«Κόψτε τώρα 4 τρισ.»

Άναψε φωτιές στην κυβέρνηση και πυροδότησε άγρια κόντρα μεταξύ Άκη
Τσοχατζόπουλου και Γιάννου Παπαντωνίου η απόφαση του Πρωθυπουργού να περικόψει
συνολικά 4 τρισ. δραχμές από τις δαπάνες της επόμενης τριετίας, εκ των οποίων
η μερίδα του λέοντος αφορά τους εξοπλισμούς.
Η περικοπή των δαπανών αποφασίστηκε από τον κ. Κ. Σημίτη, προκειμένου να
εξυπηρετηθεί το πακέτο πρόσθετης κοινωνικής πολιτικής που θέλει να εφαρμόσει η
κυβέρνηση την επόμενη τριετία, αλλά και για να καλυφθούν έκτακτες ανάγκες,
όπως οι τεράστιες πρόσθετες δαπάνες για τους Ολυμπιακούς του 2004.
Η αρχή στις περικοπές έγινε από τη μετάθεση για το 2004 της αγοράς των 60
αεροσκαφών τέταρτης γενιάς Γιουροφάιτερ, των οποίων το κόστος, ύψους 1,7 τρισ.
δραχμών, δεν είχε περιληφθεί μέχρι τώρα σε προϋπολογισμό. Πέραν αυτού του
ποσού, άλλο ένα τρισεκατομμύριο δραχμές θα εξοικονομηθεί από περικοπές ή
αναβολές και άλλων εξοπλιστικών προγραμμάτων, ενώ τα υπόλοιπα τρία τρισ.
δραχμές αφορούν «ψαλίδισμα» δαπανών των άλλων υπουργείων.
Υψηλοί τόνοι
Η συζήτηση στη χθεσινή συνεδρίαση της Κυβερνητικής Επιτροπής ήταν σε ιδιαίτερα
υψηλούς τόνους και μετεξελίχθηκε σε άγριο καβγά μεταξύ τών κ.κ. Άκη
Τσοχατζόπουλου και Γιάννου Παπαντωνίου, με ανταλλαγή φράσεων όπως «λες
ψέματα…»! Χρειάστηκε δε η πυροσβεστική παρέμβαση του Πρωθυπουργού κ. Κ.
Σημίτη για να κατευνάσει τα πνεύματα μεταξύ των δύο υπουργών.
Τα υπόλοιπα μέλη της Κυβερνητικής Επιτροπής, βλέποντας το ιδιαίτερα δυσάρεστο
και βαρύ κλίμα «που μύριζε μπαρούτι», προσπάθησαν να αποφύγουν «τα δύσκολα».
Και έκαναν κυρίως γενικές τοποθετήσεις υπέρ της ανάγκης ενίσχυσης της
κοινωνικής πολιτικής και της αντιμετώπισης των εκτάκτων δαπανών για τις οποίες
ο κ. Κ. Σημίτης είπε ότι χρειάζονται να γίνουν περικοπές 4 τρισ. δραχμών.
Τα αίματα άναψαν όταν ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας κ. Γιάννος Παπαντωνίου
άρχισε να αιτιολογεί την ανάγκη για τριετή δημοσιονομική πειθαρχία και
εξοικονόμηση πρόσθετων πόρων και περιέλαβε σε αυτά τη μετάθεση αγοράς τών
Γιουροφάιτερ.
Ο υπουργός Άμυνας κ. Άκης Τσοχατζόπουλος τον διέκοψε και του είπε:
«Αφού υπάρχει τέτοιο θέμα, να πέφτουν δηλαδή έξω οι υπολογισμοί, γιατί μας
άφησες να προχωρούμε τις διαπραγματεύσεις και τώρα θέτεις το δίλημμα;».
Ο κ. Γιάννος Παπαντωνίου αντέδρασε:
«Μη μου μιλάς εμένα έτσι! Με τα κονδύλια που έχουν διατεθεί, και τώρα
τελευταία, στο υπουργείο Άμυνας, έφθασε το κόστος των αμυντικών δαπανών στο
5%, το υψηλότερο στον κόσμο».
Ενοχλήθηκε
Το σημείο αυτό ήταν που ενόχλησε ιδιαίτερα τον υπουργό Άμυνας, ο οποίος, κατ’
άλλους, του απάντησε αυστηρά: «Λες ψέματα! Δεν είναι έτσι! Περιλαμβάνεις σε
αυτό το ποσοστό και άλλες δαπάνες ασφάλειας». Παρ’ όλο που αρμόδια κυβερνητική
πηγή προσπάθησε να εμφανίσει τον διάλογο πιο γενικό και όχι σε προσωπικό
επίπεδο, το κλίμα ήταν ιδιαίτερα βαρύ, καθώς σε ανάλογο τόνο φέρεται πως
απάντησε και ο κ. Παπαντωνίου.
Παρέμβαση Σημίτη
Στην κόντρα παρενέβη ο Πρωθυπουργός, ο οποίος εξήγησε ότι το θέμα δεν μπαίνει
ως δίλημμα «εξοπλισμοί ή κοινωνική πολιτική», αλλά για δεδομένα στα οποία η
κυβέρνηση πρέπει να απαντήσει.
Η τοποθέτηση του κ. Άκη Τσοχατζόπουλου κινήθηκε στη λογική ότι η προτεραιότητα
για όλους συνολικά είναι η κοινωνική πολιτική, η ανάπτυξη, η αντιμετώπιση της
ανεργίας και η Ολυμπιάδα, αλλά, πρόσθεσε, «τα κονδύλια πρέπει να δοθούν από
όλα τα υπουργεία, δίκαια».
Συμφώνησε με την περικοπή του ενός τρισ. δραχμών από το νέο εξοπλιστικό
πρόγραμμα, αλλά ξεκαθάρισε ότι η θέση του είναι να γίνουν όλα τα εξοπλιστικά
προγράμματα «έστω και με κάποιες χρονικές καθυστερήσεις ή μεταθέσεις». Και
ζήτησε, με έμφαση, ότι το όλο θέμα πρέπει να συζητηθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο
και το ΚΥΣΕΑ, σε συνδυασμό με την εξωτερική πολιτική. Άφησε δε πολλές φορές
αιχμές κατά του κ. Γιάννου Παπαντωνίου ότι δεν απέδωσε η οικονομική πολιτική
που εφαρμόζει και χτύπησε καμπανάκι κινδύνου πως αν πέφτουν έτσι έξω οι
προϋπολογισμοί, μπορεί να ζητηθούν περικοπές από την άμυνα και τα επόμενα
χρόνια.
Επέκρινε δε όσους προσπάθησαν να εμφανίσουν το όλο θέμα ως δίλημμα μεταξύ
εξοπλισμών και κοινωνικών δαπανών. Ενώ αργότερα συνεργάτες του τόνιζαν ότι
μόνο δεξιοί και νεοφιλελεύθεροι μπορούν να θέτουν διλήμματα ανάμεσα στην
ανάγκη υλοποίησης μιας πολιτικής ασφάλειας και την κοινωνική πολιτική. Έβλαψε,
έλεγαν, την κυβέρνηση αυτή η παραφιλολογία.
Επεσήμανε ακόμη ότι αν το Γιουροφάιτερ πάει τέσσερα χρόνια πίσω θα ανεβεί πολύ
το κόστος του και ζήτησε απόφαση από το ΚΥΣΕΑ για την αναβολή κάτι που
απέκλεισε ο Πρωθυπουργός.
Τα ποσά που ζήτησε ο Πρωθυπουργός να εξοικονομηθούν, θα προκύψουν από
περιστολή δαπανών των προϋπολογισμών τους τα έτη 2002-2004, αλλά η σχετική
συζήτηση θα γίνει από τώρα με ορίζοντα τριεετίας.
Πού θα πάνε
Το μεγαλύτερο μερίδιο από τα κονδύλια που θα εξοικονομηθούν θα πάνε για την
Ολυμπιάδα περίπου 2 τρισ. δρχ. και από ένα τρισ. θα δοθεί για το «πακέτο»
κατά της φτώχειας (και γενικά την κοινωνική πολιτική) και την ανάπτυξη και τις
φοροαπαλλαγές.
Σε αυτά περιλαμβάνονται αρκετά κονδύλια για την ασφάλιση. Είναι ενδεικτικό ότι
για τα ταμεία της ΔΕΗ θα χρειασθούν στην τριετία, σύμφωνα με κυβερνητική πηγή,
πάνω από 400-500 δισ. δρχ.!
Παρ’ όλο που στη συνεδρίαση της Κυβερνητικής Επιτροπής δεν προεβλήθησαν
ενστάσεις από τους υπουργούς που πήραν μέρος, αρκετοί εξέφρασαν επιφυλάξεις αν
οι περικοπές που φοβούνται ότι αφορούν τα υπουργεία τους μπορούν να γίνουν ή
να έχουν μεγάλο βάθος.
Μάλιστα πριν από τη συνεδρίαση, ενστάσεις διατύπωσε ο υπουργός Εργασίας κ. Τ.
Γιαννίτσης.
Αν και αναγνώρισε ότι οι δαπάνες για όπλα είναι υψηλές και «ενδεχομένως θα
μπορούσαν να γίνουν περικοπές», επισήμανε την παράλληλη αναγκαιότητα
διατήρησης των περιφερειακών ισορροπιών και της αμυντικής ικανότητας της
χώρας. «Είναι απολύτως βέβαιον ότι όσοι προτείνουν σήμερα τέτοιες λύσεις, θα
καταγγείλουν αύριο τις επιλογές που οι ίδιοι πρότειναν, εάν κάτι δεν πάει
καλά».
Αντιδράσεις
Την αντίθεσή τους στην περικοπή, όπως λένε, μόνον αμυντικών δαπανών εξέφρασαν
με δήλωσή τους πέντε βουλευτές του ΠΑΣΟΚ. Ενώ αρκετοί άλλοι, αν και
συμφωνούσαν, ασκούσαν κριτική στον τρόπο κατάρτισης του προϋπολογισμού που,
όπως έλεγαν, χρειάστηκε τόσο γρήγορα αλλαγές.
Κυβερνητικές πηγές πάντως δεν δέχονταν τις αιτιάσεις αυτές και τόνιζαν ότι τα
χρήματα υπάρχουν «δεν υπάρχει μαύρη τρύπα» αλλά απαιτείται εξορθολογισμός
και έμφαση στην κοινωνική πολιτική με βάση τα νέα δεδομένα.













