;

Μια άλλη έρευνα που έγινε στην Αγγλία δείχνει ότι η κυβέρνηση του Τόνυ Μπλαιρ
περιλαμβάνεται στους 10 μεγαλύτερους φόβους της νεολαίας για το μέλλον της
χώρας. Στη μετα-κομματική μας εποχή, οι ήρωες δεν είναι πλέον οι πολιτικοί.
Αυτοί οι νέοι που πίνουν και καπνίζουν στρέφονται σε προσωπικότητες όπως ο
νεαρός Αμερικανός Τζόνα Περέτι, που η ηλεκτρονική του επικοινωνία με τη Nike
για την άρνησή της να τυπώσει στα παπούτσια του τη λέξη sweatshop (εργοστάσιο
που αμείβει ανεπαρκώς τους εργάτες) έκανε μεγαλύτερη ζημιά στην εταιρεία από
οποιαδήποτε πολυδάπανη διαφημιστική εκστρατεία. Έχουν περισσότερα χρήματα από
ποτέ. Ταξιδεύουν περισσότερο από ποτέ. Και εξακολουθούν να αναζητούν πράγματα
στα οποία να πιστέψουν.

Αντί να πολεμούν το σύστημα, οι σημερινοί νέοι απλώς το αγνοούν. Έτσι περνούν
καλύτερα. Και αποδεικνύουν ότι αυτό που έχει χρεοκοπήσει δεν είναι ο πολιτικός
ριζοσπαστισμός, αλλά οι πολιτικοί.